Uzasadnienie
Postanowieniem z 9 marca 2022 r., sygn. akt II SA/Gd 145/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Gdańsku odrzucił skargę K. P. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku (PWINB) z 14 grudnia 2021 r., nr WOP.7722.29.2019.MH, w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki obiektu budowlanego.
Z akt sprawy wynika, że K. P. wniósł do WSA w Gdańsku skargę na w/w postanowienie PWINB, którym uchylono postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie p. z 10 stycznia 2019 r. w zakresie dotyczącym terminu uiszczenia grzywny i terminu wykonania obowiązku wniesienia opłaty egzekucyjnej za wydanie postanowienia i wyznaczył te terminy do 31 maja 2022 r., zaś w pozostałej części utrzymano postanowienie organu I instancji w mocy.
Zaskarżone postanowienie zostało doręczono skarżącemu 3 stycznia 2022 r. (vide: zwrotne potwierdzenie odbioru załączone do zaskarżonego postanowienia) i zawierało prawidłowe pouczenie o możliwości wniesienia skargi do sądu w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji (vide: pouczenie, s. 5 postanowienia).
W następstwie powyższego, sąd pierwszej instancji przyjął, że 30-dniowy termin do wniesienia skargi upłynął 2 lutego 2022 r. Jak wynika zaś z akt sprawy, skarga została nadana 3 lutego 2022 r., a więc jeden dzień po ustawowym terminie (vide: data stempla pocztowego, k. 5 akt sądowych), co – w ocenie WSA w Gdańsku – naruszało przepis art. 53 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2022, poz. 329, Ppsa) i w konsekwencji uniemożliwiało nadanie jej biegu z powodu naruszenia formalnych warunków jej wniesienia.
Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi złożył K. P., zaskarżając to orzeczenie w całości i zarzucając rażące naruszenie prawa, a w szczególności art. 6 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, art. 45 Konstytucji RP oraz art. 49 Kodeksu postępowania cywilnego poprzez wydanie postanowienia przez sąd, który ze względu na sposób wyłonienia nie spełniał warunku niezależności i bezstronności. Żalący się stwierdził, że zaskarżone postanowienie wydała sędzia powołana na stanowisko na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa wyłonionej po uprzednim skróceniu w sposób niezgodny z Konstytucją RP kadencji legalnie działającej Rady. Powołując się dalej na uzasadnienie wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 19 listopada 2019 r. nr C-585/18, C-624/18, C-625/18 oraz uchwałę pełnego składu Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r. żalący się wywodzi, że stan ten stworzył podstawy do wątpliwości co do wpływu sił politycznych na powołanie sędziego, w konsekwencji skutkuje on naruszeniem gwarancji bezstronności i niezależności wyłonienia takiego sędziego. Niezależnie od takich zarzutów podniesiono, że nieuchylenie zaskarżonego postanowienia doprowadzi do utrzymania w mocy niewykonalnej decyzji PWINB i "rażąco ugodzi w utrwalony porządek prawny".
W oparciu o powyższe żalący się wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił skargę, ponieważ została ona wniesiona po terminie wynikającym z art. 53 § 1 Ppsa. Stosownie do tego przepisu skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Jeżeli zaś skarga została złożona po tym terminie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 Ppsa podlega odrzuceniu.
Wobec tego, że przepisy jasno i kategorycznie określają w jakim terminie wnosi się skargę do sądu i jakie są konsekwencje przekroczenia tego terminu, sąd nie ma w tym względzie żadnego pola do własnej oceny, czy wydania decyzji uznaniowej, gdyż związany jest stanowczym brzmieniem przepisów prawa (por. postanowienie NSA z 6 września 2017 r., sygn. akt II GZ 638/17).
Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że postanowienie PWINB zostało doręczona skarżącemu w dniu 3 stycznia 2022 r. Zatem skarga złożona w dniu 3 lutego 2022 r. została złożona z naruszeniem terminu, który upłynął z dniem 2 lutego 2022 r., a który był dniem roboczym. Skarżący w zażaleniu nie przytoczył żadnej argumentacji odnoszącej się do kwestii związanej z uchybieniem terminu.
Co się tyczy podnoszonych zarzutów dotyczących wątpliwości odnośnie gwarancji bezstronności i niezależności wobec sędziego, który wydał zaskarżone postanowienie, a związanych z wnioskiem Krajowej Rady Sądownictwa o powołanie na urząd sędziego WSA w Gdańsku, to w ocenie Sądu Naczelnego w tym składzie i w realiach kontrolowanej sprawy, nie dowodzą one zaistnienia przesłanki z art. 183 § 2 pkt 4 Ppsa, tj. przypadku, w którym skład sądu był sprzeczny z przepisami prawa. Zagadnieniem tym zajmował się już Naczelny Sąd Administracyjny orzekając postanowieniem z 1 grudnia 2021 r., II OZ 853/21 (CBOSA.nsa..gov.pl). W motywach tego postanowienia zwrócono uwagę, w następstwie podniesienia zarzutu orzekania w składzie wojewódzkiego sądu administracyjnego asesora sądowego powołanego z naruszeniem prawa, jak również powołania się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z 6 października 2021 r. (C-487/19), że z przytoczonego wyroku nie wynika, aby jedynie sam fakt powołania na stanowisko asesora w sądzie administracyjnym na skutek wniosku Krajowej Rady Sądownictwa, co do niezależności której od władzy wykonawczej i ustawodawczej mogą istnieć uzasadnione wątpliwości, przesądzał o uznaniu konkretnego asesora za wadliwie powołanego i w związku z tym o uznaniu składu sądu, w którym ten asesor zasiada, za sprzeczny z prawem w rozumieniu art. 183 § 1 pkt 4 Ppsa albo o uznaniu tego asesora za osobę nieuprawnioną w rozumieniu art. 271 pkt 1 Ppsa.
W szczególności wynika to z punktów 152 i 153 powołanego wyroku, w których wskazano na okoliczności, które powinny być uwzględnione, aby można było dojść do wniosku o wadliwości powołania sędziego. NSA w postanowieniu II OZ 853/21 zaznaczył przy tym, że niektóre z okoliczności były swoiste dla sprawy, będącej przyczyną wydania powołanego wyroku, jak też dotyczyły konkretnego sędziego oraz związane były z faktem, że ten sędzia był sędzią Sądu Najwyższego. Stanowisko zaprezentowane w postanowieniu II OZ 853/21 podziela Sąd Naczelny w realiach przedmiotowej sprawy.
W zażaleniu K. P. nie wskazano żadnych konkretnych okoliczności dotyczących sędziego, a orzekającego w rozpoznawanej sprawie jako sąd pierwszej instancji, które w powiązaniu z faktem, że został on powołany na objęte stanowisko sędziego WSA w Gdańsku przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, co do niezależności której od władzy wykonawczej i ustawodawczej mogą istnieć uzasadnione wątpliwości, mogłyby świadczyć, że skład sądu, w którym ten sędzia zasiadał, był sprzeczny z prawem w rozumieniu art. 183 § 1 pkt 4 Ppsa.
Co się tyczy przywołanego wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 19 listopada 2019 r., nr C-585/18, C-624/18, C-625/18, to dotyczył on niezależności Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego w celu ustalenia, czy ten organ może rozpoznawać spory dotyczące przejścia sędziów Sądu Najwyższego w stan spoczynku, czy też tego rodzaju spory powinny być rozpatrywane przez inny sąd, odpowiadający temu wymogowi niezależności, zatem wyrok ten nie ma żadnego znaczenia dla przedmiotowej sprawy.
Co się tyczy uchwały Pełnego Składu Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r., to odnosiła się ona do wykładni pojęć "nienależyta obsada sądu" w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania karnego (K.p.k.) oraz sprzeczność składu sądu w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego (K.p.c.), zatem odnosiła się do przepisów prawa, których nie mógł naruszyć sąd pierwszej instancji, jako sąd administracyjny działający na podstawie przepisów Ppsa. Nawet w tej jednak uchwale zwrócono uwagę, że nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 K.p.k. albo sprzeczność składu sądu z przepisami prawa w rozumieniu art. 379 pkt 4 K.p.c. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego w sądzie powszechnym albo wojskowym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2018, poz. 3), jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 zw. art. 197 § 1 i 2 Ppsa oddalił zażalenie.