Uzasadnienie
Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 10 listopada 2017 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wezwał M. M. i J. M. do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500 zł od skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] września 2017 r., nr [...].
Na powyższe zarządzenie zażalenie wnieśli M. M. i J. M., podnosząc, że nie powinni być wzywaniu do uiszczenia wpisu od skargi złożonej sprawie, w której są krzywdzeni przez organ od kilku lat. Dlatego wnieśli aby Naczelny Sąd Administracyjny zwolnił ich z kosztów sądowych i obciążył kosztami postępowania organ administracyjny.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie na zarządzenie z dnia 10 listopada 2017 r. jest bezzasadne w świetle art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". Przepis ten stanowi, że Sąd nie podejmie żadnych czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku w związku z art. 220 § 3 p.p.s.a. Przewodniczący wzywa wnoszącego skargę, aby pod rygorem odrzucenia skargi uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania.
Sprawa niniejsza nie znajduje się w katalogu spraw objętych art. 239 § 1 pkt 1 p.p.s.a., w których to sprawach, strona skarżąca działanie organu korzysta ze zwolnienia z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Jednocześnie skarżący nie należą do kręgu podmiotów zwolnionych z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 2 i 3 p.p.s.a., a przed wydaniem ww. zarządzenia nie uzyskali prawa pomocy w omawianym zakresie, jak i na etapie postępowania zażaleniowego nie skierowali do Sądu I instancji wniosku o przyznanie prawa pomocy (art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a.).
W tych warunkach prawidłowo w zaskarżonym zarządzeniu określono wysokość wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 złotych. Wysokość tego wpisu znajduje swoje umocowanie w przywołanym w treści zaskarżonego zarządzenia przepisie § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Zaskarżona decyzja zapadła bowiem w sprawie z zakresu budownictwa dotyczącej wykonania otworów okiennych w ścianie budynku mieszkalnego.
W odniesieniu zaś do wniosku procesowego zawartego w zażaleniu należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny nie posiada kompetencji w zakresie orzekania o zwolnieniu skarżących od kosztów sądowych. Wniosek ten początkowo został potraktowany przez Sąd I instancji jako wniosek o przyznanie prawa pomocy, jednak w reakcji na przesłany formularz PPF skarżący zwrócili nieuzupełniony formularz PPF, oponując przeciwko takim praktykom Sądu I instancji. W związku z tym Sąd I instancji prawidłowo nadał bieg zażaleniu na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu. Odnośnie zaś zawnioskowanego w zażaleniu obciążenia kosztami postępowania organu, należy wskazać, że zgodnie z ogólną regułą wynikającą z art. 199 p.p.s.a. to strona skarżąca ponosi koszty związane z wniesieniem skargi.
Natomiast stosownie do treści art. 200 p.p.s.a stronie skarżącej przysługuje od organu zwrot kosztów, ale w przypadku uwzględnienia skargi w orzeczeniu kończącym postępowanie sądowoadministracyjne, a w postępowaniu wywołanym skargą kasacyjną w przypadkach, o jakich mowa w art. 203 pkt 1 i art. 204 pkt 2 p.p.s.a. Na obecnym etapie postępowania nie istnieją zatem postawy aby obciążać organ kosztami postępowania wywołanego skargą skarżących.
Nie można też uznać aby w wyniku wezwania skarżących do uiszczenia wpisu sądowego doszło do naruszenia przysługującego im prawa do sądu administracyjnego. W tym bowiem zakresie gwarancję praw procesowych stanowi instytucja prawa pomocy, która umożliwia ludziom ubogim dochodzenie swoich praw przed sądem administracyjnym, lecz pod warunkiem, że takie osoby rzetelnie przedstawią swoją sytuację materialną w jakiej się aktualnie znajdują. W tej zaś sprawie skarżący z takiego uprawnienia nie skorzystali, zwracając Sądowi I instancji nieuzupełniony formularza PPF, o czym już wyżej była mowa.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny zażalenie oddalił.