Uzasadnienie
W piśmie z [...] października 2018 r., znak: [...], Marszałek Województwa [...] wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego między Marszałkiem Województwa [...] a Ministrem Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej w sprawie zmiany, na wniosek Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] sierpnia 2017 r., znak: [...], udzielającej pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych w związku z ochroną przeciwpowodziową terenów położonych w dolinie rzeki O., na wysokości miejscowości K., w ramach inwestycji, pn.: "Zabezpieczenie przed powodzią miasta K.", w zakresie oznaczenia prowadzącego instalację.
W uzasadnieniu wniosku Marszałek Województwa [...] wskazał, że przedmiotowy spór powstał w określonych niżej okolicznościach:
W decyzji z [...] sierpnia 2017 r., znak:[...], Marszałek Województwa [...] udzielił Marszałkowi Województwa [...] pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych w związku z ochroną przeciwpowodziową terenów położonych w dolinie rzeki O., na wysokości miejscowości K., w ramach inwestycji pn.: Zabezpieczenie przed powodzią miasta K.", województwo l. Podstawą do wydania przez marszałka przedmiotowej decyzji był art. 140 ust. 2 pkt 2, 5 i 5c ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1121) obowiązującej w dniu udzielenia przedmiotowego pozwolenia.
W piśmie z 1 lutego 2018 r. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, wystąpiło z wnioskiem o zmianę ww. pozwolenia w zakresie oznaczenia prowadzącego instalację, w związku z przejęciem przez Wody Polskie roli inwestora na mocy ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. poz. 1566).
Działając na podstawie art. 65 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, ze zm., dalej: k.p.a.) Marszałek Województwa D., uznając się za niewłaściwego do załatwienia sprawy, przekazał przedmiotowy wniosek Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, Ministrowi Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej.
Zawiadomieniem z [...] sierpnia 2018 r., znak: [...], [...], Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej, działając na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. zwrócił wniosek PGW Wody Polskie do załatwienia Marszałkowi Województwa [...]. Z treści ww. pisma Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej wynika, że podstawę do przekazania Marszałkowi Województwa [...] przedmiotowego wniosku, stanowi, w przekonaniu ministra, art. 155 k.p.a. W ocenie Ministra, organem właściwym do rozpatrzenia niniejszej sprawy, z uwagi na tożsamość spraw pierwotnej i prowadzonej w trybie zmiany decyzji ostatecznej pozostaje organ, który wydał decyzję, a więc Marszałek Województwa [...].
Marszałek Województwa [...] nie podzielił ww. stanowiska Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej. Marszałek Województwa [...] zaznaczył, że do powyższego sporu doszło już w momencie, gdy po otrzymaniu przez Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej pisma Marszałka przekazującego Ministrowi ww. sprawę do rozpoznania, również Minister uznał się za organ niewłaściwy do jej rozpatrzenia.
W odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego udzielonej w piśmie z 21 grudnia 2018 r. Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej wniósł o umorzenie postępowania. W uzasadnieniu pisma z 21 grudnia 2018 r. Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej wskazał, że w piśmie z [...] grudnia 2018 r. [...] Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie reprezentowane przez pełnomocnika L. M. wycofały przedmiotowy wniosek z 1 lutego 2018 r. o zmianę decyzji Marszałka Województwa [...] z [...] sierpnia 2017 r., znak: [...]. Według Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej wobec powyższego postępowanie w sprawie o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Marszałkiem Województwa [...] a Ministrem Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej stało się bezprzedmiotowe.
W piśmie z 31 stycznia 2019 r. skierowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego Marszałek Województwa [...] odnosząc się do stanowiska strony przeciwnej zaprezentowanego w jej odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Wnioskodawca wskazał, że cofnięcie przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie wniosku o zmianę decyzji nie skutkuje uznaniem bezprzedmiotowości niniejszego sporu kompetencyjnego, bowiem cofnięcie wniosku przez stronę powoduje, że postępowanie administracyjne w sprawie zmiany decyzji zainicjowane przez stronę wniesionym przez nią wnioskiem staje się bezprzedmiotowe, co wymaga od organu zakończenia tego postępowania poprzez wydanie decyzji umarzającej. Decyzję umarzającą postępowanie administracyjne powinien wydać organ właściwy do rozpatrzenia przedmiotowej sprawy, wydanie decyzji przez organ niewłaściwy powoduje, że jest ona dotknięta wadą nieważności.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 15 § 2 p.p.s.a.).
Z dniem 1 stycznia 2018 r. weszła w życie ustawa z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 2268 ze zm.), która uchyliła obowiązującą dotychczas ustawę Prawo wodne z 2001 r. (art. 573 ustawy Prawo wodne z 2017 r.).
Ustawa z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne zmieniła właściwość rzeczową organów w sprawach dotyczących wydawania pozwoleń wodnoprawnych. Według treści art. 397 ust. 1 Prawa wodnego z 2017 r. organem właściwym w sprawie zgód wodnoprawnych (do których, zgodnie z art. 388 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy Prawo wodne należą m. in. pozwolenia wodnoprawne) są właściwe organy Wód Polskich. W przypadku, gdy wnioskodawcą w ww. sprawach są Wody Polskie, to zgodnie z art. 397 ust. 2 ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne organem właściwym ustanowiony został minister właściwy do spraw gospodarki wodnej. Na podstawie rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 10 stycznia 2018 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 100), od dnia 9 stycznia 2018 r. kierownictwo nad działem administracji rządowej gospodarka wodna, w miejsce Ministra Środowiska, objął Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej. Z dniem wejścia w życie ustawy 20 lipca 2017 r. Prawo wodne marszałkowie województw utracili właściwość w sprawach dotyczących wydawania pozwoleń wodnoprawnych na rzecz wskazanych wyżej organów.
Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w tym składzie zgadza się również z poglądem wyrażonym w postanowieniu NSA z18 grudnia 2018 r., sygn. II OW 103/18, w którym wskazano, że w przypadku zmiany decyzji ostatecznej na podstawie art. 155 k.p.a. dochodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy, która była przedmiotem zmienianej decyzji. W takiej sprawie nie chodzi jedynie, jak w sprawie dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji, o ustalenie wystąpienia co najmniej jednej wady z ustalonego katalogu wad. W związku z tym można przyjąć, że jeżeli po wydaniu ostatecznej decyzji zmieniły się przepisy prawa materialnego, określające organ właściwy do wydania tej decyzji, to do jej zmiany na podstawie art. 155 k.p.a. nie jest właściwy organ, który wydał tę decyzję, lecz organ właściwy zgodnie z tymi zmienionymi przepisami. Takie stanowisko zaprezentował również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 23 lipca 2015 r., sygn. akt II OSK 3064/13, w którym stwierdził, że "w przypadku kiedy od czasu wydania decyzji, która ma być zmieniona, zmienił się stan prawny i uległa zmianie właściwość organów, należy przyjąć, że organem właściwym do rozpatrzenia takiego wniosku jest organ, który aktualnie jest organem pierwszej instancji w danej sprawie (jeżeli decyzja ostateczna była decyzją wydaną w pierwszej instancji)".
Z tych względów i na podstawie art. 15 § 2 ustawy p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.