Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 23 lipca 2018 r. sygn. akt II SA/Gd 747/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę kasacyjną K.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 lutego 2018 r., w sprawie ze skarg wyżej wskazanego na decyzje Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2017 r. w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oraz zwrócił skarżącemu uiszczony wpis od skargi kasacyjnej.
Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie sprawy:
Wyrokiem z dnia 28 lutego 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargi skarżącego na decyzje (dwie) ww. organu z dnia [...] września 2017 r. w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł skarżący.
Na podstawie zarządzeń z dnia 28 maja 2018 r. skarżący (działający przez pełnomocnika) został wezwany do usunięcia braku fiskalnego w postaci uzupełnienia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 400 zł oraz braku formalnego poprzez złożenie wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie lub oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy wraz z odpisem tego pisma celem doręczenia organowi razem z odpisem skargi kasacyjnej, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej.
Przesyłka została doręczona pełnomocnikowi skarżącego w dniu 14 czerwca 2018 r., a zatem termin do uzupełnienia przedmiotowych braków upłynął z dniem 21 czerwca 2018 r.
W wyznaczonym terminie został uiszczony wpis od skargi, lecz nie złożono wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie lub oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy wraz z odpisem tego pisma.
W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że braki skargi kasacyjnej nie zostały należycie uzupełnione. Powyższe stało się przyczyną odrzucenia skargi kasacyjnej, na podstawie art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.".
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, zarzucając:
naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 176, 178, 182 § 2a p.p.s.a. w zw. z art. 176 i 45 Konstytucji polegające na odrzuceniu skargi kasacyjnej pomimo braku ku temu podstaw.
Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że doręczono mu odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału wraz z wezwaniem do uiszczenia wpisu. Ten brak formalny został usunięty i tym samym nie zachodzą żadne przeszkody do nadania tej skardze biegu. Nadto wskazał, że przepisy p.p.s.a. w zakresie oznaczenia dotyczącego sposobu rozpoznania skargi są sprzeczne z Konstytucją. Zdaniem skarżącego nie istnieje żadna norma interpretacyjna, która zezwalałaby na interpretowanie prawa formalnego na niekorzyść strony.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przepis art. 176 p.p.s.a. wskazuje jakie elementy winna zawierać skarga kasacyjna. Jest nim m.in. wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy (§ 2 w. przepisu). Jeżeli skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176, innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 177a p.p.s.a.).
Z akt sprawy wynika, że pismami z dnia 30 maja 2018 r., w wykonaniu zarządzeń Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 maja 2018 r., wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, poprzez złożenie wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy wraz z odpisem tego pisma oraz do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 400 zł. Sąd pierwszej instancji wskazał, że korespondencja zawierająca powyższe wezwania do usunięcia braków skargi kasacyjnej została doręczona profesjonalnemu pełnomocnikowi skarżącego w dniu 14 czerwca 2018 r. Bezspornym jest, że w dniu 21 czerwca 2018 r. skarżący uiścił brakujący wpis od skargi kasacyjnej, jednakże nie nadesłano wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy wraz z odpisem tego pisma.
Fakt doręczenia wezwania do usunięcia braków w postaci ww. wniosku bądź oświadczenia pełnomocnik skarżącego kwestionuje, podnosząc że przesyłka o wskazanym w zażaleniu numerze nadana w dniu 30 maja 2018 r. zawierała jedynie "odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału wraz z wezwaniem do uiszczenia wpisu". Na dowód powyższego strona załączyła odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego i pismo przewodnie informujące o doręczeniu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu.
W aktach sprawy znajduje się potwierdzenie odbioru, z którego wynika, że w dniu 14 czerwca 2018 r. zostały pełnomocnikowi skarżącego doręczone następujące dokumenty: "wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej + wezwanie do uiszczenia wpisu" (k. 61). Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą potwierdzenie odbioru, jeżeli zostało sporządzone w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dokument urzędowy, który dowodzi temu, co zostało w nim urzędowo poświadczone (por. postanowienia NSA: z 5.07.2017 r. II FZ 339/17; z 18.01.2018 r. II FZ 751/17; z 21.08.2017 r. II FZ 450/17). Dokument ten korzysta z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Domniemanie to jest domniemaniem wzruszalnym, toteż możliwym jest jego obalenie przez stronę dowodzącą innego stanu faktycznego.
Przy czym dodać trzeba, że co prawda zasady doręczeń w postępowaniu sądowoadministracyjnym cechuje wysoki poziom sformalizowania, który stanowi gwarancję rzetelnie prowadzonego postępowania, to jednak należy mieć na względzie także i to, że owa rzetelność dotyczy również warunków przestrzegania praw strony, w szczególności prawa do sądu. Prawidłowość doręczeń pozwala stronie na realizację tegoż prawa, zaś wątpliwości w tym zakresie winny być tłumaczone na korzyść strony (zobacz: postanowienie NSA z 6.04.2018 r. II FZ 68/18).
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej konkretnej sprawie nie jest możliwe ustalenie w sposób niebudzący wątpliwości zawartości korespondencji odebranej przez pełnomocnika skarżącego w dniu 14 czerwca 2018 r. Wobec braku pisma przewodniego z wyliczeniem, jakie konkretnie pisma zostały do strony skierowane, mając na uwadze całokształt okoliczności sprawy, w tym stanowisko pełnomocnika skarżącego, że omawianego wezwania nie otrzymał, nie ma pewności co do zawartości koperty, zwłaszcza, że braki określone jednym z zarządzeń zostały uzupełnione. W tej sytuacji, Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że wątpliwości co do prawidłowości doręczenia stronie wezwania, którego niewykonanie w zakreślonym terminie powoduje formalne zakończenie postępowania, czynią odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu nieusunięcia jej braków formalnych nieuzasadnionym i godzącym w konstytucyjne prawo strony do sądu.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.