Uzasadnienie
Prawomocnym postanowieniem z 12 grudnia 2008r., II SA/Ol 175/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę Stowarzyszenia [...] w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania zgody na budowę stacji bazowej sieci telefonii cyfrowej.
Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2008r., II SA/Ol 175/08, Sąd oddalił kolejny wniosek Stowarzyszenia o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego uznając, iż nie uległy zmianie istotne okoliczności mające wpływ na ocenę sytuacji materialnej wnioskodawcy w porównaniu do sytuacji będącej podstawą orzekania w postępowaniu zakończonym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego postanowienia z 12 września 2008r., II OZ 903/08, o oddaleniu zażalenia na postanowienie odmawiające Stowarzyszeniu przyznania prawa pomocy.
W dniu 7 maja 2009 r. Stowarzyszenie [...] w B. ponownie wniosło o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 12 grudnia 2009 r., II SA/Ol 175/08, oddalił wniosek Stowarzyszenia [...] w B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W uzasadnieniu Sąd podniósł, że przedstawione przez Stowarzyszenie informacje nie zawierają dostatecznych danych uzasadniających przyznanie prawa pomocy. Stowarzyszenie nie przedstawiło wiarygodnych dokumentów, które potwierdzałyby deklarowany obrót środkami finansowymi, a więc i wysokość obecnego zadłużenia. Za takie dokumenty, w ocenie Sądu, nie można uznać pism sporządzonych przez samego skarżącego, niemających waloru dokumentów księgowych. Wskazywane wpływy, jak i ponoszone wydatki mogłyby być podstawą oceny sytuacji majątkowej organizacji tylko wówczas, gdyby wynikały z dokumentów mających walor obiektywny. Na wezwanie Referendarza sądowego nie przedłożono jednak bilansu oraz rachunku zysków i strat za I i II kwartał 2009 r., planu budżetowego na 2009 r., wykazu rachunków bankowych oraz wyciągów z tych rachunków, dokumentujących wszystkie operacje przeprowadzone w okresie od 1 kwietnia do 30 czerwca 2009 r.
Stowarzyszenie w zażaleniu na to postanowienie podniosło, że jest organizacją pożytku publicznego, zatem powinno być całkowicie zwolnione z kosztów, działa bowiem w interesie publicznym, nie posiada żadnych środków i nie ma aktualnie możliwości poniesienia kosztów postępowania. Stowarzyszenie nie prowadzi działalności gospodarczej, ponieważ wyklucza to status organizacji pożytku publicznego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art.246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm., dalej P.p.s.a.). Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Jeżeli oświadczenia i wyjaśnienia strony okażą się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzą wątpliwości, strona obowiązana jest złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie dodatkowe oświadczenia i wyjaśnienia lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów (art.255 P.p.s.a.). Niedopełnienie w całości lub w części obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia oraz dokumentacji dotyczącej jej sytuacji materialnej uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Sąd I instancji trafnie bowiem wskazał na fakt, iż pomimo wezwania Sądu do złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów, które pozwoliłyby na dokładną analizę jego sytuacji materialnej, Stowarzyszenie wezwania tego w całości nie wykonało. W szczególności Stowarzyszenie nie przedstawiło bilansu oraz rachunku zysków i strat za I i II kwartał 2009 r., planu budżetowego na 2009 r., wykazu rachunków bankowych oraz wyciągów z tych rachunków, dokumentujących wszystkie operacje przeprowadzone w okresie od 1 kwietnia do 30 czerwca 2009 r.
Skarżące Stowarzyszenie w zażaleniu zaprezentowało pogląd, iż powinno zostać zwolnione od kosztów sądowych, ponieważ jest organizacją pożytku publicznego. Organizacji pożytku publicznego przysługuje, na zasadach określonych w przepisach odrębnych, zwolnienie od opłat sądowych w odniesieniu do prowadzonej przez nią działalności pożytku publicznego (art.24 ust.1 pkt 5 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, Dz.U. nr 96, poz.873 ze zm.). Przepis ten odsyła do przepisów odrębnych, a zatem nie stanowi samodzielnej podstawy zwolnienia od opłat sądowych. Natomiast przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują z mocy prawa zwolnienia od opłat sądowych organizacji pożytku publicznego. Zgodnie z art.240 P.p.s.a. Rada Ministrów może, w drodze rozporządzenia, zwolnić organizacje społeczne od obowiązku uiszczania wpisu w ich własnych sprawach. Takie rozporządzenie nie zostało jednak wydane, dlatego też nie można zgodzić się z poglądem Stowarzyszenia zaprezentowanym w zażaleniu.
W tej sytuacji prawidłowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 26 października 2009 r. odmówił skarżącemu Stowarzyszeniu przyznania prawa pomocy.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 w zw. z art.197 § 2 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.