Uzasadnienie
Zarządzeniem z 20 września 2016 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wezwał J.M. i M.M. (dalej jako "skarżący") do solidarnego uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł od zażalenia wniesionego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 20 września 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 100/16 o odrzuceniu zażalenia. Jako podstawę wezwania Sąd I instancji wskazał § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 roku w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
Skarżący złożyli zażalenie na powyższe zarządzenie. W ocenie skarżących żądanie opłaty jest bezzasadne, a kosztami powinien zostać obciążony organ. Skarżący przedstawili przebieg postępowania oraz ponowili zarzuty dotyczące przewlekłego prowadzenia postępowania i bezczynności Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 220 § 1 i § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a.") sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Jeżeli pismo jest zażaleniem, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, żeby pod rygorem jego odrzucenia uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania.
Zasadą jest obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od wnoszonego przez stronę pisma. Wyjątki od takiego obowiązku wynikają z przepisów ustawy p.p.s.a. Ponadto wyjątkami tymi są podmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów (art. 239 p.p.s.a.), instytucja prawa pomocy (art. 243 i następne p.p.s.a.) oraz przedmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sytuacjach przewidzianych w art. 227 § 1 i 2 oraz w art. 220 § 4 p.p.s.a.
Sprawa nie jest jedną ze spraw objętych ustawowym zwolnieniem od kosztów. Ponadto skarżący nie składali wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zastosowania w niniejszej sprawie nie znajdzie także art. 220 § 4 jak i art. 227 § 2 p.p.s.a. Pierwszy z tych przepisów dotyczy wyłącznie sytuacji, w której Sąd I instancji odrzuca skargę, skargę o wznowienie postępowania, skargę kasacyjną lub zażalenie, uznając, że nie zostały one prawidłowo opłacone. Zażalenia wniesione na postanowienia sądu o odrzuceniu tych nieopłaconych środków prawnych, wolne są od wpisu. W niniejszej sprawie, powodem odrzucenia zażalenia był natomiast brak zachowania przymusu adwokacko-radcowskiego (art. 194 § 4 p.p.s.a.), a nie brak uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia. Norma art. 227 § 1 p.p.s.a dotyczy natomiast sytuacji, w której skarga zostaje skutecznie wniesiona, a sprawa zakończona wydaniem wyroku przez Sąd I instancji.
W przypadku, kiedy strona nie kwestionuje samego wyroku (a więc nie wnosi środka odwoławczego co do istoty sprawy), lecz kwestionuje tylko rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów, które zostało wydane w związku z tym wyrokiem, to wówczas zażalenie w tym przedmiocie wolne jest od kosztów sądowych. W niniejszej sprawie Sąd I instancji odrzucił skargę skarżących, a więc nie zostało wydane rozstrzygnięcie co do istoty sprawy, a powołany art. 227 § 1 i 2 p.p.s.a. nie znajduje zastosowania.
Oznacza to, że skarżący są zobowiązani do uiszczenia kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego od przedmiotowego zażalenia. Sąd I instancji prawidłowo ustalił wysokość wpisu, wskazując właściwą podstawę prawną wezwania skierowanego do skarżących.
Z tych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 oraz art. 198 ustawy p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.