Uzasadnienie
II OZ 116/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 17 października 2005 r. sygn. akt II SA/GL 867/05 oddalił wniosek G. i M. Z. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nakładającego na nich opłatę legalizacyjną. Sąd I instancji stwierdził m.in., że skarżący nie uprawdopodobnili, że wykonanie zaskarżonego aktu narazi ich na niebezpieczeństwo znacznej szkody lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki w rozumieniu art. 61 § 3 ppsa.
Postanowienie to zaskarżyli do Naczelnego Sądu Administracyjnego G. i M. Z. wnosząc o jego zmianę i wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Zarzucili, że "wysokość ustalonej i podlegającej egzekucji przymusowej opłaty legalizacyjnej jest rażąco niewspółmierna do wartości budowli (jest jej równa) i istotnie zagraża podstawowym interesom życiowym skarżącego oraz pozostającej na jego utrzymaniu rodziny" oraz że "wykonanie zaskarżonego postanowienia (...) sprowadza na skarżącego niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody (...)".
Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2005 r. sąd I instancji zwolnił skarżących od kosztów sądowych w części dotyczącej wpisu od zażalenia na (opisane na wstępie) postanowienie z dnia 17 października 2005 r. Sąd uznał, że skarżący zasługują na częściowe przyznanie im prawa pomocy ponieważ "utrzymują się jedynie z emerytury i renty w łącznej kwocie brutto 2077,46 złotych" z czego znaczna część dochodów jest przeznaczana na koszty leczenia G. Z., a skarżący ponieśli już część kosztów postępowania i nie wiadomo "czy i w jakiej wysokości przyjdzie im ponosić dalsze jego koszty".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zażalenie młż. Z. zasługuje na uwzględnienie ponieważ sąd I instancji w sposób wyjątkowo schematyczny uzasadnił swoje stanowisko co uniemożliwia jego prawidłową merytoryczną kontrolę. Nie można oprzeć się wrażeniu, że nie została dokonana analiza zarzutów zażalenia, mimo że zarządzeniem z dnia 28 listopada 2005 r. przekazano je z aktami sprawy "celem wyznaczenia posiedzenia niejawnego" (k. 95). Sąd I instancji nie skorzystał z możliwości jaką przewiduje art. 195 § 2 ppsa i zarządzeniem na k. 99 nadał zażaleniu dalszy bieg w sytuacji, gdy tego samego dnia zwolnił skarżących od należnego wpisu od tego zażalenia z uwagi na sytuację materialną skarżących. Jakkolwiek są to odrębne kwestie, to jednak nie można pominąć tej sytuacji przy ocenie skutków ewentualnego wykonania zaskarżonego aktu przed merytorycznym rozpoznaniem skargi. Dysproporcja między wysokością nałożonej opłaty legalizacyjnej a wysokością należnego wpisu jest tak drastyczna, że ocena zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu wymaga głębszego zastanowienia, czemu należy dać pełny wyraz w uzasadnieniu postanowienia.
Nie przesądzając więc samego rozstrzygnięcia należało uznać, że zażalenie ma usprawiedliwione podstawy w rozumieniu art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 ppsa.