Uzasadnienie
Skargą J. A. zaskarżyła decyzję Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] kwietnia 2015r. nr [...], znak: [...] w przedmiocie uchylenia decyzji organu I instancji i orzeczenia nakazu usunięcia elementu dachu budynku mieszkalnego zlokalizowanego w S. przy ul. W. [...] przy granicy z działką o nr ewid. [...] w terminie do dnia 30 czerwca 2015 r. W skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na nieodwracalne skutki usunięcia elementu dachu wystającego poza lico ściany szczytowej budynku.
Postanowieniem z dnia 8 września 2015 r., sygn. akt II SA/Łd 533/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że we wniosku o wstrzymanie wykonania należy wskazać, w czym miałoby się wyrażać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do danego wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zasadne. Ustawa nie nakłada obowiązku udowodnienia przesłanek wstrzymania wykonania, jednakże na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia ich istnienia. W okolicznościach niniejszej sprawy skarżąca ogólnikowo natomiast wskazała, iż wykonanie wiązać się będzie z zaistnieniem nieodwracalnych skutków.
Jednocześnie skarżąca nie podała żadnych argumentów w tym zakresie i nie uprawdopodobniła, że wykonanie zaskarżonej decyzji wiązać się będzie z taką zmianą rzeczywistości, po której powrót do stanu poprzedniego będzie mógł nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Sąd podkreślił, iż zasadność wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie może być rozpatrywana w świetle merytorycznych zarzutów podnoszonych w skardze, bowiem zgodność z prawem wydanej decyzji będzie przedmiotem oceny dopiero w toku rozpoznawania wniesionej skargi.
Konkludując Sąd stwierdził, że przedmiotowy wniosek nie został poparty żadnymi szczególnymi okolicznościami, które mogłyby umożliwić zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej.
Zażaleniem J. A. zaskarżyła powyższe postanowienie w całości, zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez uznanie, że strona skarżąca w niedostateczny sposób uzasadniła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, podczas gdy skarżąca wprost wskazała okoliczność uzasadniającą ww. wniosek, tj. brak możliwości odtworzenia usuniętego elementu dachu. Wskazane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wydanie zaskarżonego postanowienia.
Z uwagi na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Łodzi i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z ogólną zasadą wynikającą z treści art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu, ani czynności. Od powyższej zasady są wyjątki. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. stanowi, że po przekazaniu skargi sądowi, sąd może, na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, za wyjątkiem wskazanym w tym przepisie.
Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mógłby dla strony wywołać taki akt, zanim zostanie zbadany przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Okoliczności przemawiające za wstrzymaniem aktu powinna przedstawić w pierwszej kolejności wnioskująca strona. Jedną z przesłanek wstrzymania danego aktu lub czynności jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, przy czym ustalenie, czy grożąca szkoda jest szkodą znaczną jest możliwe tylko w oparciu o okoliczności konkretnej sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że o znacznej szkodzie można mówić wówczas, kiedy rozmiar szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego jest większy niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju, a oceniając rozmiar ewentualnej szkody należy uwzględnić okoliczności obiektywne i subiektywne – indywidualne dotyczące strony.
Przesłanka spowodowania trudnych do odwrócenia skutków obejmuje taką materię, którą niełatwo jest zmienić w razie wykonania aktu. Zatem musi być także rozważana w kontekście specyfiki aktu administracyjnego, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie.
W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił wstrzymania wykonania decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] kwietnia 2015 r., którą uchylono decyzję organu I instancji i nakazano J. A. usunięcie elementu dachu wystającego poza lico ściany szczytowej budynku mieszkalnego zlokalizowanego w S. przy ul. W. [...] przy granicy z działką o nr ewid. [...] w terminie do dnia 30 czerwca 2015 r. Sąd wskazał, iż skarżąca nieuprawdopodobniła, że wykonanie zaskarżonej decyzji wiązać się będzie z taką zmianą rzeczywistości, po której powrót do stanu poprzedniego będzie mógł nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji niezasadnie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, bowiem wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek rozbiórki części dachu niewątpliwie może pociągać za sobą trudne do odwrócenia skutki. Zgodzić należy się ze stroną skarżącą, że ewentualne odtworzenie usuniętego fragmentu dachu będzie wymagało dużego nakładu sił i środków. Podkreślenia wymaga również, że wykonanie przedmiotowej decyzji wiązać się będzie z koniecznością natychmiastowego usunięcia części dachu budynku w związku z upływem terminu, jaki został wyznaczony w decyzji nakładającej ww. obowiązek. W tej sytuacji, w razie ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej, udzielona właścicielowi obiektu ochrona sądowa może okazać się iluzoryczna. Celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest natomiast ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania skargi, w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 188 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.