Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 5 listopada 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 1679/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w sprawie ze skargi I.M. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2015 r. w przedmiocie nałożenia obowiązku dostarczenia ekspertyzy technicznej budynku, odmówił przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych skargi.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zarządzeniem z dnia 2 września 2015 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu w tej sprawie w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe zarządzenie skarżący odebrał osobiście w dniu 8 września 2015 r.
W dniu 15 października 2015 r. (data nadania przesyłki na adres Sądu w placówce pocztowej operatora) skarżący wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków fiskalnych skargi z uwagi na niewłaściwe odczytanie pisma. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że jest u kresu wytrzymałości nerwowej i w związku z tą sytuacją ma silną nerwicę i depresję. Do wniosku o przywrócenie terminu skarżący dołączył kopię dowodu uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł.
W uzupełnieniu wniosku, na wezwanie Sądu, skarżący oświadczył, iż "w trakcie przeglądania dokumentów w dniu 14.10.2015 roku zorientowałem się, że zrozumiałem opacznie treść pisma, które otrzymałem."
W ocenie Sądu pierwszej instancji złożony wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie, co skutkowało odmową przywrócenia terminu do usunięcia braków skargi na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.".
Zdaniem Sądu powoływana przez stronę okoliczność o okresowym cierpieniu na depresję jak i nerwicę nie tłumaczy niedbalstwa w wykonywaniu obowiązków procesowych. Skarżący był świadomy, że z jego inicjatywy toczy się postępowanie sądowoadministracyjne oraz że może oczekiwać korespondencji z sądu, w tym wezwań, od wykonania których zależy dalszy los tego postępowania. Następnie Sąd wskazał, że zawarte w rozpoznawanym wniosku twierdzenie o złym stanie zdrowia jest gołosłowne, nie zostało poparte żadnym dowodem. Nie uprawdopodobniono więc, że stan zdrowia skarżącego pogorszył się na tyle w okresie w jakim powinno nastąpić uiszczenie wpisu, że uniemożliwiał wykonanie stosunkowo prostej czynności procesowej. Przywrócenie terminu z powodów powołanych przez skarżącego otwierałoby możliwość każdorazowego powoływania się na depresję jako okoliczność eliminującą winę w niedochowaniu terminów procesowych.
Reasumując Sąd uznał, że przeświadczenie strony o pogorszeniu nastroju psychicznego, nie poparte żadnym dowodem, nie stanowi obiektywnej przesłanki przywrócenia terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, wskazując iż nie zgadza się z twierdzeniem Sądu. Zdaniem skarżącego Sąd nie wziął pod uwagę okoliczności które sprawiły, że znalazł się w takiej sytuacji – Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. nie stosował się do poleceń sądu odnośnie tych samowoli budowlanych. Następnie opisał sytuację związaną z tymi samowolami.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W świetle art. 87 § 1 i § 2 P.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, zaś w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). Oznacza to, że sąd może przywrócić termin jedynie pod warunkiem wniesienia prośby o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu z równoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony oraz uprawdopodobnieniem przez wnioskodawcę braku winy w uchybieniu terminu. Przy czym brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy oraz przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć zatem miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa (por. postanowienie NSA z dn. 8.07.2008 r. sygn. akt II OZ 712/08, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Warunkiem przywrócenia terminu jest zatem uprawdopodobnienie braku winy strony w jego uchybieniu, przy czym pojęcie winy należy rozumieć w sposób obiektywny – wymagający od strony staranności (por. postanowienie SN z dn. 7.02.2000 r., sygn. akt I CKN 1261/99, publ. Biuletyn SN 2000/5/12; patrz także postanowienie NSA z dn. 17.09.2014 r., sygn. akt I OZ 779/14, npubl.).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowo Sąd pierwszej instancji w tej sprawie uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż uchybił terminowi do uiszczenia wpisu od skargi bez swojej winy. Rację ma bowiem ten Sąd, że twierdzenia skarżącego jakoby cierpiał na depresję i nerwicę, które były przyczyną niezrozumienia treści wezwania do uiszczenia wpisu nie uprawdopodobniają, że uchybił on terminowi bez swojej winy. Naczelny Sąd Administracyjny nie kwestionuje samego faktu cierpienia przez skarżącego na ww. dolegliwości, jednakże same przez się nie mogą one wyłączać winy skarżącego w niedochowaniu terminu do uiszczenia wpisu. Skarżący nie uprawdopodobnił, co słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji, że w okresie otwartym do uiszczenia wpisu stan skarżącego na tyle się pogorszył, że uniemożliwił mu dokonanie powyższej czynności. A nieuprawdopodobnienie powyższego nie może skutkować przyjęciem braku winy po stronie skarżącego. Z tych też przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wniesione zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
W tym miejscu wyjaśnić należy, że opisywane przez skarżącego okoliczności związane z postępowaniem prowadzonym przez organ powiatowy nadzoru budowlanego w Grodzisku Mazowieckim nie mogą stanowić skutecznego argumentu na poparcie jego żądania o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi.
Dlatego, na mocy art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.