Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt III SA/Lu 689/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi B.K. na postanowienie Lubelskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Lublinie z dnia [...] maja 2014 r. [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku dostosowania liczby dzieci do warunków przestrzennych placówki.
W uzasadnieniu Sąd I instancji podał, że we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia skarżąca nie uzasadniła w jakikolwiek sposób swojego żądania, nie przedstawiła argumentów świadczących o konieczności wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, jak również nie dołączyła do wniosku żadnych dokumentów wykazujących okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania tej decyzji. W takiej sytuacji nie można przyjąć, że w rozpatrywanej sprawie zostały wykazane przesłanki przewidziane art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej powoływanej jako p.p.s.a.), uzasadniające zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu.
W zażaleniu na powyższe postanowienie B.K. zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez brak jego zastosowania w sprawie, co wyraziło się w odmowie wstrzymania przez Sąd wykonania postanowienia Lubelskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Lublinie z dnia [...] maja 2014 r., podczas gdy zachodziła wymieniona w tym przepisie, warunkująca pozytywne rozstrzygnięcie wniosku przesłanka w postaci spowodowania, przez wykonanie tego postanowienia, trudnych do odwrócenia skutków, bowiem zmniejszenie już po rozpoczęciu nowego roku szkolnego liczby dzieci w prowadzonym przez B.K. Prywatnym Przedszkolu "[...]" i likwidację tych miejsc wiąże się z przerwaniem dla dzieci procesu opiekuńczo-wychowawczego. Konieczność wykonania w/w postanowienia, w perspektywie ponawiania wymierzania przez organ grzywien może w rezultacie stanowić wysoką dla skarżącej wartość finansową, która będzie oznaczać konieczność zamknięcia przedszkola, co będzie miało dalsze konsekwencje i będzie powodować trudne a wręcz niemożliwe do odwrócenia skutki.
W ocenie skarżącej wniosek taki dał się wyprowadzić z uzasadnienia skargi, w której zawarto żądanie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia i gdzie wystarczająco wykazała ona, jak wymaga tego art. 61 § 3 p.p.s.a., że istnieją zasadne podstawy dla pozytywnego dlań rozstrzygnięcia wniosku. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania postanowienia Lubelskiego PWIS w Lublinie z dnia [...] maja 2014 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżanego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest instytucją wyjątkową i jako taka powinna być ona stosowana ściśle, stosownie do spełnienia określonych przesłanek. Wykazanie zaistnienia przynajmniej jednej ze wskazanych w tym przepisie przesłanek spoczywa na wnioskodawcy. Oznacza to występującą po jego stronie konieczność wskazania konkretnych okoliczności wskazujących na to, że wykonanie decyzji spowoduje w stosunku do strony niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i przytoczenia okoliczności uzasadniających to żądanie. Obowiązkiem sądu nie jest natomiast domyślanie się intencji strony, ani orzekanie o wstrzymaniu wykonania decyzji na podstawie całokształtu akt sprawy. To w interesie wnioskującego leży odpowiednie uzasadnienie składanego wniosku.
W związku z argumentacją rozpoznawanego wniosku i zażalenia, podkreślić należało co stanowi przedmiot niniejszego postępowania, a więc również co jest przedmiotem tego wniosku. Stanowi go postanowienie o nałożeniu grzywny na zobowiązaną w celu przymuszenia, a więc środka egzekucyjnego w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności niepieniężnych. Postanowienie to nie jest źródłem nałożonych obowiązków, ale sposobem mobilizowania ich adresata (zobowiązanego) do ich wykonania. Z tych też przyczyn powoływanie argumentacji dotyczącej zasadności samego obowiązku – dostosowania liczby dzieci do warunków przestrzennych placówki pozostawało bez związku z przedmiotem niniejszej sprawy. Mówiąc wprost, ocena legalności decyzji Lubelskiego Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Lublinie z dnia [...] lipca 2013 r., którą nałożono na skarżącą nakaz dostosowania liczby dzieci do warunków przestrzennych placówki wykraczała poza granice niniejszej sprawy, zaś fakt jej kwestionowania przez stronę skarżącą nie mógł stanowić podstaw do udzielenia ochrony tymczasowej w postępowaniu egzekucyjnym.
Odnosząc się z kolei do przedmiotu niniejszej sprawy, stwierdzić trzeba, iż konieczność zapłacenia przez skarżącego grzywny sama w sobie nie przesądza o wystąpieniu przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Również w razie podważenia jej legalności zwrot tej kwoty nastąpi od organu egzekucyjnego, co zasadniczo wyklucza brak możliwości jej wstrzymania. Skarżąca w rozpoznawanym wniosku nie przedstawiła natomiast żadnej takiej argumentacji, która uprawdopodobniałaby niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków grożących jej w razie wykonania postanowienia o nałożeniu grzywny, nie podając żadnych konkretnych okoliczności faktycznych dotyczących jej sytuacji finansowej. Na marginesie wskazać należy, iż skarżąca może uniknąć zapłacenia całej kwoty grzywny, wykonując egzekwowany obowiązek.
Wskazać trzeba też, że przytoczenie okoliczności pozwalających sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie zaskarżonego aktu dopiero w zażaleniu na postanowienie sądu pierwszej instancji odmawiające udzielenia ochrony tymczasowej, nie uzasadnia uwzględnienia zażalenia, nawet w przypadku spełnienia tych przesłanek, jeżeli sądowi pierwszej instancji nie można zarzucić naruszenia prawa. Zwłaszcza, iż powoływanie się przez skarżącą na trudną sytuację finansową i wskazywanie na potencjalną konieczność zamknięcia przedszkola, samo w sobie – bez szczegółowego opisania sytuacji materialnej - nie oznacza, że wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub nieodwracalne skutki.
Wobec wszystkich powyższych okoliczności postanowienie Sądu I instancji uznać należy za zgodne z prawem.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego, ponieważ przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości orzeczenia co do zwrotu kosztów w postępowaniu zażaleniowym. Przepisy art. 203 i art. 204 p.p.s.a. przyznają stronie prawo do zwrotu kosztów w postępowaniu kasacyjnym wszczętym skargą kasacyjną od orzeczenia Sądu pierwszej instancji oddalającego lub uwzględniającego skargę. Tylko w tych przypadkach Naczelny Sąd Administracyjny jest obowiązany do zamieszczenia z urzędu w orzeczeniu rozstrzygnięcia o kosztach (art. 209 p.p.s.a.).
W tym stanie sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił oddalić zażalenie.