Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 12 października 2010 r. sygn. akt II SA/Rz 912/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił wniosek Przedsiębiorstwa [...] Spółka jawna w L. o dopuszczenie w charakterze uczestnika do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w sprawie ze skargi J.J. i G.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...], w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy zamierzenia inwestycyjnego p.n. Osiedle wielorodzinne "[...]" z usługami.
Przedsiębiorstwo "[...]" we wniosku skierowanym do Wojewódzkiego Sądu z dnia 19 stycznia 2010 r., złożonym na podstawie art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.,) dalej "P.p.s.a.", wywodziło, iż nie brało udziału w postępowaniu administracyjnym, mimo że decyzja będąca przedmiotem skargi, dotyczy jego interesu prawnego. Interes swój w postępowaniu sądowoadministracyjnym Przedsiębiorstwo upatrywało w art. 73 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska wskazując, iż jest zakładem stwarzającym ryzyko wystąpienia poważnych awarii, na co zresztą decyzja o warunkach zabudowy wskazuje, a wobec tego lokalizacja osiedla mieszkaniowego powinna mieć miejsce w bezpiecznej odległości. Skarżący J.J. i G.J. oponowali przeciw temu wnioskowi, podkreślając, iż wynik postępowania w żaden sposób interesu Przedsiębiorstwa nie dotyczy.
Oddalając wniosek, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał, iż Przedsiębiorstwo nie ma interesu prawnego w postępowaniu ze skargi J.J. i G.J., gdyż nie wynika on z przepisów prawa materialnego. Zdaniem Sądu art. 73 Prawa ochrony środowiska dotyczy fazy związanej z przyszłym lokalizowaniem inwestycji i zabrania – ust. 3 – lokalizowania w miastach i w zwartej zabudowie wsi zakładów stwarzających zagrożenie dla życia i zdrowia, a w szczególności wystąpienia poważnych awarii, takie zakłady powinny być lokalizowane w bezpiecznej odległości – ust.
4. Przedsiębiorstwo "[...]" magazynuje substancję toksyczną, ale w ilości mniejszej niż przewidziana przepisami (rozp. Ministra Gospodarki w sprawie rodzaju i ilości substancji niebezpiecznych, których znajdowanie się w zakładzie decyduje o dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej), zatem nie było obowiązku zgłoszenia właściwemu organowi Państwowej Straży Pożarnej, wynikającego z art. 250 ust. 1 Prawa ochrony środowiska, stwierdził Sąd, podkreślając, że z akt wynika, że Komendant Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w Rzeszowie (pismo z dnia 30 października 2008 r.) poinformował, że Przedsiębiorstwo nie zalicza się do zakładów o zwiększonym lub dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej, zaś Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska (pismo z 15 grudnia 2008 r.) wyjaśnił, że nie zgłosiło ono zakładu do w/w kategorii. Reasumując, Sąd uznał, że skoro nie było podstaw aby Przedsiębiorstwo "[...]" kwalifikowało się jako zakład zagrażający życiu lub zdrowiu w związku z wystąpieniem poważnej awarii przemysłowej, nie ma w sprawie zastosowania kryterium bezpiecznej odległości, o której mowa w art. 73 ust. 5 i art. 248 ust. 1 i 3 Prawa ochrony środowiska, to samo oświadczenie Przedsiębiorstwa, jak też dowody z dokumentów przedstawione przez nie nie może przesądzać o istnieniu interesu prawnego i wywołać skutek dopuszczenia do udziału w postępowaniu.
Zażalenie na to postanowienie złożyło Przedsiębiorstwo [...] Spółka jawna zs. w L., domagając się uchylenia postanowienia, ewentualnie – po uchyleniu – dopuszczenia do udziału w charakterze uczestnika postępowania.
W zażaleniu zarzucono:
- 1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 233 § 1 i art. 244 § 1 K.p.c. w zw. z art. 106 § 5 i § 3 P.p.s.a., poprzez dowolną ocenę przeprowadzonych dowodów z dokumentów, w tym zaświadczenia Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Rzeszowie z 21 września 2010 r., która to ocena ograniczyła się do stwierdzenia: "Wnioskowane przez PPL »[...]« dowody z dokumentów, nie stanowią w ocenie Sądu, usprawiedliwionej podstawy uznania, iż wynik postępowania sądowoadministracyjnego będzie dotyczył jego interesu prawnego." (s. 8 uzasadnienia, przedostatni akapit), podczas gdy, z dokumentów tych wprost wynika, że zakład należący do PPL "[...]" jest zakładem stwarzającym zagrożenie dla życia i zdrowia mieszkańców planowanego osiedla w razie wystąpienia w nim awarii, sprzecznie z tym co ustalił Sąd;
a niezależnie od tego zarzucono:
- 2. naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 73 ust. 5 ustawy – Prawo ochrony środowiska przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż "zakład stwarzający zagrożenie wystąpienia poważnej awarii", o którym mowa w tym przepisie zdefiniowany jest w art. 248 ust. 1 Prawa ochrony środowiska, który odnosi się do: "zakładów stwarzających zagrożenie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej";
- 3. naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 29 pkt 4 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska przez brak jego zastosowania w niniejszej sprawie dla oceny, czy zakład należący do PPL "[...]" jest zakładem, którego działalność może być przyczyną powstania poważnej awarii;
- 4. naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 248 ust. 2 Prawa ochrony środowiska przez brak jego zastosowania w niniejszej sprawie dla oceny, czy do zakładu należącego do PPL "[...]" należy stosować przepisy o zakładach o zwiększonym (dużym) ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego, którego dotyczy wniosek Przedsiębiorstwa "[...]" jest stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy osiedla wielomieszkaniowego "[...]". Jak wynika z zaskarżonych decyzji przyczyną stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy była wadliwość przeprowadzonego postępowania tak daleka, że aż uznana przez organ za rażącą. W wyniku takiego postępowania nałożone zostały decyzją o warunkach zabudowy obowiązki, co do których nasuwały się wątpliwości zasadności z uwagi na niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności. Wobec takiego przedmiotu sprawy, rozważając wniosek Przedsiębiorstwa "[...]", można by postawić pytanie z jakich przepisów prawa materialnego miałby wynikać interes prawny tego Przedsiębiorstwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Skarga G.J. i J.J. dotyczy decyzji nadzorczej oceniającej decyzję o warunkach zabudowy, nakładającej określone prawa i obowiązki na te podmioty. Decyzja o warunkach zabudowy musi zawierać określone przepisami elementy, których dotrzymanie spoczywa na podmiocie, na rzecz którego jest wydana. W ramach ustaleń mieszczą się również zagadnienia regulowane przepisami o ochronie środowiska, w tym dotyczące m.in. wzajemnych oddziaływań projektowanej inwestycji z zakładami stwarzającymi zagrożenie wystąpienia awarii. Nie oznacza to jednak, że podmiot, w którego ocenie prowadzi on zakład stwarzający takie zagrożenie, w niniejszej sprawie "[...]", jest stroną postępowania sądowoadministracyjnego dot. oceny decyzji, stwierdzającej nieważność decyzji o warunkach zabudowy, skierowanej do innego podmiotu. Badaniu w tym postępowaniu nie będzie przecież podlegać charakter tego Przedsiębiorstwa z punktu widzenia zagrożeń dla środowiska, ale zasadność rozstrzygnięcia nadzorczego.
Zgodzić należy się zatem z Wojewódzki Sądem, iż Przedsiębiorstwo "[...]" nie ma interesu prawnego w postępowaniu ze skargi G.J. i J.J., wobec tego zażalenie oddalić na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.