Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1681/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek G. Ch. o sporządzenie uzasadnienia od wyroku z dnia 2 grudnia 2011 r. oddalającego skargę L. C. i G. Ch. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 maja 2011 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
W uzasadnieniu Sąd powołując się na przepis art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) podał, iż w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Powołany wyżej przepis ustanawia rygor czasowy, w którym strona powinna dopełnić czynności – w tym przypadku złożyć wniosek o uzasadnienie. Wniosek taki nie może zostać złożony ani przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie, ani zbyt późno po zapadnięciu wyroku.
Sąd stwierdził, iż wyrok oddalający skargę zapadł po przeprowadzeniu rozprawy na posiedzeniu jawnym, tj. został ogłoszony w dniu 2 grudnia 2011 r. Skarżąca – G. Ch. złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia w/w wyroku w dniu 1 grudnia 2011 r. (w tym dniu nadała pismo w urzędzie pocztowym). Zgodnie z art. 83 § 3 p.p.s.a. oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. W momencie złożenia tego wniosku przez skarżącą nie zapadł jeszcze wyrok w niniejszej sprawie, a tym samym nie mógł biec termin do sporządzenia uzasadnienia tego wyroku. W tej sytuacji wniosek G. Ch. o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sąd uznał za przedwczesny i z tego względu na podstawie art. 141 § 3 w/w ustawy odmówił sporządzenia uzasadnienia wyroku.
W zażaleniu na powyższe postanowienie G. Ch., zaskarżając je w całości, wniosła o zmianę postanowienia. Skarżąca podała, iż przedwczesne wysłanie wniosku o sporządzenie uzasadnienia było zbiegiem okoliczności. Podała, iż przedmiotowy wniosek sporządziła odręcznie do ewentualnego wysłania po wydaniu wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w dniu 2 grudnia 2011 r. List zawierający wniosek wysłany został omyłkowo wraz z innymi listami. Skarżąca podkreśliła, iż brak wniosku na jej biurku, który miał być rodzajem przypomnienia, aby zatelefonować do Sądu w dniu 2 grudnia 2011 r. celem powzięcia informacji o zapadłym orzeczeniu sprawił, iż dokonała tego dopiero w dniu 6 grudnia 2011 r. Po powzięciu informacji o oddaleniu skargi podjęła poszukiwania przygotowanego wniosku, znajdując ostatecznie potwierdzenie z poczty o jego nadaniu.
Nadto skarżąca dodała, iż tego samego dnia zadzwoniła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego celem uzyskania informacji, co ma zrobić w związku z zaistniałą sytuacją, czy wystarczy dokonać wpłaty 100 zł. celem otrzymania uzasadnienia wyroku. Otrzymując odpowiedź, aby dokonać wpłaty, dokonała przelewu przez Internet.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącej sporządzenia uzasadnienia wyroku tego Sądu z dnia 2 grudnia 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1681/11. Podstawą wydania zaskarżonego postanowienia były przepisy art. 141 § 2 i 3 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 141 § 2 p.p.s.a. wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę należy złożyć w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku. Jak przyjęto w orzecznictwie termin tygodniowy na zgłoszenie wniosku o doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem rozpoczyna bieg od chwili ogłoszenia sentencji orzeczenia. Natomiast wniosek złożony przed ogłoszeniem sentencji orzeczenia jest przedwczesny i nie wywołuje skutków procesowych. Zgodnie bowiem z art. 144 p.p.s.a., sąd jest związany wydanym wyrokiem dopiero od chwili jego ogłoszenia.
W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 2 grudnia 2011 r. oddalił skargę L. C. i G. Ch., tym samym zgodnie z treścią art. 141 § 2 p.p.s.a. termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku rozpoczął bieg dopiero od chwili ogłoszenia tego wyroku. Wskazać należy, że wraz z zawiadomieniem o terminie rozprawy skarżący zostali pouczeni, że uzasadnienie wyroku uwzględniającego skargę jest doręczane z urzędu, natomiast uzasadnienie wyroku oddalającego skargę jest doręczane tylko na wniosek strony złożony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku. W tym zakresie Sąd uczynił zadość wymogom wynikających art. 6 p.p.s.a. nakazującemu udzielanie stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczanie ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań.
W rozpoznawanej sprawie wprawdzie wniosek skarżącej o sporządzenie uzasadnienia został nadany w dniu 1 grudnia 2011 r. (data stempla pocztowego) w Urzędzie Pocztowym, lecz wpłynął do Sądu w dniu 5 grudnia 2011 r.(data prezentaty), a zatem już po ogłoszeniu w dniu 2 grudnia 2011 r. wyroku w sprawie.
A zatem, wniosek o sporządzenie uzasadnienia wpłynął do Sądu w terminie otwartym do wniesienia tego wniosku. Wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku wpłynął więc do Sądu w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku. Fakt uprzedniego wysłania pocztą wniosku nie prowadzi do jego dyskwalifikacji. W związku z powyższym wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie powinien zostać uznany za przedwczesny, bowiem wpłynął do Sądu już po ogłoszeniu orzeczenia w sprawie (por. postanowienie NSA z dnia 12 października 2007 r., sygn. akt II OZ 988/07; Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod red. prof. Romana Hausera i prof. Marka Wierzbowskiego, Wydawnictwo C.H. Beck 2011, 519 – 520).
Wykładnia art. 141 § 2 p.p.s.a. nie może prowadzić do pozbawienia strony prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji R.P.) na skutek zbyt formalistycznej oceny okoliczności konkretnej sprawy.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.