Uzasadnienie
Skarżąca J. S. w dniu [...] października 2013 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] września 2013 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania egzekucji administracyjnej.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 30 października 2013 r. wezwano skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie odpisu skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
Postanowieniem z dnia 17 stycznia 2014 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał skarżącej – J. S. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Na tej podstawie, pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. Okręgowa Izba Radców Prawnych w Warszawie poinformowała, że pełnomocnikiem skarżącej wyznaczyła radcę prawnego J. H. Postanowieniem z dnia 27 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., odrzucił skargę skarżącej, ponieważ skarżąca nie uzupełniła braków formalnych skargi - nie nadesłała odpisu skargi.
Postanowienie Sądu z dnia 27 lutego 2014 r. zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej – radcy prawnemu J. H. w dniu 5 marca 2014 r., co wynika ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru.
Pełnomocnik skarżącej w dniu 4 kwietnia 2014 r. (data stempla pocztowego) złożył skargę kasacyjną od postanowienia sądu z dnia 27 lutego 2014 r. W skardze kasacyjnej zawarł m. in. wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i dołączył odpis skargi. Podniósł, że skarżącej nie można zarzucić niedbałości o swoje sprawy. Samo ubieganie się o pełnomocnika z urzędu jest przejawem odpowiedzialności i powagi sytuacji w jakiej się znalazła. Skarżąca zdecydowała się na pomoc z zewnątrz, bowiem miała świadomość, że nie jest w stanie zatroszczyć się w sposób należyty o własne interesy. Podał, że skarżąca wnosząc o pełnomocnika z urzędu przed dostarczeniem odpisu skargi była przekonana, że już w gestii pełnomocnika jest dokonanie czynności, tj. uzupełnienia braku formalnego skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 maja 2014 r. sygn. akt II OSK 1195/14 oddalił skargę kasacyjną skarżącej od postanowienia sądu 27 lutego 2014 r.
Pismem z dnia 18 czerwca 2014 r., sprecyzowanym pismem z dnia 22 lipca 2014 r., pełnomocnik skarżącej ponownie wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek o przywrócenie terminu jako złożony po terminie określonym w art. 87 § 1 p.p.s.a.
Od tego postanowienia skarżąca złożyła zażalenie, zarzucając mu naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że pełnomocnik wnioskodawczyni uchybił siedmiodniowemu terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu wskazała, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych zostało jej nadesłane 8 listopada 2013 r., termin siedmiodniowy upłynął 15 listopada 2013 r., natomiast 13 listopada 2013 r. wystąpiła o ustanowienie dla niej pełnomocnika z urzędu. Pełnomocnik został powiadomiony o swoim umocowaniu 3 marca 2014 r., natomiast 27 lutego 2014 r. sąd wydał postanowienie odrzucające skargę. Pełnomocnik nie miał więc możliwości odniesienia się do zarządzenia Przewodniczącego. W uchybieniu terminowi nie ma zatem winy skarżącej, a jego przyczyna była obiektywna.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim wskazać trzeba, że zgodnie z art. 86 § 1 zdanie 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.
Zasadnie stwierdził sad pierwszej instancji, że należało najpierw ustalić, czy wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, z jednoczesnym dokonaniem tej czynności został złożony w ustawowym terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, jak tego wymaga art. 87 § 1 p.p.s.a.
Jako przyczynę uchybienia terminu wskazano oczekiwanie na wyznaczenie pełnomocnika z urzędu w związku z pozostawaniem przez skarżącą w przeświadczeniu, że to pełnomocnik powinien uzupełnić braki formalne. Przyczyna ta ustała więc w momencie, gdy wyznaczono konkretnego pełnomocnika z urzędu i miał on możliwość działania, a także dowiedział się o uchybieniu terminu. Stanowisko to potwierdza także wyrok TK z 25.07.2013 r., sygn. akt SK 17/12, mogący znaleźć odpowiednie zastosowanie również w sprawie niniejszej oraz postanowienie NSA z 9.07.2008 r., sygn. akt I OZ 512/08. Pełnomocnik radca prawny J. H. informację o uchybieniu terminu do uzupełniła braku formalnego skargi uzyskał w dniu doręczenia mu postanowienia sądu z dnia 27 lutego 2014 r. odrzucającego tę skargę z powodu nieusunięcia w terminie jej braku formalnego. O wyznaczeniu go pełnomocnikiem skarżącej dowiedział się 3 marca 2014 r. Odpis postanowienia sądu z dnia 27 lutego 2014 r. pełnomocnik skarżącej otrzymał w dniu 5 marca 2014 r., co wynika ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru.
Zatem w tym dniu ustała przyczyna uchybienia terminu i od tej daty rozpoczął bieg siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W konsekwencji, ustawowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu bezskutecznie upłynął z dniem 12 marca 2014 r. Tymczasem wniosek o przywrócenie terminu – zawarty w skardze kasacyjnej na postanowienie sądu z dnia 27 lutego 2014 r. - został nadany w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego w dniu 4 kwietnia 2014 r., a więc z uchybieniem siedmiodniowego terminu od ustania przyczyny uchybienia terminu.
Wobec tego sąd zasadnie stwierdził, że wniosek o przywrócenie terminu jest spóźniony, co powoduje jego odrzucenie na podstawie art. 88 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 13.06.2008 r., sygn. akt I OZ 376/08).
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut podniesiony w zażaleniu dotyczący naruszenia przez sąd przy wydaniu zaskarżonego postanowienia art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Zaskarżone postanowienie dotyczy natomiast zastosowania innej instytucji prawnej – przywrócenia terminu. Kwestionowanie zaskarżonego obecnie postanowienia powinno zatem koncentrować się na wykazaniu, że sąd nieprawidłowo uznał, że wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi został złożony z uchybieniem siedmiodniowego terminu, o jakim mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a.
Sąd pragnie zwrócić uwagę również na to, że sprawa zainicjowana skargą skarżącej prowadzona jest przez jej pełnomocnika w sposób niedbały, o czym świadczą chociażby uchybienia pism procesowych. Można w związku z tym odnieść wrażenie, że pełnomocnik nie jest w sprawie zorientowany.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.