Uzasadnienie
Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku wnioskiem z dnia 11 lutego 2016 r., działając na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., zwrócił się o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Dyrektorem Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku (dalej jako: Dyrektor RZGW w Gdańsku) a Starostą Inowrocławskim w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku Rejonowego Zarządu Infrastruktury w Bydgoszczy o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie istniejącym wylotem oczyszczonych ścieków opadowych i roztopowych z terenu bazy materiałów pędnych i smarów w JW. 1641 Inowrocław do rowu melioracyjnego. We wniosku organ wystąpił o wskazanie Starosty Inowrocławskiego organem właściwym w ww. sprawie.
W uzasadnieniu wniosku organ podał, że pismem z dnia 16 lipca 2015 r. Rejonowy Zarząd Infrastruktury w Bydgoszczy wniósł do Starosty Inowrocławskiego, jako organu właściwego na podstawie art. 140 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r. poz. 145), dalej jako: ustawa - Prawo wodne, o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie istniejącym wylotem oczyszczonych ścieków opadowych i roztopowych z terenu bazy materiałów pędnych i smarów w JW. 1641 Inowrocław do rowu melioracyjnego.
Starosta Inowrocławski uznając, że nie jest właściwy do rozpatrzenia wniosku, na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. przekazał sprawę Dyrektorowi RZGW w Gdańsku. Brak swojej właściwości uzasadnił tym, że teren bazy materiałów pędnych i smarów w JW. 1641 Inowrocław, kompleks wojskowy 5077 w Więcławicach jest terenem zamkniętym w rozumieniu art. 3 pkt 40 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska.
W uzasadnieniu wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego Dyrektor RZGW w Gdańsku stanowisko Starosty w całości zakwestionował podnosząc, że ścieki opadowe i roztopowe z terenu bazy materiałów pędnych i smarów w JW. 1641 Inowrocław odprowadzana są do rowu R-F1, znajdującego się poza obszarem jednostki wojskowej, na działce nr 25, obręb ewidencyjny Więcławice, znajdującej się w zarządzie trwałym PKP S.A. w Warszawie, co potwierdza wyrys z rejestru gruntów. Działka na której znajduje się wylot do rowu R-F1 nie figuruje w wykazie terenów zamkniętych w załączniku do decyzji Nr 3 Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 24 marca 2014 r. (Dz. U. Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 27 marca 2014 r., poz. 25).
W związku z powyższym, w świetle art. 140 ust. 2a Prawa wodnego, decydujące znaczenie dla określenia organu właściwego do rozpoznania wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego ma lokalizacja wylotu odprowadzającego ścieki. Zdaniem Dyrektora RZGW w Gdańsku, skoro szczególne korzystanie z wód odbywa się poza terenem zamkniętym, organ ten nie jest właściwy do rozpoznania wniosku o wydanie przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego.
W odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego Starosta Inowrocławski zwrócił się o wskazanie Dyrektora RZGW w Gdańsku jako organu właściwego do rozpatrzenia wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego. Starosta wskazał, że skoro wniosek ten dotyczy odprowadzania wód opadowych i roztopowych z terenu bazy materiałów pędnych i smarów, a zatem ścieków w rozumieniu art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. c ustawy - Prawo wodne, co stanowi szczególne korzystanie z wód (art. 37 pkt 2 ustawy – Prawo wodne), zaś teren, z którego będą odprowadzane wody opadowe, a więc teren, na którym nastąpi szczególne korzystanie z wód, należy do terenów zamkniętych, to organem właściwym do wydania pozwolenia wodnoprawnego jest Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Przez spór o właściwość lub spór kompetencyjny należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia sprawy (spór pozytywny) albo gdy każdy z organów uważa się za niewłaściwy do załatwienia tej sprawy (spór negatywny).
W zawisłej sprawie zaistniał negatywny spór kompetencyjny, bowiem zarówno Dyrektor RZGW w Gdańsku, jak i Starosta Inowrocławski uznają się za organy niewłaściwe do rozpoznania wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie istniejącym wylotem oczyszczonych ścieków opadowych i roztopowych z terenu bazy materiałów pędnych i smarów w JW. 1641 Inowrocław do rowu melioracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że spełnione zostały warunki umożliwiające rozpoznanie przedstawionego mu do rozstrzygnięcia sporu kompetencyjnego, gdyż treść wniosku poparta zgromadzonym w ramach wyjaśnienia przez organ składający wniosek materiałem dotyczącym wszystkich okoliczności faktycznych niezbędnych do jego rozpatrzenia to umożliwia.
Za podstawową dla rozstrzygnięcia niniejszego sporu kompetencyjnego kwestię strony pozostające w sporze zasadnie uznały normę art. 140 ust. 2a ustawy – Prawo wodne, zgodnie z którą dyrektor regionalnego zarządu wydaje wszystkie pozwolenia wodnoprawne wymagane dla przedsięwzięć, w przypadku gdy szczególne korzystanie z wód lub wykonanie urządzeń wodnych dotyczące tych przedsięwzięć, w całości lub w części odbywa się na terenach zamkniętych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, a odrębne przepisy nie stanowią inaczej.
Właściwość dyrektora regionalnego zarządu do wydania pozwolenia wodnoprawnego powołany przepis wiąże z dwoma sytuacjami prawnymi, odnoszącymi się do odmiennych stanów faktycznych: pierwsza z nich obejmuje szczególne przedsięwzięcia polegające na szczególnym korzystaniu z wód, które to korzystanie w całości lub w części odbywa się na terenach zamkniętych. Druga odnosi się do przedsięwzięć polegających na wykonaniu urządzeń wodnych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, które w całości lub w części odbywa się na terenach zamkniętych.
Przedstawiony do rozstrzygnięcia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu spór kompetencyjny dotyczy wniosku o pozwolenie wodnoprawne na przedsięwzięcie polegające na szczególnym korzystaniu z wód, nie zaś na wykonaniu urządzeń wodnych. Odprowadzenie ścieków, w świetle art. 122 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 37 pkt 2 Prawa wodnego, stanowi bowiem szczególne korzystanie z wód, na które wymagane jest uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego. Organ wnoszący o rozpoznanie sporu kompetencyjnego trafnie akcentuje, że w przypadku wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystnie z wód właściwość dyrektora regionalnego zarządu do wydawania pozwolenia wodnoprawnego analizowany przepis łączy z ustaleniem, że szczególne korzystanie z wód w całości lub w części odbywa się na terenach zamkniętych.
Do rozstrzygnięcia sporu istotne pozostają zatem ustalenia dotyczące lokalizacji szczególnego korzystania z wód, na które wymagane jest pozwolenie.
Z akt sprawy wynika, że w niniejszym przypadku szczególne korzystanie z wód polegać ma na odprowadzaniu istniejącym wylotem oczyszczonych ścieków opadowych i roztopowych z kompleksu wojskowego do odbiornika, jakim jest rów melioracyjny (pkt 2 operatu wodnoprawnego). Odprowadzenie ścieków odbywać się ma przy pomocy istniejącej infrastruktury wodnej. Odwodnienie powierzchni (place, drogi, dachy) znajdujących się na terenie kompleksu wojskowego następuje poprzez istniejący system kanalizacji deszczowej. Z operatu wynika, że zlewnia wraz z systemem kanalizacji jest obiektem istniejącym i eksploatowanym. W tym zakresie uzyskała pozwolenie wodnoprawne wydane przez Wojewodę Kujawsko - Pomorskiego z dnia 4 grudnia 2006 r., znak WSiR-III-EŚ/6811/26/06.
Jednocześnie w sprawie pozostaje bezsporne, że ścieki opadowe i roztopowe odprowadzane będą do rowu znajdującego się poza obszarem jednostki wojskowej, na działce nr 25, obręb ewidencyjny Więcławice, znajdującej się w zarządzie trwałym PKP S.A. w Warszawie, co potwierdza wyrys z rejestru gruntów. Działka na której znajduje się wylot do rowu R-F1 nie figuruje w wykazie terenów zamkniętych w załączniku do decyzji Nr 3 Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 24 marca 2014 r. (Dz. U. Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 27 marca 2014 r., poz. 25).
Ustalenie, że przedsięwzięcie którego dotyczy wniosek o wydanie pozwolenia wodnoprawnego w całości odbywać się będzie poza terenem zamkniętym wskazuje jednoznacznie na właściwość Starosty Inowrocławskiego wynikającą z art. 140 ust. 1 ustawy – Prawo wodne.
Mając zatem na względzie, że stan faktyczny sprawy dostarcza wystarczającą podstawę do stwierdzenia, iż wniosek o wydania pozwolenia wodnoprawnego złożony został w sprawie nieobjętej właściwością dyrektora regionalnego zarządu z mocy art. 140 ust. 2a ustawy – Prawo wodne, działając na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. w zw. z art. 140 ust. 1 ustawy – Prawo wodne, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał Starostę Inowrocławskiego jako organ właściwy do rozpoznania wniosku Rejonowego Zarządu Infrastruktury w Bydgoszczy o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie istniejącym wylotem oczyszczonych ścieków opadowych i roztopowych z terenu bazy materiałów pędnych i smarów w JW. 1641 Inowrocław do rowu melioracyjnego.