Postanowienie NSA z 24 stycznia 2018 r., II OZ 3/18

Wydany

24 stycznia 2018 r.

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 24 stycznia 2018 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 976/16 oddalające wniosek o wyłączenie referendarza sądowego Michała Sułkowskiego

Skład

Sędzia NSA Robert Sawuła

Sprawa

w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) w Warszawie postanowieniem z dnia 23 października 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 976/16 oddalił wniosek R. P. o wyłączenie referendarza sędziego WSA w Warszawie Michała Sułkowskiego od rozpoznawania wniosków w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania.

W uzasadnieniu postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że R. P. w toku postępowania zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy.

Referendarz sądowy Michał Sułkowski postanowieniem z dnia 6 października 2016 r. odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy. WSA w Warszawie postanowieniem z dnia 16 grudnia 2016 r. po rozpoznaniu sprzeciwu, utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego.

W piśmie z dnia 10 lipca 2017 r. skarżący złożył wniosek o wyłączenie referendarza sądowego, ponieważ w jego ocenie, zachodzą uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności.

Wskazując na powyższe sąd pierwszej instancji stwierdził, że skarżący nie wskazał okoliczności, które po uprzednim ich uprawdopodobnieniu, mogłyby stanowić przesłankę do wyłączenia - w oparciu o art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., "Ppsa") - referendarza sądowego od orzekania w niniejszej sprawie. Stwierdzenie skarżącego, że w niniejszej sprawie zachodzą uzasadnione wątpliwości co do bezstronności referendarza sądowego jest – zdaniem tegoż sądu - całkowicie gołosłowne. Nie zachodzą również przesłanki wyłączenia referendarza sądowego z mocy prawa (art. 18 Ppsa).

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył R. P., wnosząc o:

1. uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości jako niezgodnego ze stanem faktycznym i prawnym,
2. zwolnienie od opłat i kosztów sądowych w całości, gdyż jego sytuacja jako osoby bezdomnej jeszcze się pogorszyła – wzrost zadłużenia, ciężka choroba, itp.
3. ustanowienie pełnomocnika z urzędu,
4. wyłączenie referendarza sądowego, ponieważ zachodzą uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 24 § 1 Ppsa przepisy rozdziału dotyczące wyłączenia sędziego stosuje się odpowiednio do wyłączenia referendarza sądowego. Wyczerpujący katalog przyczyn wyłączenia z mocy ustawy wymieniony został w art. 18 Ppsa, natomiast art. 19 Ppsa. zakreśla tzw. względne przesłanki wyłączenia wskazując, że niezależnie od wymienionych w art. 18 Ppsa przyczyn wyłączenia, sąd wyłącza sędziego (referendarza sądowego) na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.

Wskazać należy, że wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia referendarza sądowego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez referendarza sądowego, którego wniosek dotyczy, o czym stanowi art. 22 § 2 w zw. z art. 24 § 1 Ppsa. W niniejszej sprawie referendarz sądowy, którego wyłączenia domaga się skarżący, złożył oświadczenie w dniu 18 października 2017 r., że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 § 1-3 lub art. 19 Ppsa, dające podstawę do wyłączenia go od rozpoznawania w niniejszej sprawie i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości.

Złożony w przedmiotowej sprawie wniosek o wyłączenie referendarza sądowego nie zawiera argumentacji, która podważyłaby wiarygodność oświadczenia referendarza sądowego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiotowej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek wyłączenia w odniesieniu do referendarza sądowego Michała Sułkowkiego i prezentowane w tym zakresie stanowisko sądu pierwszej instancji należy podzielić. Za okoliczności wywołujące uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności referendarza sądowego w rozumieniu art. 19 Ppsa nie mogą być uznane kwestie subiektywnego poczucia strony o tym, że referendarz sądowy jest niesprawiedliwy, zastrzeżeń co do sposobu procedowania referendarza sądowego, np. poprzez kierowanie wezwań do skarżącego o złożenie dodatkowych dokumentów, czy jego udziału w wydawaniu orzeczeń, z których strona jest niezadowolona (por. postanowienie NSA z dnia 2 lipca 2015 r., sygn. akt II OZ 630/15; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto zauważyć trzeba, że w rozpoznawanym zażaleniu skarżący nie podniósł żadnych okoliczności, które poddawałyby w wątpliwość prawidłowość zajętego przez sąd pierwszej instancji stanowiska.

Skoro zatem postanowienie WSA w Warszawie z dnia 23 października 2017 r. jest poprawne i zgodne z prawem, to mając te względy na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.