Uzasadnienie
II OW 6 / 10
Pismem z dnia 25 stycznia 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku wniosło o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego zaistniałego między nim a Wojewodą Pomorskim w związku z określeniem organu właściwego do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Gminy Żukowo z dnia [...] sierpnia 1992 r. nr [...], która to decyzją zatwierdzono plan realizacyjny zagospodarowania i udzielono W. F. pozwolenia na budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego wg projektu typowego.
Wnioskodawca wskazał, iż postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r. Wojewoda Pomorski przekazał Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Gdańsku, według właściwości, pismo z dnia 24.
04. 2009 r. dotyczące wniosku złożonego przez W. F., K. F., B. C., I. F., E. S., S. F. "o anulowanie" decyzji "o warunkach zabudowy wydanej przez Burmistrza Gminy Żukowo nr [...] z dnia [...] sierpnia 1992 r."
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie podzieliło stanowiska Wojewody Pomorskiego, co do braku właściwości rzeczowej tego organu do rozpoznania sprawy, bowiem w jego ocenie z treści złożonego wniosku wynikało, że dotyczy on stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Gminy Żukowo z dnia [...] sierpnia 1992 r. Wnioskodawca wskazał, iż powyższa decyzja została wydana na podstawie art. 20, art. 21, art. 23, art. 28 i art. 29 ustawy z 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz. 229 ze zm.- zwanej dalej Prawem budowlanym z 1974 r.) i jej przedmiotem było zatwierdzenie planu realizacyjnego zagospodarowania oraz udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na terenie miejscowości C. na działce nr [...]. Zgodnie, więc z treścią art. 157 § 1 k.p.a., zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku, właściwym organem do stwierdzenia nieważności wskazanej wyżej decyzji jest Wojewoda Pomorski.
W odpowiedzi na powyższy wniosek Wojewoda Pomorski stwierdził, iż nie posiada żadnych dokumentów przedmiotowej sprawy, nie może się więc odnieść do jej meritum. Gdyby jednak przyjąć za prawdziwy stan faktyczny przedstawiony we wniosku to sprawa winna zostać rozpatrzona przez Wojewodę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. rozstrzyganie powyższych sporów należy do właściwości Naczelnego Sądu Administracyjnego. Spór o właściwość lub spór kompetencyjny ma miejsce wówczas, gdy rozbieżność poglądów, co do zakresu działania organów administracji publicznej dotyczy jednoczesnego przyjmowania lub wyłączania przez te organy własnych kompetencji do załatwiania indywidualnej sprawy administracyjnej.
Ponadto z istoty takiego sporu wynika, że musi on mieć miejsce pomiędzy co najmniej dwoma organami, które odmawiają załatwienia danej sprawy bądź uważają, że są właściwe jednocześnie do załatwienia tej sprawy.
W zawisłej sprawie zaistniał negatywny spór kompetencyjny, bowiem zarówno Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku, jak i Wojewoda Pomorski uznały się za organy niewłaściwe do rozpoznania wniosku złożonego przez Wojciecha F., K. F., B. C., I. F., E. S., S. F. "o anulowanie" decyzji Burmistrza Gminy Żukowo z dnia [...] sierpnia 1992 r. Takie stanowisko Wojewoda Pomorski wyraził w swym postanowieniu z dnia [...] maja 2009 r., zaś Samorządowe Kolegium Odwoławcze w rozpatrywanym wniosku.
Istotnym dla rozpoznania niniejszej sprawy jest określenie przedmiotu postępowania wszczętego powyższym wnioskiem.
Stwierdzić trzeba, iż podstawę prawną decyzji Burmistrza Gminy Żukowo z dnia [...] sierpnia 1992 r. nr [...], o której "anulowanie" wystąpili Wojciech F., K. F., B. C., I. F., E. S. i S. F. stanowiły przepisy art. 20, art. 21, art. 23, art. 28 i art. 29 Prawa budowlanego z 1974 r. Decyzją tą zatwierdzono plan realizacyjny zagospodarowania oraz udzielono W. F. pozwolenia na budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego wg projektu typowego W-0330.
Stosownie do treści art. 29 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r., w pozwoleniu na budowę mogły być jednocześnie rozstrzygnięte sprawy urbanistycznego i architektonicznego zagospodarowania terenu inwestycji lub działki budowlanej i w tych wypadkach nie obowiązywało oddzielne uzyskanie rozstrzygnięć i zatwierdzeń, o których mowa w art. 21 ust. 3 tejże ustawy. Zgodnie z zawartą w art. 21 ust. 3 Prawa budowlanego z 1974 r. regulacją "plany realizacyjne oraz rozwiązania urbanistyczne i architektoniczno-budowlane projektów podlegają zatwierdzeniu przez właściwy terenowy organ administracji państwowej." W konsekwencji więc o właściwości organu wydającego decyzję z dnia [...] sierpnia 1992 r. przesądził jej przedmiot, a ten wynikał z treści art. 29 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r. Przedmiotem decyzji Burmistrza Gminy Żukowo z dnia [...] sierpnia 1992 r. nr [...] było więc pozwolenie na budowę i właściwość organu wynikała z art. 29 ust. 4 Prawa budowlanego z 1974 r. Ustawa Prawo budowlane z 1974 r. utraciła moc z dniem 1 stycznia 1995 r. na skutek wejścia w życie ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (tekst jednolity z 2006 r. Dz. U. Nr 156 poz. 1118 ze zm. – dalej zwanej ustawą Prawo budowlane z 1994 r.).
W obecnym stanie prawnym organem właściwym do wydania decyzji, której przedmiotem jest udzielenie pozwolenia na budowę domu jednorodzinnego byłby zgodnie z art. 80 ust. 1 pkt 1 i art. 82 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. starosta, jako organ administracji architektoniczno-budowlanej pierwszej instancji. Stosownie zaś do treści art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. wojewoda jest organem administracji architektoniczno-budowlanej wyższego stopnia w stosunku do starosty. Z kolei zgodnie z art. 157 § 1 k.p.a. organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 k.p.a. jest organ wyższego stopnia. Mając przytoczone wyżej uregulowania prawne na względzie stwierdzić trzeba, iż organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Gminy Żukowo z dnia [...] sierpnia 1992 r. nr [...] będzie Wojewoda Pomorski.
Podkreślenia wymaga, iż rozstrzygając zaistniały spór kompetencyjny uwzględnić należało, że właściwość rzeczową organu do stwierdzenia nieważności decyzji ocenia się według przepisów prawa materialnego, które stanowiły podstawę ustalenia właściwości organu przy wydawaniu weryfikowanej decyzji, a więc decyzji z dnia [...] sierpnia 1992 r. Z uwagi na zmianę przepisów oraz zaistniałe zmiany w strukturze administracji publicznej, koniecznym było ustalenie najpierw organu na który przeszła właściwość w danej kategorii spraw, a dopiero potem możliwe było określenie organu wyższego stopnia.
Mając na uwadze przytoczone wyżej okoliczności na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.