Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 24 listopada 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił J.P. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J.P. i J.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia [...] czerwca 2001 r. W uzasadnieniu Sąd I instancji wyjaśnił, że gospodarstwo domowe wnioskodawczyni składa się z niej, jej męża oraz dwóch synów. Wnioskodawczyni jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, a małżonkowie utrzymują się z dochodów męża wnioskodawczyni w wysokości 3200 zł. Pismem z dnia 7 września 2011 r. wnioskodawczyni została wezwana do uzupełnienia wniosku o udzielenie prawa pomocy poprzez nadesłanie szeregu dokumentów potwierdzających sytuacje finansową jej oraz jej męża. Po mimo upływu terminu do dokonania powyższej czynności wnioskodawczyni nie przedłożyła wymaganych dokumentów.
Sąd uznał, że uchylenie się od przedłożenia przedmiotowych dokumentów powoduje niewyjaśnienie wątpliwości dotyczących rzeczywistej sytuacji finansowej skarżącej. Bierność wnioskodawczyni należało zatem potraktować jako niewykazanie przesłanek zawartych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła J.P. podnosząc, że przedstawiła Sądowi I instancji wszystkie posiadane dokumenty. Stwierdziła również, że nie posiada żadnych oszczędności, ani innych środków pozwalających na uiszczenie wymaganego wpisu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Z treści art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 252 p.p.s.a. wynika, że osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej.
Użyte w art. 246 § 1 pkt 2 określenie "gdy osoba wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że jej dochody i sytuacja życiowa nie pozwalają na poniesienie jakichkolwiek choćby niepełnych kosztów postępowania. Strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Z kolei stosownie do treści art. 255 p.p.s.a. jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252 p.p.s.a., okaże się niewystarczające lub budzi wątpliwości co do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Zasadnicze znaczenie dla niniejszego rozstrzygnięcia ma okoliczność, że skarżąca pomimo wezwania nie przedstawiła wymaganych przez Sąd dokumentów i oświadczeń, ani też nie wyjaśniła ewentualnego braku możliwości ich przedłożenia. Sąd I instancji nie wymagał składania dokumentów trudnych do zdobycia, poprzestając przede wszystkim na wezwaniu do złożenia oświadczeń i wyjaśnień dotyczących majątku i sytuacji finansowej skarżącej oraz jej męża.
Skoro zatem skarżąca nie przedstawiła wymaganych przez Sąd dokumentów umożliwiających dokonanie pełnej oceny sytuacji finansowej jej i jej męża to należało uznać, że nie wykazała ona w dostateczny sposób, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, a tym samym brak było podstaw do przyznania jej prawa pomocy.
Z tych względów, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.