Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 20 września 2016 r., sygn. akt II SA/Lu 894/16, odrzucił skargę M. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] czerwca 2016 r., w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w sytuacji, gdy skarga zostanie skierowana bezpośrednio do sądu, sąd ma obowiązek przekazać ją właściwemu organowi administracji publicznej, a za datę złożenia skargi przyjmuje się wówczas dzień nadania skargi przez sąd pod adres tego organu.
W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja została doręczona pełnomocnikowi skarżącego M. R. – adwokatowi M. K. w dniu 30 czerwca 2016 r. z pouczeniem o sposobie i terminie jej zaskarżenia. M. R. wniósł wprawdzie skargę na tę decyzję w dniu 29 lipca 2016 r. (data stempla pocztowego), ale skierował ją bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie i dopiero w dniu 5 sierpnia 2016 r., a więc po upływie 30 dni od doręczenia skarżącemu zaskarżonej decyzji, została nadana w urzędzie pocztowym na adres organu.
Mając na uwadze treść art. 53 § 1 i art. 54 § 1 p.p.s.a. i zasadę, iż w takim przypadku datą wniesienia skargi jest data przekazania jej przez sąd właściwemu organowi, Sąd stwierdził, że skarga została wniesiona z uchybieniem ustawowego terminu, co uzasadniało jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Skarżący w zażaleniu na powyższe postanowienie zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 53 § 1 art. 54 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. poprzez bezpodstawne przyjęcie, że istniały podstawy do odrzucenia skargi jako wniesionej po terminie, w sytuacji, gdy ani skarżącemu ani jego pełnomocnikowi nie doręczono zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu podkreślił, że w postępowaniu administracyjnym ustanowił pełnomocnika – M. K., ale nie jak twierdzi Sąd, "adwokata M. K.". Pełnomocnik w dniu 30 czerwca 2016 r. nie otrzymał zaskarżonej decyzji, ponieważ została zaadresowana błędnie do "adwokata M.K." na adres: ul. Ogrodowa 10/9 w Lublin, a nie jak winno to być uczynione do M. K. na ten sam adres. Zdaniem skarżącego organ wszelką korespondencję w sprawie kierować powinien do M. K. - jako pełnomocnika skarżącego, niewystępującego w sprawie w charakterze adwokata, oraz do skarżącego. Zaskarżoną decyzję SKO odebrała pod adresem Ogrodowa 10/9 osoba, która podpisała się jako P. H. M. K. nie prowadzi Kancelarii Adwokackiej pod adresem na ulicy [...] 10/9 tylko przy ul. [...] 6/22 w Lublinie.
Skarżący podkreślił, że o treści zaskarżonej decyzji dowiedział się od córki – D. K. w dniu 13 lub 14 lipca 2016 r., która w dniu 12 lipca 2016 r. otrzymała ją jako strona postępowania. Aby przyspieszyć tok postępowania zdecydował się na sporządzenie i wniesienie skargi na decyzję jeszcze przed jej osobistym otrzymaniem.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej "p.p.s.a.") skargę składa się w terminie trzydziestu dni od daty doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Z art. 54 § 1 wynika, że skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Skargę wniesioną po upływie terminu Sąd odrzuca (art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Z powołanych wyżej przepisów wynika, że strona skarżąca jest zobowiązana wnieść skargę za pośrednictwem organu, którego działanie jest jej przedmiotem, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz piśmiennictwie ukształtowany został pogląd, że w sytuacji wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego, o zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje data nadania tej skargi przez Sąd na adres właściwego organu administracji publicznej, gdyż to właśnie przez złożenie skargi do organu następuje wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego (patrz. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2015, str. 328 oraz powołane tam orzecznictwo). Wprawdzie żaden z przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wprost nie przewiduje obowiązku Sądu przekazania do organu skargi błędnie skierowanej, to jednak takie działanie jest podejmowane celem nadanie jej właściwego biegu. Nie oznacza to jednak, że strona nie ponosi konsekwencji prawnych wynikających z tego, że skarga nie została złożona zgodnie z wymogami ustawy.
Mając na uwadze zarzuty podniesione w zażaleniu wskazać należy, że z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżący w dniu 3 listopada 2014 r. udzielił M. K. pełnomocnictwa (k.
30) do reprezentowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Notatka służbowa pracownika Wydziału Architektury i Budownictwa, Urzędu Miasta Lublin (k. 73), wskazuje, że wobec braku możliwości kontaktu telefonicznego z pełnomocnikiem skarżącego, skarżący M. R. wskazał adres pełnomocnika skarżącego – M. K. - ul. [...] 5D; 20-820 Lublin. W odwołaniu od decyzji z dnia 30 stycznia 2015 r. (k.98) pełnomocnik skarżącego – M. K. – wskazał adres ul. [...] 10/9; 20-075 Lublin. Dalsza korespondencja kierowana była na wskazany adres. Również w piśmie pełnomocnika z dnia 2 czerwca 2015 r. (k. 114) kierowanym do Wydziału Architektury i Budownictwa Urzędu Miasta Lublin, wskazał adres przy ul. [...] 10/9 w Lublinie.
Zaskarżona decyzja z dnia 21 czerwca 2016 r. zapadła na skutek rozpatrzenia odwołania (k.98), od decyzji z dnia 30 stycznia 2015 r. Decyzja ta została przesłana do "adw. M. K.; ul. [...] 10/9; 20-075 Lublin" (k.
60) i odebrana pod wskazanym adresem w dniu 30 czerwca 2016 r. przez P. H., jako osobę uprawnioną do odbioru korespondencji. Z kolei na karcie 74 akt administracyjnych znajduje się oświadczenie, zgodnie z którym w imieniu strony z aktami sprawy zapoznał się "adw. M.K.".
Zgodnie z art. 40 § 2 K.p.a. zdanie pierwsze, jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Aby zatem uznać decyzję za poprawnie doręczoną, w sytuacji gdy strona ustanowiła pełnomocnika do jej reprezentowania, należy doręczyć ją właśnie temu pełnomocnikowi. Doręczenie decyzji stronie nie wywiera skutków procesowych. W konsekwencji dopiero od daty doręczenia decyzji pełnomocnikowi strony liczony jest termin do wniesienia środka zaskarżenia. Ponieważ w niniejszej sprawie skarżący ustanowił pełnomocnika do reprezentowania go w postępowaniu administracyjnym, to organ ten właściwie i zgodnie z obowiązującymi przepisami, przesłał decyzję do tego pełnomocnika. Bez wpływu na poprawność takiego doręczenia pozostaje fakt zaadresowania przesyłki do "adw. M. K.", mimo braku w aktach stosownego dokumentu wskazującego, aby M. K. legitymował się uprawnieniami adwokata. Zaskarżona decyzja została przesłana na prawidłowy adres pełnomocnika i odebrana w dniu 30 czerwca 2016 r., co potwierdził sam skarżący w swojej skardze (k. 3 akt sądowych). W decyzji zawarte zostało prawidłowe pouczenie o terminie i trybie wniesienia skargi od decyzji.
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie skarżący, wbrew dyspozycji powołanego art. 54 § 1 p.p.s.a., wniósł skargę bezpośrednio do WSA w Lublinie, a nie za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżoną decyzję, tj. SKO w Lublinie. Sąd Wojewódzki po otrzymaniu skargi w dniu 5 sierpnia 2016 r. przesłał ją do organu w celu udzielenia odpowiedzi na skargę i nadesłania akt administracyjnych. Tę datę Sąd Wojewódzki prawidłowo przyjął jako miarodajną do stwierdzenia, czy strona dochowała ustawowego terminu trzydziestu dni na złożenie skargi. W związku z tym, że decyzję ostateczną organu doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 30 czerwca 2016 r. to termin określony w art. 53 § 1 p.p.s.a. upłynął w dniu 31 lipca 2016 r. (poniedziałek).
Zaznaczyć należy, że termin 30-dniowy przewidziany na wniesienie skargi jest terminem ustawowym i sąd nie jest uprawniony do modyfikacji jego długości. W zaistniałej sytuacji, skoro przekroczenie terminu nastąpiło wskutek nieprawidłowo dokonanej czynności związanej z wysłaniem skargi do Sądu zamiast do organu, to Wojewódzki Sąd Administracyjny miał obowiązek uwzględnić z urzędu jego upływ i z tej przyczyny odrzucić skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.