Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 28 września 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę L. R. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2012 r., znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki.
Pismem z dnia 16 października 2012 r. L. R. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie odpisu w/w wyroku wraz z uzasadnieniem, podnosząc, iż pismem z dnia 29 września 2012 r. skierował do Sądu stosowny wniosek o doręczenie orzeczenia wraz z uzasadnieniem. Omyłkowo jednak korespondencja została skierowana przez sekretarkę nie na adres właściwy, ale pod adres W., ul. [...], czyli na adres organu - Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Poczta Polska, pomimo że adres adresata jest powszechnie znany przesyłkę zwróciła jako niedoręczoną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 29 listopada 2012 r., na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu z dnia 28 września 2012 r. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Argumentacja zawarta we wniosku o przywrócenie terminu nie daje podstaw do uznania braku winy w uchybieniu terminu, świadczyć może jedynie o niedochowaniu należytej staranności przy prowadzeniu własnych spraw. Jeżeli skarżący. powierzył dokonanie określonych czynności konkretnej osobie (sekretarce), licząc na jej dokładność i staranność, ponosi także ryzyko związane z zachowaniem tej osoby. W niniejszej sprawie uchybienie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wywołuje skutki wobec strony skarżącej.
Ponadto, błędne zaadresowanie przesyłki nie może być uznane za przyczynę usprawiedliwiającą uchybienie terminu, powyższa okoliczność nie ma bowiem charakteru przeszkody nie dającej się przezwyciężyć. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną 2
Sygn. akt II OZ 1171/12 osobą. Nieuwagi lub zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu.
Zażalenie na powyższe postanowienie WSA w Warszawie wniósł L. R. W uzasadnieniu zażalenia skarżący podniósł, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku został nadany w urzędzie pocztowym z zachowaniem 7 -dniowego terminu do jego wniesienia, a jedynym uchybieniem strony było to, że osoba adresująca korespondencję wpisała na kopercie błędną nazwę ulicy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 86 § 1 zdanie 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Wniosek, więc o przywrócenie terminu powinien powoływać okoliczności wskazujące na brak winy strony w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być przy tym oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Z brakiem winy mamy, bowiem do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności z powodu, których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu.
W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji trafnie ocenił, że skarżący nie uprawdopodobnił braku swej winy w uchybieniu terminu, bowiem nie wskazał na żadne niezawinione swoje działanie w tym zakresie. Skarżący nie przedstawił również w rozpoznawanym zażaleniu żadnych takich okoliczności, które pozwalałyby na skuteczne zakwestionowanie oceny Sądu pierwszej instancji. W nawiązaniu do argumentacji zażalenia dotyczącego błędnego zaadresowania przesyłki należy podnieść, że zgodnie z § 40 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 stycznia 2004 r. w sprawie warunków wykonywania powszechnych usług pocztowych (Dz. U. Nr 5, poz. 34 ze zm.) "do przemieszczenia i doręczenia, z zastrzeżeniem § 39 ust. 3, przyjmowana jest przesyłka oznaczona poprzez naniesienie w sposób trwały i czytelny na jej opakowaniu informacji identyfikujących w sposób jednoznaczny adresata i nadawcę wraz z właściwymi kodami pocztowymi".
Kluczowe jednak dla odczytania tego przepisu są definicje ustawowe zawarte w ustawie z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe (tekst jedn. Dz. U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1159 ze zm.- zwanej dalej Prawem pocztowym). I tak przez pojęcie przesyłki (art. 3 pkt 16 tej ustawy) rozumie się rzeczy opatrzone adresem (oznaczenie adresata przesyłki lub kwoty przekazu pocztowego oraz miejsca doręczenia wskazanego przez nadawcę- art. 3 pkt 1), przedłożone do przyjęcia lub przyjęte przez operatora w celu doręczenia adresatowi (podmiot określony przez nadawcę jako odbiorcę przesyłki- art. 3 pkt 2 in principio). Wśród przesyłek zostały wyróżnione m.in. przesyłka polecona (art. 3 pkt 19) i przesyłka z korespondencją (art. 3 pkt 22).
Z powyższych przepisów wynika zatem jednoznacznie, iż wskazanie miejsca doręczenia przesyłki adresatowi jest elementem niezbędnym tej przesyłki, zaś brak w tym zakresie powoduje konieczność zwrotu przesyłki nadawcy (art. 27 ust. 1 Prawa pocztowego). Podstawowe znaczenia ma tu również zasada określona w art. 26 ust. 1 Prawa pocztowego, że przesyłkę lub kwotę pieniężna określoną w przekazanie pocztowym, z zastrzeżeniem ust. 2- 6, doręcza się adresatowi pod adresem wskazanym na przesyłce, przekazie pocztowym lub umowie o świadczenie usługi pocztowej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 2012 r. sygn. akt II OZ 149/12).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z argumentacji wniosku, wskazującej że adres adresata jest powszechnie znany wynika, iż operator pocztowy, winien sam poszukiwać jego adresu, co jest w istocie próbą przerzucenia odpowiedzialności za błędnie nadaną w świetle obowiązujących przepisów przesyłkę listową, w sytuacji gdy operator ten nie miał obowiązku doszukiwania się tego adresu. Naniesienie adnotacji "Adresat niedokładny. Zwrot do nadawcy" w pełni już odzwierciedlał przyczyny zwrotu przesyłki.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.