Uzasadnienie
Burmistrz Miasta C. wnioskiem z dnia [...] maja 2013 r. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy tym organem a Starostą C. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w sprawie wydania zezwolenia na usunięcie drzewa rosnącego na działce nr [...] (obręb [...]) w C. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości - za zgodą właściciela tej nieruchomości lub właściciela urządzeń - jeżeli drzewa lub krzewy zagrażają funkcjonowaniu tych urządzeń. Z art. 90 w/w ustawy wynika natomiast, że czynności, o których mowa w art. 83-89, w zakresie, w jakim wykonywane są one przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, w odniesieniu do nieruchomości będących własnością gminy, wykonuje starosta.
Z dokumentacji posiadanej przez Gminę Miasto C. wynika, że nieruchomość, z której ma być dokonana wycinka drzewa należy do Gminy Miasta C., natomiast Wspólnota Mieszkaniowa [...] jest jedynie użytkownikiem wieczystym tej nieruchomości. Biorąc pod uwagę powyższe, Burmistrz Miasta C. nie ma uprawnień do wydania zgody na wycinkę drzewa, gdyż nieruchomość z której drzewo miałoby być wycięte należy do miasta, a powyższe w świetle art. 90 w/w ustawy zostało przekazane do kompetencji Starosty C. W związku z powyższym Burmistrz Miasta C. wniósł o rozstrzygnięcie, że właściwym do wydania zezwolenia na usunięcie drzewa rosnącego na działce nr [...] (obręb [...]) w C. jest Starosta C. zgodnie z treścią art. 90 ustawy o ochronie przyrody oraz zasądzenie od Starosty C. na rzecz Gminy Miasta C. kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Odpowiedź na wniosek złożył Starosta C., wskazując, że ustawa o ochronie przyrody w art. 90 określa właściwość Starosty w odniesieniu do czynności, o których mowa w art. 83-89 ustawy i w zakresie, w jakim wykonywane są przez wójta, burmistrza albo prezydenta, w odniesieniu do nieruchomości będących własnością gminy.
Starosta podniósł, że czynności dotyczące wydawania zezwoleń na usunięcie drzew lub krzewów, a także wymierzanie administracyjnych kar pieniężnych zastrzeżone dla właściwego wójta, burmistrza lub prezydenta miasta wykonuje starosta, pod warunkiem, że o zezwolenie na usunięcie drzew występuje gmina, a drzewa rosną na terenie nieruchomości, której właścicielem jest gmina. W niniejszej sprawie wnioskodawcą jest Wspólnota Mieszkaniowa, która jest użytkownikiem wieczystym. Użytkownika wieczystego przepisy prawa cywilnego, a także ustawy o ochronie przyrody traktują na równi z właścicielem. Zgodnie z art. 83 ust. 1a ustawy o ochronie przyrody, zgody właściciela nieruchomości nie wymaga się w przypadku wniosku złożonego przez użytkownika wieczystego nieruchomości.
W związku z powyższym Starosta wniósł o rozstrzygnięcie, że właściwym do wydania zezwolenia na usunięcie drzewa rosnącego na działce nr [...] w C. jest Burmistrz Miasta C. oraz obciążenie kosztami postępowania wnioskodawcę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory kompetencyjne między organami jednostek samorządu terytorialnego i samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Może to czynić w odniesieniu do załatwienia konkretnej sprawy, w której dwa organy jednocześnie uznają się za właściwe do załatwienia sprawy (spór pozytywny) lub też żaden z organów nie uznaje się za właściwy w sprawie (spór negatywny).
W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z negatywnym sporem kompetencyjnym pomiędzy Burmistrzem Miasta C. a Starostą C., co do tego, który z tych organów jest organem właściwym do rozpoznania wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w sprawie wydania zezwolenia na usunięcie drzewa rosnącego na działce nr [...] (obręb [...]) w C. Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody, dalej u.o.p., usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości za zgodą właściciela tej nieruchomości lub właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego, jeżeli drzewa lub krzewy zagrażają funkcjonowaniu tych urządzeń. Stosownie zaś do art. 90 u.o.p., czynności, o których mowa w art. 83-89, w zakresie, w jakim wykonywane są one przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, w odniesieniu do nieruchomości będących własnością gminy, wykonuje starosta.
Z akt sprawy wynika, że działka nr [...] w C., z której drzewo miałoby być usunięte, stanowi własność Gminy Miasta C., natomiast Wspólnota Mieszkaniowa [...] jest użytkownikiem wieczystym tej nieruchomości. Wobec tego, stosownie do art. 90 u.o.p., organem właściwym do rozpoznania wniosku jest starosta. Wskazana zaś przez Starostę C. okoliczność, że z wnioskiem o zezwolenie na usunięcie drzewa występuje Wspólnota Mieszkaniowa, będąca użytkownikiem wieczystym nieruchomości, nie ma znaczenia dla ustalenia organu właściwego w niniejszej sprawie. Zgodnie bowiem z postanowieniami art. 232 k.c. właścicielem gruntu w dalszym ciągu pozostaje gmina. Użytkownik wieczysty staje się natomiast jedynie właścicielem budynków na takiej nieruchomości posadowionych.
W związku z tym należy przyjąć, że również w przypadku gruntów oddanych w użytkowanie wieczyste została wyłączona właściwość wójta, burmistrza lub prezydenta miasta w sprawie wydawania zezwoleń na usuwanie drzew lub krzewów. Postanowienia art. 90 u.o.p. są stanowcze i nie przewidują żadnych wyjątków od reguły, jaką jest w tej kategorii spraw wyłączenie organu wykonawczego gminy (zob. K. Gruszecki, Ustawa o ochronie przyrody. Komentarz do art. 90, Lex).
W tej sytuacji organem posiadającym kompetencję do rozpatrzenia sprawy będzie Starosta C., którego właściwość wynika z art. 90 u.o.p.
Odnosząc się zaś do wniosku Burmistrza Miasta C. o zwrot kosztów postępowania, wskazać należy, że w sprawach z wniosków o rozstrzygnięcie przez sąd sporów o właściwość oraz sporów kompetencyjnych w każdym przypadku strony ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie. Organ występujący z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość nie dochodzi swoich praw, ale zwraca się do sądu administracyjnego o wskazanie organu właściwego do rozpoznania sprawy. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują bowiem w tego rodzaju sprawach rozliczenia przez Sąd kosztów postępowania pomiędzy stronami. Zgodnie zaś z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (zob. postanowienia NSA: z dnia 23 lutego 2006 r., sygn. akt II OW 58/05; z dnia 2 lutego 2007 r., sygn. akt I OW 84/06; z dnia 2 sierpnia 2012 r., sygn. akt I OW 98/12; z dnia 27 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OW 132/13, orzeczenia.nsa.gov.pl).
W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.