Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 8 grudnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę M. P. na bezczynność Prezydenta Miasta Łodzi w przedmiocie zmiany przeznaczenia lokalu, zaś postanowieniem z dnia 15 marca 2006 r. Sąd ten odrzucił skargę kasacyjną od powyższego postanowienia, która została sporządzona z naruszeniem przepisu art. 175 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W dniu 19 czerwca 2006 r. skarżąca udzieliła pełnomocnictwa adwokatowi B. O. wyznaczonemu w sprawie z urzędu, na podstawie postanowienia Sądu z dnia 18 października 2005 r.
W piśmie z dnia 26 czerwca 2006 r., będącym zażaleniem na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 30 maja 2006 r., pełnomocnik skarżącej wniósł o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Zarządzeniem z dnia 12 lipca 2006 r. pełnomocnik został wezwany do uzupełnienia wniosku poprzez dokonanie czynności, której on dotyczy i wskazanie okoliczności uprawdopodobniających brak winy strony w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Pełnomocnik nadesłał skargę kasacyjną oraz pismo, w którym stwierdził, że skarżąca przesłane z odpisem postanowienia o odrzuceniu skargi pouczenie o przymusie adwokacko-radcowskim dotyczącym wniesienia skargi kasacyjnej, iż "skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez pełnomocnika będącego adwokatem, radcą prawnym" nie potraktowała, jako bezwzględnego obowiązku.
Postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2006 r. Wojewódzki Sad Administracyjny w Łodzi odmówił przywrócenia skarżącej terminu do złożenia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd podkreślił, że skarżącej zostało przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym w październiku 2005 r. Do dnia 19 czerwca 2006 r. skarżąca nie udzieliła natomiast pełnomocnictwa wyznaczonemu w sprawie adwokatowi, mimo że była świadoma, iż adwokat nie mógł podjąć działań bez stosownego pełnomocnictwa. Okoliczność nieudzielania pełnomocnictwa adwokatowi w sytuacji, w której jego pomoc w postępowaniu stała się niezbędna (wniesienie skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 8 grudnia 2005 r.) nie świadczy o zachowaniu należytej staranności w dbałości o swoje sprawy, a tym samym nie można stronie przypisać braku winy w uchybieniu terminu.
We wniesionym w dniu 14 września 2006 r. zażaleniu pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie postanowienia z dnia 11 sierpnia 2006 r. i przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu stwierdzono, że skarżąca wykazała brak winy w uchybieniu terminu, wobec czego wniosek o przywrócenie terminu powinien zostać uwzględniony. Dodatkowo podniesiono, że skarżąca nie wiedziała, że oprócz przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika konieczne jest jeszcze udzielenie mu pełnomocnictwa.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. W przypadku uchybienia terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym Sąd, na wniosek strony przywróci termin do dokonania tej czynności, o ile strona wykaże brak winy w uchybieniu terminu. Brak winy oznacza wykazanie okoliczności, które przy zachowaniu należytej staranności uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności i jednocześnie były nie do przewidzenia. W niniejszej sprawie okoliczności, na jakie powołano się we wniosku o przywrócenie terminu ani w zażaleniu nie stanowią o braku winy w uchybieniu terminu.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu I instancji, który wskazał w uzasadnieniu postanowienia z dnia 11 sierpnia 2006 r. na brak podstaw do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Jak zauważył Sąd I instancji, obecny na rozprawie w dniu 8 grudnia 2005 r. pełnomocnik skarżącej Z. P. został pouczony o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej oraz o wymogu jej sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika. Z. P. wystąpił również o kserokopię protokołu, w którym zawarto informacje o trybie i terminie zaskarżenia postanowienia. Kolejny raz skarżąca została pouczona przy doręczeniu odpisu postanowienia z uzasadnieniem. W takim stanie rzeczy nie można stwierdzić, że skarżąca nie została prawidłowo pouczona o sposobie i trybie wniesienia skargi kasacyjnej, przez co nie miała świadomości o sposobie zaskarżenia rozstrzygnięcia Sądu z dnia 8 grudnia 2005 r.
Należy zauważyć, że skarżąca nie skorzystała z uprawnienia do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi. W piśmie Okręgowej Rady Adwokackiej z dnia 27 października 2005 r. o wyznaczeniu pełnomocnika zawarto pouczenie, że bez udzielenia adwokatowi pełnomocnictwa nie może on podjąć żadnej czynności w sprawie, ponieważ ustanowienie adwokata z urzędu nie jest jednoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. Z. P. w dniu 8 grudnia 2005 r. na rozprawie potwierdził, że skarżąca pełnomocnictwa takiego nie zamierza udzielić. Skarżąca nie dołożyła zatem należytej staranności w prowadzeniu własnych spraw, co doprowadziło do uchybienia terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Nie udzielenie pełnomocnictwa adwokatowi, ustanowionemu w postępowaniu na wniosek skarżącej, a którego udział jest niezbędny do skuteczności niektórych czynności procesowych nie można bowiem uznać za zachowanie należytej staranności.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji postanowienia.