Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2004 r., sygn. akt II SA/Sz 735/04, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, stwierdzając nieuiszczenie wpisu sądowego, odrzucił skargę Spółki "[...]" na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 18 czerwca 2003 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego nr 1 przy ul. [...] w Szczecinie. Odpis postanowienia doręczono skarżącej Spółce w dniu 5 stycznia 2005 r.
Pismem z dnia 12 stycznia 2005 r. Spółka wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia opłaty sądowej. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że Spółka nie może ponosić odpowiedzialności za niewykonanie polecenia przez pracownika. Podniesiono także, że o braku wpłaty zarząd Spółki dowiedział się dopiero w chwili doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi. W dniu 12 stycznia skarżąca Spółka uiściła należny wpis.
Postanowieniem z dnia 17 lutego 2005 r., sygn. akt II SA/Sz 735/04, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu w tej sprawie, nie znajdując okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Sąd wskazał bowiem, że brak staranności (zaniedbanie) pracownika Spółki nie oznacza braku odpowiedzialności skarżącej Spółki za powstałe uchybienie. Na powyższe postanowienie, którego odpis doręczono skarżącej Spółce w dniu 28 lutego 2005 r., pełnomocnik Spółki radca prawny S. S.-I. wniosła w dniu 7 marca 2005 r. zażalenie. W zażaleniu tym podniosła, że Spółka jest zorganizowanym przedsiębiorstwem wieloosobowym i "nie można spodziewać się, iż wszystkie działania wykonywane będą przez jej zarząd".
Ponadto podniesiono, że chociaż można wyciągnąć konsekwencje wobec osoby, z której winy nie dokonano czynności w terminie, to uznanie, że uchybienie to było zawinione, wyklucza możliwość skutecznego ubiegania się o przywrócenie terminu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie jest zasadne. Zgodnie z art. 230 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270), od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem wszczynającym postępowanie przed sądem pierwszej instancji jest skarga. Stosownie do art. 214 § 1 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Przepis art. 219 § 1 p.p.s.a. wskazuje, że opłatę sądową należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie. Stosownie do powołanych powyżej przepisów należny w sprawie wpis od wniesionej skargi powinien zostać uiszczony przy jej wniesieniu, a najpóźniej w ostatnim dniu terminu do jej wniesienia.
Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a., Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Stosownie do dalszej części tego artykułu, w przypadku stwierdzenia braku należnej opłaty, Sąd wzywa stronę do jej uiszczenia w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, a w przypadku skargi – pod rygorem jej odrzucenia (art. 220 § 3 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie, Spółka wniosła skargę w dniu 8 lipca 2004 r. nie uiszczając od niej należnego wpisu. Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie, Spółka została wezwana pismem z dnia 26 sierpnia 2004 r. do uiszczenia należnego wpisu w kwocie 500 zł., w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie to zostało doręczone do rąk pracownika Spółki w dniu 31 sierpnia 2004 r. (k. 9 akt sprawy). Należny wpis nie został przez skarżącą Spółkę uiszczony, a skarga odrzucona postanowieniem Sądu z dnia 30 grudnia 2004 r.
W przypadku uchybienia terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym Sąd, na wniosek strony przywróci termin do dokonania tej czynności, o ile strona wykaże brak winy w uchybieniu terminu. Brak winy oznacza wykazanie okoliczności, które przy zachowaniu należytej staranności uniemożliwiły
Sygn. akt II OZ 338/05 wnioskującemu terminowe dokonanie czynności i jednocześnie były nie do przewidzenia i nie do uniknięcia. W niniejszej sprawie okoliczności, na jakie powołano się w zażaleniu nie stanowią o braku winy w uchybieniu terminu.
Stosownie do art. 67 § 2 p.p.s.a., pisma w postępowaniu sądowym lub orzeczenia dla osoby prawnej, jak również dla jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, doręcza się organowi uprawnionemu do reprezentowania ich interesów lub do rąk pracownika upoważnionego do odbioru pism. Wezwanie zostało doręczone w sposób prawidłowy, na wskazany przez Spółkę adres, a odbiór pisma został poświadczony podpisem pracownika Spółki. Nie może stanowić podstawy do przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu powołany w zażaleniu argument, iż niezachowanie terminu spowodowane było niemożliwą do przezwyciężenia przeszkodą, ponieważ pracownik odpowiedzialny za finanse Spółki nie wykonał polecenia uiszczenia opłaty. Wskazywane w zażaleniu zaniechanie wykonania obowiązku przez pracownika Spółki, nie ma znaczenia dla oceny winy Spółki w powstałym uchybieniu. Spółka ponosi bowiem konsekwencje zaniedbań pracowników w wykonywaniu powierzonych im zadań. Powoływana więc przez Spółkę okoliczność nie może stanowić podstawy do przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu.
Z powyższych przyczyn, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.