Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 22 lipca 2016 r., sygn. akt II SO/Wr 4/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił zażalenie J. K. na postanowienie tego Sądu z dnia 3 grudnia 2015 r. o oddaleniu wniosku J. K. o wymierzenie grzywny Radzie Miejskiej w Jelczu - Laskowicach grzywny za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w sprawie II SA/Wr 143/14.
W związku z prawomocnym rozstrzygnięciem o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych - postanowienie WSA z 12 maja 2016 r. sygn. akt II SO/Wr 4/15 - zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 12 maja 2015 r. wezwano skarżącego do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 11 stycznia 2016 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł od zażalenia na postanowienie z dnia 3 grudnia 2015 r. w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie to zostało dwukrotnie awizowane w dniu 25 maja 2016 r. i 2 czerwca 2016 r. (k. 68).
Sąd wskazując na instytucję doręczenia zastępczego z art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718; zwanej dalej P.p.s.a.) stwierdził, że wezwanie powyższe uznać należało za doręczone w dniu 8 czerwca 2016 r. a zatem zakreślony termin siedmiodniowy do uiszczenia tej opłaty upłynął w dniu 15 czerwca 2016 r. Skoro opłata została uiszczona po terminie tj. w dniu 16 czerwca 2016 r., to zgodnie z art. 220 § 3 P.p.s.a. zażalenie należało odrzucić.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, domagając się jego uchylenia i nadanie biegu jego zażaleniu z dnia 7 stycznia 2016 r. oraz uwzględnieniem kosztów postępowania zażaleniowego jako części kosztów procesu. Zarzucono nieważność postępowania albowiem w składzie WSA we Wrocławiu brał udział sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski, co do którego podczas rozprawy w dniu 6 października 2015 w sprawie II SA/Wr 143/14 skarżący złożył wniosek o wyłączenie. Skarżący stwierdził, że wniosek ten nie został rozpoznany do dnia wydania zaskarżonego postanowienia (z dnia 22 lipca 2016 r.).
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że przesyłkę zawierającą wezwanie do uiszczenia opłaty od zażalenia awizowano w dniu 25 maja 2016 r., co wynika z dołączonego do zażalenia oryginału awiza przesyłki o nr [...]. Skarżący twierdzi, że nie otrzymał drugiego awizo. Podniósł, że pismo zawierające wezwanie powinno być w dniu 8 czerwca 2016 r. o godzinie 19.00 na poczcie. P. po godzinie 19.00 nie zwraca przesyłek pocztowych. W związku z tym skarżący stawił się po odbiór przesyłki w dniu 9 czerwca 2016 r. o godzinie 8.00 ale przesyłki o nr [...] już tam nie było. Tym samym zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 214 § 1 P.p.s.a. jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Pismami podlegającymi opłacie są przede wszystkim skarga, skarga kasacyjna, zażalenie lub skarga o wznowienie postępowania, powodujące wszczęcie postępowania w danej instancji, od których pobiera się wpis (art. 230 i 231 P.p.s.a.). Zatem skarżący składając zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 3 grudnia 2015 r. o oddaleniu wniosku o wymierzenie grzywny wobec prawomocnego rozstrzygnięcia o odmowie przyznania mu prawa pomocy poprzez zwolnienie z kosztów sądowych powinien dokonać wpisu od zażalenia. Przewodniczący Wydziału w tym celu w dniu 20 maja 2016 r. skierował ponownie wezwanie do uiszczenia wpisu, które było przypomnieniem, że skarżący nie dopełnił tego obowiązku wnosząc zażalenie na postanowienie z dnia 3 grudnia 2015 r. Działanie to wynikało wprost z dyspozycji art. 220 § 1 P.p.s.a., który stanowi, że Przewodniczący Wydziału w braku stosownej opłaty od wniesionego pisma podlegającego opłacie wzywa stronę do jej uiszczenia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod odpowiednim rygorem.
W przypadku zażalenia będzie to rygor z art. 220 § 3 P.p.s.a. tj. odrzucenia zażalenia. Zatem przy braku wpłaty w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania do uiszczenia wpisu od zażalenia Sąd wydaje postanowienie o odrzuceniu zażalenia.
W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji zasadnie uznał, że skarżący mimo wezwania nie uiścił wpisu od zażalenia na postanowienie z dnia 3 grudnia 2015 r. w przewidzianym do tego terminie 7 dni od doręczenia wezwania Przewodniczącego Wydziału II pismem z dnia 20 maja 2016 r.
Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 73 § 1 P.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (§ 4).
Jak wynika z akt sprawy pismo zawierające wezwanie z uwagi na niezastanie skarżącego pod adresem wskazanym na przesyłce w dniu 25 maja 2016 r. zostało przekazane do placówki pocztowej o czym poprzez zawiadomienie pozostawione skarżącemu w skrzynce został on poinformowany. Skarżący nie kwestionuje tego faktu przesyłając oryginał awizo z dnia 25 maja 2016 r. dla przesyłki nr [...], które odpowiada przedmiotowemu wezwaniu (k. 68). Z adnotacji poczty na kopercie zawierającej wezwanie wynika, że powtórne awizowanie miało miejsce w dniu 2 czerwca 2016 r., czyli 7 dni po pierwszym awizo.
Natomiast zwrot pisma do nadawcy nastąpił w dniu 8 czerwca 2016 r. czyli po upływie 14 dni od pozostawiania pierwszego awizo. Tym samym uznać należy, że właściwie zastosowano tryb doręczenia zastępczego. Termin do uiszczenia wpisu zaczął biec w dniu 9 czerwca 2016 r. i upłynął w dniu 15 czerwca 2016 r. Wobec tego dokonanie wpłaty przez skarżącego w dniu 16 czerwca 2016 r. na skutek przekroczenia terminu o jeden dzień musiało skutkować odrzuceniem zażalenia w myśl art. 220 § 3 P.p.s.a.
Argumenty podnoszone w zażaleniu nie miały wpływu na wynik rozstrzygnięcia. Skarżący kwestionując prawidłowość trybu doręczenia zastępczego (brak powtórnego awizowania) nie przedstawił dokumentu, który podważyłby zastosowane domniemanie doręczenia przesyłki w trybie doręczenia zastępczego. Dopiero pozytywnie rozpatrzona przez P. reklamacja mogła by dowodzić, że zapisy na kopercie przesyłki były niezgodne ze stanem faktycznym i należy uznać, że przesyłka nie została skutecznie doręczona. Skoro jednak skarżący nie przedstawił takich dokumentów, to brak jest podstaw by podważyć tryb doręczenia zastępczego.
Okoliczność, że skarżący stawił się o godzinie 19.00 w placówce pocztowej w dniu 8 czerwca 2016 r. i nie otrzymał przesyłki poleconej nie świadczy o wadliwości działań P. Jak wynika z pieczęci na przekazanym awizo Urząd Pocztowy nr [...] ul. B. [...] J. pracuje w godzinach poniedziałek - piątek 8.00- 19.00 sobota 8.00 - 14.00. Zatem udanie się do tej placówki pocztowej o godzinie 19.00 w dniu 8 czerwca 2016 r. tj. kiedy kończyła pracę należy uznać za spóźnione z uwagi na określone godziny pracy.
Skarżący nie mógł też oczekiwać, że placówka przetrzyma przesyłkę wbrew obowiązkowi jej zwrotu do nadawcy po 14 dniach od pozostawienia pierwszego awizo i umożliwi jej odbiór w dniu następnym.
Mając powyższe na uwadze Sąd I instancji zasadnie uznał, że doręczenie zastępcze było skuteczne i w dniu 9 czerwca 2016 r. zaczął biec termin do uiszczenia wpisu. Upłynął on w dniu 15 czerwca 2016 r. zatem dokonanie wpisu od zażalenia w dniu 16 czerwca 2016 r. należało uznać za bezskuteczne w myśl art. 85 P.p.s.a., który stanowi, że czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna.
Jak wynika z akt sprawy skarżący nie wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu zatem przedmiotowy termin upłynął i wywołuje określone negatywne skutki dla skarżącego w postaci odrzucenia jego zażalenia na postanowienie z dnia 3 grudnia 2015 r. na zasadzie art. 220 § 3 P.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.