Postanowienie NSA z 27 lutego 2008 r., II OZ 150/08

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 27 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Kr 265/06 w pkt 1 oddalające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w pkt 2 oddalające wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia

Sprawa

w sprawie ze skargi Z. B. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...], znak [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: oddalić zażalenie w zakresie dotyczącym pkt 2 zaskarżonego postanowienia

Skład

Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski

Uzasadnienie

Wyrokiem w dniu 24 lipca 2007 roku, sygn. akt II SA/Kr 265/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę Z. B. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...], w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia. Uzasadnienie powyższego wyroku, sporządzone na zgłoszony w terminie wniosek skarżącego, zostało mu doręczone dnia 3 września 2007 r., wraz z pouczeniem o sposobie i terminie zaskarżenia orzeczenia.

W dniu 26 października 2007 roku (data stempla pocztowego) wniesiona została skarga kasacyjna, połączona z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia oraz wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Na uzasadnienie wniosku o przywrócenie terminu wskazano, iż skarżący do tej pory występował bez profesjonalnego pełnomocnika, a o pomoc prawną do adwokata zwrócił się w dniu 19 października 2007 roku. Wtedy też dowiedział się, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej już minął. W związku z tym termin do wniesienia skargi powinien biec od dnia 19 października 2007 roku, czyli od momentu ustania przyczyny uchybienia. Również pełnomocnik procesowy o uchybieniu dowiedział się w tym dniu, i od tej daty mógł dokonać stosownej czynności. Natomiast wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia miało - zdaniem skarżącego - uzasadniać to, iż w dniu 17 czerwca 2007 roku weszła w życie nowelizacja ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane, dająca możliwość bezpłatnej legalizacji samowoli budowlanej, która miała miejsce pomiędzy [...] a [...].

Postanowieniem z dnia 26 listopada 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w pkt 1 oddalił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, w pkt 2 oddalił wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia.

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie można mówić o braku winy po stronie skarżącego, skoro wraz z uzasadnieniem wyroku zostało mu doręczone pouczenie o terminie wniesienia skargi kasacyjnej. We wniosku o przywrócenie terminu nie zostały przytoczone żadne okoliczności, mogące świadczyć o tym, że Z. B. nie mógł zapoznać się z pouczeniem, zatem konkluzja, iż uchybienie terminu było przez skarżącego niezawinione, nie znajduje uzasadnienia w stanie niniejszej sprawy, co obliguje Sąd do oddalenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

Odnosząc się do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia organu nadzoru budowlanego, Sąd wskazał, iż w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.), sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy. W niniejszym postępowaniu przedmiotem skargi było postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania nałożonego uprzednio obowiązku rozbiórki, a zatem akt administracyjny, wydany w toku postępowania egzekucyjnego. Tymczasem okoliczności, na jakie powołuje się skarżący, dotyczą postępowania jurysdykcyjnego - mogłyby co najwyżej dotyczyć prawidłowości decyzji, nakazującej rozbiórkę. Decyzja ta, jak wynika z akt niniejszej sprawy, stała się ostateczna z dniem [...], a nadto - w wyniku wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 29 stycznia 2003 roku, sygn. akt II SA/Kr 1499/01, uzyskała przymiot prawomocności. Kwestie ewentualnej legalizacji samowoli budowlanej pozostają zatem poza granicami niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej, a co za tym idzie - na takiej podstawie nie jest możliwe wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego. Ponieważ nadto skarżący nie powołał się w swoim wniosku na żadną okoliczność, stanowiącą w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia, wniosek nie mógł zostać uwzględniony.

Na powyższe postanowienie Z. B. złożył zażalenie, wnosząc o jego zmianę lub uchylenie, zarzucając mu naruszenie przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, iż nie wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie pociągnie za sobą negatywnych i trudnych do odwrócenia skutków przez skarżącego. Skarżący podniósł, iż nie wstrzymanie zaskarżonego postanowienia naraża go na niepowetowane straty. Budynek, który został przeznaczony do rozbiórki jest wykorzystywany w prowadzeniu działalności rolniczej, która jest jego podstawowym źródłem utrzymania. Nałożenie na niego grzywny spowoduje utratę środków do życia. Ponadto skarżący zarzucił naruszenie art. 119 p.p.s.a. poprzez uznanie, że zastosowanie przez organ grzywny w celu przymuszenia jest środkiem adekwatnym i właściwym oraz art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez niedokonanie przez WSA wszechstronnej kontroli legalności zaskarżonego aktu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.

Z konstrukcji tej normy prawnej wynika, iż to na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana.

Powyższe oznacza, iż skarżący powinien wykazać spełnienie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu już we wniosku o wstrzymanie wykonania. Tymczasem we wniosku Z. B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] zawartym w skardze kasacyjnej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, nie powołano się w ogóle na okoliczności zaistnienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., lecz wskazano na możliwość dokonania bezpłatnej legalizacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zasadnie zatem zaskarżonym postanowieniem oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia organu nadzoru budowlanego. Sąd nie może bowiem z urzędu badać ewentualności występowania przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a, lecz powinny one być wykazane przez stronę, co oczywiście podlega ocenie Sądu.

Poza zakresem rozpoznania w sprawie niniejszej dotyczącej przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej pozostaje natomiast ocena legalności zaskarżonego postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. i jego kontrola przez WSA w Krakowie w przedmiotowym wyroku z dnia 24 lipca 2007 r.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił zażalenie oddalić.