Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił organizacji społecznej – Ogólnopolskie Stowarzyszenie P. z siedzibą w R. udziału w sprawie w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi R. B. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] sierpnia 2009 r. w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji stwierdził co następuje: w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie przez R. B. zaskarżona została decyzja Wojewody Małopolskiego z dnia [...] sierpnia 2009 r., którą uchylono decyzję Starosty O. z dnia [...] marca 2009 r. orzekającą, po wznowieniu postępowania, o odmowie uchylenia decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę stacji bazowej operatora sieci "ERA" na działce nr [...] położonej w B. przy ul. Wiejskiej [...] oraz umorzono postępowanie przed organem l i II instancji (art. 138 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Z 2000 r. Dz.U. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 81 ust. 1 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Z 2003 r. Dz. U. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) Pismem z dnia 9.06.2010 r. Ogólnopolskie Stowarzyszenie P. z siedzibą w R. wniosło o dopuszczenie do udziału w sprawie.
Odmawiając organizacji społecznej dopuszczenia do udziału w sprawie, Sąd powołał się na treść art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), w myśl którego, organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4 może zgłosić udział w charakterze uczestnika w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy jej statutowej działalności. Sąd podniósł, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych w sprawach pozwoleń na budowę, organizacja społeczna nie może być dopuszczona do postępowania sądowoadministracyjnego w charakterze uczestnika. Przepis art. 28 ust. 3 Prawa budowlanego wyłączył w niniejszym postępowaniu administracyjnym zasady art. 31 k.p.a., a w konsekwencji, wyżej wskazana organizacja nie może przystąpić do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę.
Na powyższe postanowienie Ogólnopolskie Stowarzyszenie P. z siedzibą w R. wniosło zażalenie, w którym zarzuciło Sądowi I instancji naruszenie art. 9 w zw. z art. 33 § 2 p.p.s.a. oraz art. 184 Konstytucji RP poprzez niedopuszczalne rozszerzenie brzmienia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oraz dodanie nowych wymogów w stosunku do organizacji społecznej wynikające z innych przepisów niż przewidziane w ustawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W uzasadnieniu zażalenia organizacja podniosła, że Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziów w postanowieniu z dnia 28 września 2009r., sygn. akt II GZ 55/09 dokonał wykładni art. 33 § 2 p.p.s.a., z której wynika, że organizacja społeczna ubiegająca się o prawo udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym musi spełniać warunki formalno prawne, tj. być organizacją powołaną zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa powszechnie obowiązującego, a zakres działalności statutowej musi uwzględniać charakter rozstrzyganej sprawy sądowoadministracyjnej; rozpoznający wniosek organizacji społecznej ubiegającej się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu przed tym sądem, musi mieć zapewnioną prawną możliwość rzeczywistego zbadania, czy organizacja, korzystając z prawa wynikającego z art. 33 § 2 p.p.s.a., realizuje cel publiczny, dla którego została powołana.
Nadto, powołała się również na postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 4 grudnia 2009 r. sygn. akt II OZ 1011/09, jako odnoszące się do podobnej proceduralnie sprawy, w którym Sąd podzielił stanowisko zaprezentowane w postanowieniu wydanym w sprawie II GZ 55/09, iż "w świetle przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) brak jest podstaw prawnych do stosowania przez sąd administracyjny przesłanek z art. 31 § 1 k.p.a. w postępowaniu o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym prowadzonym stosownie do art. 33 § 2 p.p.s.a.". Zdaniem wnoszącego zażalenie z powołanych przez niego orzeczeń wynika, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie miał obowiązek kierować się wyłącznie przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zażalenie podlega uwzględnieniu.
W myśl art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, może zgłosić swój udział w postępowaniu w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy jej statutowej działalności. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym podziela stanowisko zaprezentowane w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie 7 sędziów z dnia 28 września 2009 r., sygn. akt II GZ 55/09 oraz postanowieniu z dnia 4 grudnia 2009 r. sygn. akt II OZ 1011/99, iż brak jest podstaw prawnych do stosowania przez Sąd administracyjny przesłanek z art. 31 § 1 k.p.a. w postępowaniu o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym prowadzonym stosownie do art. 33 § 2 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy w postępowaniu przed sądem administracyjnym nie znajduje zastosowania zasada określona w art. 28 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane.
W złożonym wniosku z dnia 1 grudnia 2010 r. Z. G. – Prezes Zarządu Ogólnopolskiego Stowarzyszenia P. z siedzibą w R. powołuje się na wskazane wyżej orzecznictwo uzasadniające uwzględnienie wniosku.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że oceniając wniosek Stowarzyszenia zgłoszony w trybie art. 33 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd I instancji winien sprawdzić, czy spełnione są warunki formalno- prawne, tj. organizacja jest powołana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa powszechnie obowiązującego, a zakres działalności statutowej uwzględnia charakter rozstrzyganej sprawy sądowoadministracyjnej i czy organizacja realizuje cel publiczny do którego została powołana. Nadto powinien wyjaśnić, czy Stowarzyszenie w postępowaniu realizuje tylko indywidualne interesy osób należących do tego Stowarzyszenia, czy też te działania mają lub mogą mieć znaczenie dla interesu ogólnospołecznego. Od wyników tej oceny uzależnić uwzględnienie wniosku bądź jego oddalenie.
W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 185 § 1 w związku z art. 197 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w postanowieniu.