Postanowienie NSA z 6 marca 2008 r., II OZ 192/08

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 6 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 października 2007 r., sygn. akt II SA/Kr 495/07 w zakresie zwolnienia skarżącego J. S. od wpisu sądowego połowie

Sprawa

w sprawie ze skargi J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie

Skład

Sędzia NSA Małgorzata Stahl przewodniczący

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 29 października 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zwolnił skarżącego od wpisu sadowego w połowie od skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że przedstawiona we wniosku sytuacja uzasadnia zwolnienie od połowy wpisu sądowego, jednak nie jest wystarczająca do całkowitego zwolnienia od kosztów., ponieważ skarżący zataił część uzyskiwanego dochodu, a tym samym brak było podstaw do przyjęcia, że nie stać go na poniesienie jakichkolwiek kosztów sądowych.

W zażaleniu na to postanowienie uczestnik postępowania A. R. podniósł, że skarżący nie należy do osób ubogich, wymagających szczególnej pomocy Państwa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie jest pozbawione usprawiedliwionych podstaw.

Na wstępie zauważyć należy, że zaskarżone postanowienie zostało wydane "po rozpoznaniu sprzeciwów skarżącego oraz uczestnika postępowania od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 czerwca 2007 r., podczas, gdy zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.

Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba taka wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z powołanego przepisu wynika, że ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Jak wskazał Sąd I instancji skarżący na formularzu pominął dochody uzyskiwane z gospodarstwa rolnego, podając, że źródłem utrzymania rodziny jest wyłącznie jego renta oraz wynagrodzenie za pracę jego córki. Sąd stwierdził, że zatajenie części dochodu spowodowało brak podstaw do przyjęcia, że skarżącego nie stać na poniesienie jakichkolwiek kosztów sądowych, niemniej jednak uznał, że zasadne jest zwolnienie skarżącego z połowy wpisu sądowego w sprawie. Tymczasem fakt uzyskiwania innych, dodatkowych dochodów niż wskazane we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie uprawnia do przyjęcia, że skarżącego nie stać na poniesienie kosztów sądowych w całości czy w części, bez dokonania rzetelnej oceny faktycznej sytuacji materialnej skarżącego. Należy bowiem zauważyć, że regulacja zawarta w art. 246 § 1 p.p.s.a. stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., stosownie do którego strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie.

Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie miał obowiązek wszechstronnie i wyczerpująco odnieść się do przytoczonych we wniosku okoliczności i do materiału dowodowego zebranego w sprawie, z uzasadnienia postanowienia nie wynika natomiast, na jakiej podstawie Sąd I instancji przyjął, że skarżący zataił część uzyskiwanego dochodu i że rzeczywiście uzyskiwany dochód (w nieokreślonej wysokości) nie uprawnia do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, lecz jednakowoż umożliwia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.

W tym stanie rzeczy zachodziły podstawy do uchylenia postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 października 2007 r.

Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.