Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 18 lutego 2020 r. sygn. akt IV SA/Po 1065/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie ze skargi J. N. (dalej "skarżący") na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] września 2019 r. w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego, w punkcie pierwszym, odrzucił wniesioną skargę, zaś w punkcie drugim, zwrócił skarżącemu uiszczony wpis.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 12 grudnia 2019 r. pod rygorem odrzucenia skargi wezwano skarżącego do usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania braków formalnych skargi przez złożenie odpisu skargi oraz podanie nr PESEL. Odrębnym zarządzeniem wezwano również skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł. Pisma zawierające w/w zarządzenia doręczono skarżącemu w dniu [...] stycznia 2020 r. Skarżący uzupełnił wpis i wskazał swój nr PESEL. W terminie do uzupełnienia ww. braków skarżący przedłożył do akt sprawy 1 egzemplarz pisma określonego jako "odwołanie od decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...].09.2019r. nr [...]". Powyższy egzemplarz został własnoręcznie podpisany przez skarżącego. Treść przedłożonego odpisu nie jest jednak tożsama z treścią skargi. Porównanie skargi skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z przesłanym odpisem wskazuje, że skarga przesłana do Sądu w swej treści zawiera treść nie uwzględnioną w przesłanym odpisie.
W skardze złożonej do Sądu skarżący odwołuje się bowiem do pobicia przez szwagra wnioskodawczyni oraz treści zeznań złożonych przez siostrę wnioskodawczyni w postępowaniu rozwodowym i przed organem administracyjnym. Powyższe zostało pominięte w przesłanym odpisie. W tych okolicznościach Sąd uznał, że strona skarżąca nie uzupełniła braku formalnego skargi, a zatem skarga ta podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej "p.p.s.a.").
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnoszac o jego uchylenie. W uzasadnieniu zażalenia podniósł, że choruje na depresję i z uwagi na tę chorobę przesłał do Sądu omyłkowo "brudnopis" zamiast wersji ostatecznej. Poza tym wskazał, że przyczyną jego problemów zdrowotnych jest pobicie przez szwagra jego żony.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Takim przepisem szczególnym jest art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym skarga, której braków formalnych nie uzupełniono w terminie, podlega odrzuceniu.
W niniejszej sprawie nie ma wątpliwości, że skarżący w sposób nieprawidłowy uzupełnił brak formalny skargi w postaci złożenia odpisu. Skarżący nie kwestionuje tego faktu w złożonym zażaleniu.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można jednak automatycznie przyjmować, że skarżący nie wykonał zarządzenia w przedmiocie braków formalnych zażalenia. Należy bowiem odróżnić sytuację, gdy strona nie wykona wezwania sądu w zakresie wymaganych czynności procesowych, od przypadku gdy podejmuje stosowne działania, ale nie odpowiadają one w pełni nałożonemu obowiązkowi. Przyjąć należało, że niewłaściwe wykonanie zarządzenia w przedmiocie braków formalnych zażalenia nie powinno w sposób definitywny prowadzić do jej odrzucenia, lecz Sąd Wojewódzki powinien wykorzystać środki procesowe umożliwiające merytoryczne rozpoznanie sprawy. Formalizm postępowania może stanowić barierę w dostępie do sądu, a zapewnieniu rzetelności postępowania służy zachowanie właściwej proporcji przy stosowaniu rygorów procesowych (por. postanowienie NSA z 21.10.2020 r. sygn akt. II OZ 874/20).
W związku z powyższym stanowiskiem reprezentowanym w orzecznictwie NSA należy przyjąć, że Sąd Wojewódzki, po stwierdzeniu, że pismo nie odpowiada oryginałowi, powinien ponowić wezwanie z odpowiednim rygorem.
W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji zgodnie z art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.