Uzasadnienie
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 maja 2007 r. wezwano skarżące Stowarzyszenie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 zł., w oparciu o § 2 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia.
W związku z postępowaniem z wniosku o przyznanie prawa pomocy, które zakończyło się postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 października 2007 r. o oddaleniu zażalenia na postanowienie o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, odpis zarządzenia doręczono skarżącemu Stowarzyszeniu w dniu 27 listopada 2007 r.
W dniu 4 grudnia 2007 r. do Sądu wpłynęło zażalenie na powyższe zarządzenie. W zażaleniu tym podniesiono, że Stowarzyszenie jest organizacją pożytku publicznego i w świetle przepisu art. 24 a ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873) oraz przepisu art. 9 sporządzonej w Aarhus Konwencji z dnia 25 czerwca 1998 r. o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska (Dz. U. z 2003 r., Nr 78, poz. 706), powinno być zwolnione od kosztów sądowych. Na poparcie tego stanowiska przytoczono rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 października 2005 r. (sygn. akt II OZ 825/05), w którym Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy i przekazując rozpoznanie sprawy Sądowi I instancji nakazał wyjaśnić, czy Stowarzyszenie jest organizacją pożytku publicznego, której przysługuje zwolnienie od kosztów w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W zażaleniu Stowarzyszenie podniosło również, że powinno znajdować się w katalogu podmiotów zwolnionych od kosztów sądowych z mocy ustawy, w oparciu o przepis art. 239 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. Stowarzyszenie stwierdziło także, że przepis art. 239 p.p.s.a. jest niezgodny z Konstytucją RP, postanowieniami Konwencji z Aarhus i ustawą o działalności pożytku publicznego i wolontariacie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, bowiem żaden z przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie, ani też żaden z przepisów ustawy p.p.s.a., nie zwalnia Stowarzyszenia od ponoszenia kosztów sądowych w sprawach sądowoadministracyjnych. W takiej sytuacji, Stowarzyszenie [...] może składać wnioski o przyznanie prawa pomocy na zasadach ogólnych określonych w art. 239-262 p.p.s.a. W niniejszej sprawie wniosek taki Stowarzyszenie złożyło, jednakże z uwagi na niezłożenie wniosku na urzędowym formularzu, postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 września 2007 r. wniosek ten został pozostawiony bez rozpoznania.
Odwołując się do brzmienia art. 9 Konwencji sporządzonej w Aarhus z dnia 25 czerwca 1998 r., należy zauważyć, że każda ze Stron ratyfikujących tę Konwencję, zapewni wykonanie jej postanowień "w ramach krajowego porządku prawnego", co nie wyklucza obowiązywania powyżej powołanych ustaw. Również przywołane na wstępie zażalenia orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 października 2005 r., nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie bowiem sytuacja, w której ono zapadło, była odmienna od tej, która ma miejsce w niniejszej sprawie.
Ponadto należy wyjaśnić, iż Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do badania zgodności art. 239 p.p.s.a. z przepisami Konstytucji RP, gdyż to należy do kompetencji Trybunału Konstytucyjnego, powyjaśniał już Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 30 października 2007 r., którym oddalono zażalenie Stowarzyszenia na postanowienie o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny słusznie wezwał skarżące Stowarzyszenie do uiszczenia wpisu od skargi, w wysokości ustalonej prawidłowo w oparciu o przepis § 2 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.