Uzasadnienie
Wojewódzki Sądu Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 31 stycznia 2023 r., sygn. akt IV SPP/Wa 280/22, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 3 stycznia 2023 r., sygn. akt IV SPP/Wa 280/22 odmawiające T. K. (skarżącej) przyznania prawa pomocy w sprawie z jej skargi na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 marca 2022 r., nr 236/22 w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na nabycie lokalu mieszkalnego.
Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, domagając się jego uchylenia i ponownego rozpoznania sprawy przez Sąd I instancji.
Postanowieniem z dnia 31 marca 2023 r., sygn. akt IV SPP/Wa 280/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 197 § 2 w zw. z art. 178 P.p.s.a., odrzucił zażalenie skarżącej.
Sąd przywołał ogólną zasadę zaskarżalności zażaleniem wskazanych w ustawie postanowień wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz określonych postanowień w sytuacjach wskazanych w art. 197 § 1 pkt 1-10 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."). Odnośnie do spraw z zakresu prawa pomocy Sąd zauważył, że stosownie do treści art. 260 § 1, § 2 i § 3 P.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzeń i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy.
Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu i rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie Sądu wydane na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a. - zażalenie nie przysługuje.
Sąd zauważył, że z akt sprawy wynika co prawda, że w skutek omyłki skarżąca została błędnie pouczona przez Sąd o możliwości wniesienia zażalenia, jednak błędne pouczenie o przysługującym prawie do zaskarżenia orzeczenia sądowego nie rodzi takiego uprawnienia, jeżeli nie wynika ono z obowiązujących przepisów. Nieprawidłowe pouczenie w tym zakresie nie powoduje, że wniesiony środek jest skuteczny.
Skarżąca złożyła zażalenie na powyższe postanowienie domagając się zwrotu sprawy i rozpoznania jej ponownie przez Sąd I instancji.
W uzasadnieniu zażalenia skarżąca wskazała, że Sąd nie odniósł się do argumentów podniesionych przez pełnomocnika skarżącej, co czyni rozpoznanie sprawy niemożliwym. Utajniono niedbalstwo referendarza sądowego. Wykazano tym samym brak profesjonalizmu i stosunek referendarza do cudzoziemców. Napisanie pouczenia okazało się zbędnym. Postanowienie zostało wydane bezmyślnie przez niekompetentnego referendarza aby cokolwiek wydać.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak słusznie zauważył Sąd I instancji środek odwoławczy w postaci zażalenia przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w sytuacjach przewidzianych w ustawie oraz na postanowienia, których przedmiot odpowiada wskazanemu w pkt 1-10 art. 194 § 1 P.p.s.a. Zatem zażalenie jako środek odwoławczy można wnieść tylko w sytuacjach przewidzianych przez ustawę P.p.s.a. Jeśli w określonej sytuacji procesowej nie przewiduje się wniesienia zażalenia na postanowienie i nie przysługuje inny środek odwoławczy, to stwierdzić należy, że zażalenie jest niedopuszczalne.
W istocie taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Jak wynika z akt sprawy referendarz sądowy rozpatrując merytorycznie wniosek o prawo pomocy postanowieniem z 3 stycznia 2023 r. odmówił skarżącej udzielenia prawa pomocy. Na skutek złożonego sprzeciwu sprawę prawa pomocy rozpatrywał Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie, który postanowieniem z 31 stycznia 2023 r. zgodnie z art. 260 § 1 – 3 P.p.s.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie referendarza.
Jak wynika z art. 260 § 2 zd. 2 P.p.s.a. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Zatem od orzeczenia Sądu nie przysługuje jakikolwiek środek odwoławczy. Staje się ono ostateczne i prawomocne. Skoro tak, to skarżącej pomimo błędnego wystosowania przez Sąd pouczenia o możliwości zaskarżenia tego postanowienia (k. 21 akt) do jej pełnomocnika, nie przysługiwało już ani zażalenie ani skarga kasacyjna. Wobec tego Sąd w zaskarżonym postanowieniu słusznie uznał, że zażalenie wniesione na postanowienie sądu rozpatrujące sprzeciw w postępowaniu o prawo pomocy było niedopuszczalne.
W tym stanie sprawy stosownie do art. 178 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. należało orzec o odrzuceniu zażalenia, co niniejszym Sąd uczynił.
Przeszkodą dla rozpoznania zażalenia skarżącej było wyczerpanie przysługujących jej środków odwoławczych. Okoliczności przywołane w uzasadnieniu zażalenia nie miały znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia bowiem dotyczą negatywnej oceny działań referendarza sądowego, które jednak zostały pozytywnie ocenione przez Sąd w postanowieniu z 31 stycznia 2023 r., do którego zaskarżone postanowienie w ogóle nie odnosiło się.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.