Uzasadnienie
Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Warszawie pismem z dnia 25 czerwca 2010 r., wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego pomiędzy Mazowieckim Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Budowlanego w Warszawie a Starostą Wołomińskim w przedmiocie rozpatrzenia skargi S. J. z dnia 12 kwietnia 2010 r. dotyczącego trybu wydawania decyzji przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wołominie.
Jak wynika z wniosku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Wołominie decyzją z dnia 25 maja 2009 r. nakazał W. U. doprowadzenie w wyznaczonym terminie do stanu zgodnego z zatwierdzonym projektem budowlanym decyzją Burmistrza Miasta Marki z dnia [...] lipca 2003 r. wybudowanej oczyszczalni ścieków i przewodów rozsączajacych zlokalizowanych na działce nr ew. [...] w M. Następnie decyzją z dnia 30 marca 2010 r. nr 152/2010 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Wołominie umorzył postępowanie w niniejszej sprawie z uwagi na wykonanie przez W. U. nałożonego obowiązku. Decyzja ta została uchylona decyzją Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2010 r. nr [...], który jednocześnie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) umorzył postępowanie prowadzone przez organ I instancji.
S. J. pismem z dnia 12 kwietnia 2010 r. wniósł do Starosty Wołomińskiego skargę na Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wołominie oraz na osoby pełniące obowiązki Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wołominie.
Starosta Wołomiński pismem z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...], na podstawie art. 231 k.p.a., przekazał pismo S. J. z dnia [...] kwietnia 2010 r. do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie, jako organu właściwego do rozpatrzenia skargi.
W uzasadnieniu wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego wskazano, iż pismo S. J. z dnia [...] kwietnia 2010 r. dotyczy działalności organu oraz konkretnej osoby pełniącej obowiązki Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wołominie oraz pracownika R. Podniesiono, iż zgodnie z art. 83 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane właściwy miejscowo wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego sprawuje nad powiatowym inspektorem nadzoru budowlanego wyłącznie nadzór instancyjny. Natomiast na mocy ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej w związku z reformą ustrojową (Dz. U. Nr 106, poz. 668) nadzór nad powiatowym inspektorem nadzoru budowlanego sprawuje starosta będący zwierzchnikiem administracji zespolonej w powiecie oraz pełniący w stosunku do powiatowego inspektora nadzoru budowlanego funkcję pracodawcy w rozumieniu Kodeksu pracy.
Powołano się również na art. 35 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.), zgodnie z którym starosta jest kierownikiem starostwa powiatowego oraz zwierzchnikiem służbowym pracowników starostwa i kierowników jednostek organizacyjnych powiatu oraz zwierzchnikiem powiatowych służb, inspekcji i staży, realizuje wobec nich czynności w sprawach z zakresu prawa pracy (art. 35 ust. 3 pkt 1 powołanej ustawy). Jednocześnie z art. 38a przedmiotowej ustawy wynika, iż w celu realizacji zadań starosty w zakresie zwierzchnictwa nad wyżej wymienionymi instytucjami powołuje się komisję do której należy m.in. ocena pracy powiatowych służb, inspekcji i straży.
Dodatkowo na podstawie art. 229 pkt 4 k.p.a. rada powiatu sprawuje nadzór nad organami nadzoru budowlanego i to ona jest właściwa do rozpoznawania skarg na powiatowego inspektora nadzoru budowlanego dotyczących jego zadań i działalności.
Starosta Wołomiński w piśmie z dnia 4 sierpnia 2010 r. wskazał, iż skarga złożona przez S. J. związana jest bezpośrednio z prowadzonym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wołominie postępowaniem administracyjnym. Negatywna ocena skarżącego dotycząca funkcjonowania tego organu żądania spowodowania prawidłowego dziania organu powinna podlegać merytorycznej kontroli organu II instancji. Natomiast Starosta Wołomiński nie posiada uprawnień do badania meritum sprawy, co należy do kompetencji organu nadzoru. W związku z powyższym sprawa należy do kompetencji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość oraz spory kompetencyjne w przypadkach określonych w art. 4 p.p.s.a. oraz w art. 22 § 1 i 2 k.p.a.
Po pierwsze należy zauważyć, że w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia ze sporem kompetencyjnym w rozumieniu ustawowym (k.p.a., p.p.s.a.), bowiem Starosta Wołomiński skargę S. J. przekazał Mazowieckiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 231 k.p.a. Tymczasem spory pomiędzy organami wynikłe na tle Działu VIII (Skargi i wnioski) Kodeksu postępowania administracyjnego, nie są sporami kompetencyjnymi, czy też sprawami o właściwość, o których mowa w art. 22 k.p.a. oraz w art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a. (postanowienia NSA: z 5 stycznia 2005 r., OW 156/04, niepubl.; z 7 października 2005 r., II OW 53/05, niepubl.; z 25 lipca 2007 r., II OW 48/07; A. Skoczylas, Rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość przez NSA, wyd. 1, Warszawa 2008, s. 40 i nast.).
Natomiast należy zgodzić się z poglądem Starosty Wołomińskiego, wyrażonym w piśmie z dnia 4 sierpnia 2010 r., iż z treści pisma S. J. wynika, że kwestie tam poruszane dotyczą spraw z zakresu Prawa budowlanego oraz kompetencji organów nadzoru budowlanego. Jednak aby ustalić prawidłowo właściwość organu, należy w pierwszej kolejności dokonać niezbędnych ustaleń stanu faktycznego każdej sprawy, zanim wystąpi się z wnioskiem do Naczelnego Sądu Administracyjnego (postanowienie NSA z 30 września 2004 r., OW 110/04, ONSAiWSA 2005, nr 2, poz. 46; postanowienie NSA z 16 lutego 2004 r., OW 39/04, ONSAiWSA 2004, nr 1, poz. 17; postanowienie NSA z 7 października 2005 r., II OW 42/05, niepubl.).
Poza tym, nie można zapominać o regulacjach zawartych w przepisach art. 233, 234, 235 i 236 k.p.a., które również wskazują kierunek dalszego postępowania.
Koniecznym też warunkiem wystąpienia do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego lub sporu o właściwość, jest wydanie przez jeden z organów będących w sporze ostatecznego postanowienia na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. (postanowienia NSA: z 12 sierpnia 2005 r., II OW 34/05, ONSAiWSA 2006, nr 2, poz. 40; z 20 września 2007 r., II GW 3/07, ONSAiWSA 2008, nr 6, poz. 93; z 22 grudnia 2008 r., I OW 98/08, ONSAiWSA 2009, nr 6, poz. 105).
Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w związku z art. 64 § 3 i art. 193 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.