Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 22 czerwca 2017 r. Starosta Kielecki wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego powstałego pomiędzy nim, a Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w Kielcach w przedmiocie sprawdzenia prawidłowości wykonanych pomiarów oraz odniesienia się do przekroczenia wartości dopuszczalnych poziomów dźwięku w pomieszczeniach o funkcji mieszkalnej w rejonie przebudowanych dróg wchodzących w skład "Małej Pętli Świętokrzyskiej" na podstawie decyzji Wojewody Świętokrzyskiego Nr [...] z dnia [...] grudnia 2003r.
W uzasadnieniu wniosku wskazano, że Starosta nie posiada uprawnień do sprawdzania prawidłowości wykonywanych pomiarów hałasu w pomieszczeniach wewnątrz budynków mieszkalnych, ponieważ nie regulują tego przepisy ochrony środowiska, które wskazują jedynie na standardy jakości środowiska w zakresie hałasu, a metodyki referencyjne dotyczące takich pomiarów określone w innych przepisach wykonawczych nie są prowadzone wewnątrz pomieszczeń.
W odpowiedzi na wniosek Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Kielcach powołując się na treść art. 178 ust. 1 i art. 378 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. Dz. U. z 2017r. poz. 519 z późn. zm. dalej: "p.o.ś.") wskazał, że Starosta Kielecki jest organem właściwym do załatwienia tej sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a.") sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. rozstrzyganie powyższych sporów należy do właściwości Naczelnego Sądu Administracyjnego. Spór o właściwość ma miejsce wówczas, gdy rozbieżność poglądów, co do zakresu działania organów administracji publicznej dotyczy jednoczesnego przyjmowania lub wyłączania przez te organy własnych kompetencji do załatwiania indywidualnej sprawy administracyjnej.
W rozpatrywanej sprawie nie zaistniał negatywny spór o właściwość, ponieważ żaden z organów administracji występujących w niniejszej sprawie nie jest właściwy do sprawdzenia prawidłowości wykonanych pomiarów oraz odniesienia się do przekroczenia wartości dopuszczalnych poziomów dźwięku w pomieszczeniach o funkcji mieszkalnej w rejonie przebudowanych dróg.
W sprawie nie jest możliwe wskazanie przepisu stanowiącego normę kompetencyjną dla jednego z organów administracji pozostających w sporze, która umożliwi podjęcie stosownego rozstrzygnięcia. Normą taką wbrew stanowisku Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Kielcach nie jest przepis art. 178 ust. 1 p.o.ś., który uprawnia organ ochrony środowiska do nałożenia w drodze decyzji na zarządzającego drogą, obowiązku prowadzenia w określonym czasie pomiarów między innymi hałasu, jeśli przeprowadzone kontrole poziomów hałasu emitowanego w związku z eksploatacją obiektu, dowodzą przekroczenia standardów jakości środowiska, bowiem decyzję w niniejszej sprawie nakładającą obwiązek wykonania sprawdzających pomiarów akustycznych w rejonie przebudowanych dróg i to w pomieszczeniach o funkcji mieszkalnej wydał Wojewoda Świętokrzyski, a nie Starosta Kielecki. W tej samej decyzji Wojewoda nałożył również obowiązek, zgodnie z którym w przypadku przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu, należy dokonać wymiany okien na okna o podwyższonej izolacyjności akustycznej, co również nie należy do kompetencji zarówno Starosty jak i Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska.
Właściwość organów ochrony środowiska określa art. 378 p.o.ś. W art. 378 ust. 1 określono zakres spraw, w których właściwy jest starosta, przy czym ustawodawca zdecydował się na wskazanie (poprzez odniesienie się do poszczególnych jednostek redakcyjnych ustawy p.o.ś.) konkretnych kategorii decyzji administracyjnych, do których wydania właściwy jest ten właśnie organ. Warto przy tym zaznaczyć, że przepis art. 378 ust. 1 p.o.ś. jest normą zamkniętą, a więc określa rodzaje spraw, do załatwienia których właściwy jest starosta, jednocześnie nie zastrzegając wyjątków, które mogłyby wynikać z pozostałych norm tego przepisu. W kolejnych ustępach art. 378 p.o.ś. wskazano natomiast sprawy, do załatwienia których właściwy jest regionalny dyrektor ochrony środowiska (art. 378 ust. 2 p.o.ś.), marszałek województwa (art. 378 ust. 2a p.o.ś.) oraz wójt, burmistrz bądź prezydent (art. 378 ust. 4 p.o.ś.).
Regionalny dyrektor ochrony środowiska jest właściwy w sprawach przedsięwzięć i zdarzeń na terenach zamkniętych. Pojęcie to zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 40 p.o.ś. - rozumie się przez to teren, a w szczególnych przypadkach obiekt budowlany lub jego część, dostępny wyłącznie dla osób uprawnionych oraz wyznaczony w sposób określony w ustawie z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1629 z późn. zm.). W ustawie tej przez tereny zamknięte rozumie się tereny o charakterze zastrzeżonym ze względu na obronność i bezpieczeństwo państwa, określone przez właściwych ministrów i kierowników urzędów centralnych (art. 2 pkt 9). Tereny te ustalane są przez nich w drodze decyzji. Tak więc w tym przypadku właściwość regionalnego dyrektora ochrony środowiska została ustanowiona nie ze względu na rodzaj przedsięwzięcia, ale na miejsce, w którym ma być ono realizowane.
Brak jest zatem normy prawnej, która umożliwiałaby powołanym wyżej organom administracji dokonanie oceny badań akustycznych wykonanych na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej przez Wojewodę.
W związku z powyższym, na podstawie art. 15 § 2 w zw. z art. 151 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił, jak w sentencji.