Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 18 stycznia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił przyznania skarżącemu E. C. prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na przewlekłość postępowania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krasnymstawie dotyczącego samowoli budowlanej.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż skarżący wezwany do wykazania w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania, że wniesienie skargi na przewlekłość poprzedził wniesieniem do organu administracji wyższego stopnia zażalenia, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a., w piśmie z dnia 16 stycznia 2012 r. zatytułowanym "oświadczenie" wyjaśnił, iż wszelkie pisma składane w niniejszej sprawie do organów administracji dołączył do skargi i innych pism nie posiada. Do pisma z dnia 16 stycznia 2012 r. dołączono skargę z dnia 6 sierpnia 2010 r. skierowaną do Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, oddalając wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, wskazał na treść art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.) i podkreślił, że o oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona.
Na gruncie niniejszej sprawy, Sąd pierwszej instancji uznał, że żadnego z pism, których kserokopie strona skarżąca dołączyła do skargi nie można uznać za zażalenie, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a. Żadne z nich nie zostało, bowiem skierowane do Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego po dniu 11 kwietnia 2011 r., to jest po dacie wejścia w życie nowelizacji k.p.a. umożliwiającej zaskarżanie w postępowaniu administracyjnym przewlekłości tego postępowania i zmiany Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnego umożliwiającej zaskarżenie przewlekłości postępowania administracyjnego do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Skoro w przedmiotowej sprawie strona skarżącą nie poprzedziła wniesienia skargi na przewlekłość postępowania złożeniem zażalenia, to zgodnie z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. okoliczność ta kwalifikowała skargę do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Tym samym do oceny wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy zastosowanie będzie miał art. 247 p.p.s.a., bowiem bez konieczności dokonywania głębszej analizy prawnej, niniejsza skarga nie może zostać uwzględniona jako oczywiście bezzasadna, a tym samym na uwzględnienie nie zasługiwał wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy.
Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na art. 247 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł E. C. Skarżący wskazując na swój konflikt z Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w Krasnymstawie, przytoczył okoliczności faktyczne sprawy, które w jego ocenie przesądzały o zasadności skargi oraz ponownie zawnioskował o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Stwierdzić trzeba, iż zgodnie z art. 247 p.p.s.a. "Prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi". Jak trafnie przyjął Sąd pierwszej instancji, odwołując się zresztą do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, o "oczywistej bezzasadności skargi" można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może zostać ona uwzględniona. Chodzi więc o taką sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego, przy stanie faktycznym i prawnym, który nie budzi najmniejszych wątpliwości, że wniesiona skarga kwalifikuje się do odrzucenia (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 28 stycznia 2009 r. sygn. akt I OZ 35/09, LEX nr 551912; z dnia 24 czerwca 2010 r. sygn. akt I OZ 481/10, LEX 621860; z dnia 3 sierpnia 2010 r. sygn. akt I OZ 577/10, LEX nr 737523). W ocenie Sądu rozpoznającego niniejsze zażalenie, taka sytuacja nie wystąpiła jednak w okolicznościach niniejszej sprawy.
Zauważyć przede wszystkim trzeba, iż podstawę podjęcia zaskarżonego w sprawie rozstrzygnięcia stanowiła ocena, że skarżący po dniu 11 kwietnia 2011 r. (data wejścia w życie ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy- Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz.
18) nie wystąpił do organu wyższego stopnia z pismem, "z którego wynikałoby, że wnosząca je strona nie zgadza się ze zbyt długim prowadzeniem postępowania administracyjnego". Sąd nie wskazał jednak, dlaczego przyjął kategorycznie konieczność wniesienia zażalenia po tej dacie, skoro ani dla skargi na bezczynność, ani dla dodanej w omawianej normie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania nie przewidziano wymogu zachowania jakiegokolwiek terminu pomiędzy wniesieniem zażalenia z art. 37 § 1 k.p.a. lub jego rozpoznaniem, a złożeniem tej skargi. Podkreślić przy tym trzeba, iż jedynym w tym zakresie warunkiem pozostaje konieczność złożenia takiego zażalenia. Na tym etapie postępowania, nie można było również dokonać badania znajdujących się w aktach sprawy pism skarżącego do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 czerwca 2010 r. i 10 czerwca 2010 r. w świetle tych wymogów, gdyż takie działanie nie mieściłoby się w ustaleniu "oczywistej bezzasadności skargi", o której mowa w art. 247 p.p.s.a. Dopiero zatem na etapie rozpoznania skargi, które nastąpi po uznaniu, że spełnia ona wszystkie wymagane elementy formalne, możliwa będzie ocena przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, czy ww. pisma skarżącego spełniają warunek z art. 52 § 2 p.p.s.a. i jaki wpływ na nie miała zmiana stanu prawnego poprzez wprowadzenie do katalogu skarg przysługujących stronie, poza skargą na bezczynność organu, skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania (art. 54 § 1 p.p.s.a.).
Z tych też przyczyn, wobec błędnego uznania na etapie rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, iż złożona w sprawie skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania jest oczywiście bezzasadna, koniecznym będzie w pierwszej kolejności rozpoznanie przedmiotowego wniosku.
Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.