Uzasadnienie
II OW 23 /08
Pismem z dnia 30 stycznia 2008 r. Burmistrz S. wniósł o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego zaistniałego między nim a Prezydentem Miasta K. oraz Wójtem Gminy C. w sprawie wydania zaświadczenia o składzie rodziny dla potrzeb świadczeń rodzinnych.
Wnioskodawca wskazał, iż postanowieniem z dnia [...] Prezydent Miasta K. przekazał do Burmistrza Miasta i Gminy S. wniosek S. A. reprezentowanej przez B. H. w sprawie potwierdzenia danych osobowych S. A. z uwagi na to, iż A. S. w K. ma pobyt czasowy, a jest mieszkańcem Miasta i Gminy S. Burmistrz S. stwierdził, iż z dokumentów znajdujących się w ewidencji ludności S. A. wraz z dziećmi: A., F. i W. dokonała wymeldowania się z pobytu stałego w S. przy ul. [...] w dniu [...] i jest zameldowana na pobyt stały od dnia [...] pod adresem [...], gm. C., woj. P., a czasowo była zameldowana w K. przy ul. [...].
Wnioskodawca wskazał, iż z prezentaty na wniosku B. H. wynika, że wniosek jej wpłynął do Urzędu Gminy w C., a następnie został przekazany przez ten Urząd do Prezydenta Miasta K. celem rozpatrzenia według właściwości. Postanowienia tego nie przekazano jednak do wnioskodawcy.
Burmistrz S. wskazując na art. 44i ust. ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych stwierdził, iż organem właściwym w przedmiotowej sprawie jest Wójt Gminy C. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny jest właściwy do rozstrzygania sporów kompetencyjnych pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego, a organami administracji rządowej.
W związku z treścią wniosku koniecznym jest podkreślenie, iż spór kompetencyjny ma miejsce wtedy, gdy rozbieżność poglądów co do zakresu działania organów administracji publicznej zachodzi w odniesieniu do rozpatrywania i rozstrzygania tej samej sprawy, czyli gdy mamy do czynienia z tożsamością sprawy, którą zajmują się co najmniej dwa organy. Taka sytuacja istnieje, gdy w postępowaniu przed organami chodzi o rozstrzygnięcie sprawy pomiędzy tymi samymi stronami, dotyczącej tego samego przedmiotu, przy zastosowaniu tej samej podstawy prawnej i to tylko w ramach konkretnej sprawy administracyjnej, która jest przedmiotem prowadzonego postępowania, albo co do której odmówiono nadania biegu postępowaniu. Według art. 19 k.p.a. organy administracji obowiązane są przestrzegać z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Właściwość rzeczowa organu to zdolność prawna do rozpoznawania i rozstrzygania danej kategorii spraw.
Przesłanką zatem, która jest podstawowa dla ustalenia właściwości rzeczowej, jest przedmiot sprawy administracyjnej. W razie, gdy strona składa podanie, którego przedmiot nie został ściśle ustalony, organ administracji publicznej obowiązany jest w trybie uregulowanym w art. 64 § 2 k.p.a. wezwać do uzupełnienia podania. Dotyczy to też dokonania takich ustaleń przez organ, które pozwolą na określenie danych mających wpływ na właściwość miejscową organów.
Przytoczone wyżej okoliczności mają konsekwencje prawne dla dopuszczalności ustalenia powstania sporu kompetencyjnego.
Zawarte w uzasadnieniu przedmiotowego wniosku twierdzenia i wywody danych pozwalających na rozstrzygniecie przedstawionego sporu nie zawierają. Wnioskodawca stwierdził, że "należy domniemywać", iż wniosek B. H. wpłynął do "Urzędu Gminy w C.", a następnie został przekazany przez ten Urząd do prezydenta Miasta K. do rozpoznania przy czym jak wskazał wnioskodawca wniosku tego nie przekazano mu, jak i żadnej innej korespondencji w sprawie.
Wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego powinien mieć ściśle określony przedmiot sprawy, a zatem do kogo, kto i o co się zwrócił, określenie danych pozwalających na identyfikację przedmiotu sprawy, w tym w warunkach niniejszej sprawy, wskazanie ostatniego miejsca stałego pobytu, bądź stwierdzenie jego braku. Tymczasem w przedmiotowej sprawie wniosek Burmistrza takich danych nie zawiera, a brak ich dokładnego określenia wyłącza rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego.
Stwierdzić też trzeba, iż spór kompetencyjny powstaje tylko w razie, gdy z uwagi na niedoskonałość przepisów prawa zachodzi konieczność wyprowadzenia w wyniku złożonego procesu wykładni właściwości organów administracji publicznej. Również taka okoliczność w warunkach przedmiotowej sprawy nie zachodzi.
Według art. 44i ust. 1 w zw. z art. 45ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych(tekst jednolity z 2006 r. nr 139 poz. 993 ze zm.) "Dane ze zbiorów meldunkowych oraz ewidencji wydanych i utraconych dowodów osobistych udostępnia organ gminy", zaś "Dowód osobisty wydaje właściwy organ gminy. W rozumieniu niniejszej ustawy organem gminy jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta" (ust. 1 art. 45 cyt. ustawy), "Właściwość miejscową organu, o którym mowa w ust. 1, ustala się według miejsca pobytu stałego osoby ubiegającej się o wydanie dowodu osobistego, a w razie braku takiego miejsca - według ostatniego miejsca pobytu stałego tej osoby" (ust. 2 art. 45), " Jeżeli nie można ustalić właściwości miejscowej organu w sposób wskazany w ust. 2, dowód osobisty wydaje organ gminy właściwy dla obszaru dzielnicy [...] w m. [...] W."(art. 45 ust. 3).
Artykuł 45 ust. 2 powołanej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych ustanawia właściwość miejscową organu expressis verbis, a zatem nie zachodzi potrzeba jej wyprowadzenia w wyniku złożonego procesu wykładni i jest to kolejna negatywna przyczyna, dla której brak jest podstaw dla rozstrzygnięcia przedstawionego we wniosku sporu kompetencyjnego poprzez wskazanie właściwego organu.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 15 § 2 w związku z art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.