Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 3 lutego 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 1991/14, wydanym na podstawie art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.)- dalej p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił S. K. przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z dnia 10 grudnia 2014 r. odrzucił skargę S. K. na decyzję z dnia [...] r. ze względu na nieuzupełnienie braków formalnych skargi(skarżący, pomimo stosownego wezwania, nie nadesłał wymaganych trzech egzemplarzy odpisów skargi). W dniu 15 grudnia 2014 r. doręczono skarżącemu odpis w/w postanowienia wraz z uzasadnieniem. W dniu 12 stycznia 2015 r. do Sądu wpłynęła skarga kasacyjna sporządzona osobiście przez skarżącego. W pkt 2 pisma zawarty został wniosek o przywrócenie terminu do złożenia stosownych odpisów oraz wniesienia wpisu sądowego. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że w wykonaniu zarządzenia Sądu z dnia 19 września 2014 r. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz usunięcia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie trzech egzemplarzy odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem w terminie siedmiu dni od daty doręczonego wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w wyznaczonym terminie skarżący uiścił wpis sądowy od skargi w kwocie 500 zł oraz nadesłał do Sądu kserokopię zaskarżonej decyzji oraz kserokopię decyzji organu I instancji (w rzeczywistości skarżący oprócz kserokopii zaskarżonej decyzji nadesłał odwołanie od decyzji organu I instancji). We wniosku o przywrócenie terminu skarżący podniósł, iż jako osoba niemająca wykształcenia prawniczego uznał odwołanie od decyzji organu I instancji jako skargę na tą decyzję, a w treści zarządzenia Sąd nie poinformował go, o jaką skargę de facto chodzi, konsekwentnie zatem przekazał wszystkie pisma związane ze "skargą" na decyzję organu pierwszej instancji.
Mając na uwadze regulację p.p.s.a. dotyczącą przywrócenia terminu do dokonania czynności, Sąd pierwszej instancji wskazał, że siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a., biegnie od dnia doręczenia skarżącemu odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi, w tej chwili bowiem chwili skarżący dowiaduje się o uchybieniu terminu (w niniejszym przypadku terminu na usunięcie braków formalnych złożonej skargi). W dalszej kolejności Sąd podkreślił, że postanowienie z dnia 10 grudnia 2014 r. o odrzuceniu skargi zostało doręczone skarżącemu w dniu 15 grudnia 2014 r. i w tym dniu rozpoczął bieg siedmiodniowy termin określony w art. 87 § 1 p.p.s.a. Wniosek skarżącego o przywrócenie terminu, jak ustalił Sąd, złożony został w dniu 8 stycznia 2015 r., a zatem po upływie terminu.
Dodatkowo, odnosząc się do uzasadnienia złożonego po terminie wniosku Sąd podkreślił, że błędne jest stwierdzenie skarżącego, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w wezwaniu z dnia 18 września 2014 r. nie określił, od jakiej skargi należy doręczyć 3 odpisy. Zgodnie z treścią tego wezwania, skarżący został zobowiązany do usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania braków formalnych skargi z dnia 18 września 2014 r. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] r. przez nadesłanie 3 egzemplarzy odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł S. K. W zażaleniu podkreślił on, że zarządzenie z dnia 19 września 2014 r. wzywające skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego oraz nadesłania trzech egzemplarzy skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem, odebrał w dniu 30 września 2014 r. Skarżący wskazał następnie, że w dniu 2 października 2014 r. uiścił wpis sądowy a w dniu 7 października nadesłał do WSA w Warszawie kserokopię zaskarżonej decyzji oraz kserokopię odwołania od decyzji organu I instancji. Podkreślił, że jako osoba niemająca wykształcenia prawniczego uznał odwołanie od decyzji organu I instancji za skargę na tę decyzję i jako taką przesłał do Sądu. W przekonaniu skarżącego, w treści zarządzenia Sąd nie poinformował go o jaką skargę de facto chodzi, a zatem przesłał wszystkie pisma związane ze skargą na decyzję organu I instancji. Skarżący nie zgodził się ze stwierdzeniem Sądu iż: "Postanowienie z dnia 10 grudnia 2014 r. o odrzuceniu skargi zostało doręczone skarżącemu w dniu 15 grudnia 2014 r. i w tym dniu rozpoczął bieg siedmiodniowy termin określony w art. 87 § 1 p.p.s.a. Wniosek skarżącego o przywrócenie terminu został złożony w dniu 8 stycznia 2015 r., a więc po upływie terminu". Skarżący wskazał jednocześnie, że postanowienie z dnia 3 lutego 2015 r. zostało mu doręczone w dniu 30 stycznia 2015 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Uzależnienie skuteczności czynności procesowych dokonywanych przez strony postępowania sądowoadministracyjnego od zachowania terminów procesowych podyktowane jest koniecznością zapewnienia szybkości i sprawności postępowania. Jednakże pozbawienie strony uprawnień procesowych, czy też w ogóle możliwości dochodzenia swych praw przed sądem, w sytuacji gdy naruszenie terminu wynikało z przyczyn niezależnych od strony, kolidowałoby z zasadą demokratycznego państwa prawnego (por. art. 2 Konstytucji RP). Stąd też, wprowadzając powyższy rygor, ustawodawca uwzględnił jednocześnie możliwość wystąpienia sytuacji, w których uchybienie terminowi nastąpi bez winy strony. Uchyleniu negatywnych skutków uchybienia terminowi służy instytucja jego przywrócenia. Przywrócenie terminu może nastąpić wyłącznie na wniosek strony (por. art.
- § 1. p.p.s.a.). Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu spoczywa na stronie (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.).
Wbrew zarzutom zażalenia, Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że w niniejszej sprawie przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi nie jest zasadne. W niniejszej sprawie poza wszelkimi wątpliwościami pozostaje, że w dniu 30 września 2014 r. skarżącemu doręczono odpis zarządzenia z dnia 19 września 2014 r. wzywającego go do uiszczenia wpisu sądowego oraz nadesłania trzech egzemplarzy odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem (zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sprawy). Okoliczności tej nie kwestionował sam skarżący. W odpowiedzi na zarządzenie z dnia 19 września 2014 r. skarżący w wyznaczonym terminie uiścił wpis sądowy w wysokości 500 zł oraz nadesłał do Sądu dowód wpłaty tej kwoty, kserokopię zaskarżonej decyzji oraz kserokopię odwołania od decyzji organu I instancji. Bezsporne jest zatem, że skarżący nie wywiązał się z obowiązku nałożonego na niego przedmiotowym zarządzeniem. Zasadnie zatem postanowieniem z dnia 10 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę.
Na podstawie przepisów regulujących przywrócenie terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym należy podkreślić, że pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu należy wnieść do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Należy dalej podzielić pogląd Sądu pierwszej instancji, że siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi rozpoczął bieg od dnia doręczenia skarżącemu odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi, w tej bowiem chwili skarżący dowiedział się o uchybieniu terminu wyznaczonego na usunięcie braków skargi. W postanowieniu o odrzuceniu skargi Sąd wyraźnie podkreślił, że nadesłanie przez skarżącego dowodu uiszczenia wpisu od skargi, kserokopii zaskarżonej decyzji oraz kserokopii odwołania od decyzji organu I instancji nie stanowi wykonania zarządzenia z dnia 19 września 2014 r. Postanowienie z dnia 10 grudnia 2014 r. o odrzuceniu skargi zostało doręczone skarżącemu w dniu 15 grudnia 2014 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sprawy). Jak wynika z akt sprawy, wniosek skarżącego o przywrócenie terminu został złożony w dniu 8 stycznia 2015 r. – a zatem po terminie.
Niezależnie od tego, w niniejszej sprawie warto także wskazać, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Należy podkreślić, że w przedmiotowym zarządzeniu z dnia 19 września 2014 r., wzywającym stronę do uiszczenia wpisu sądowego oraz do nadesłania wymaganych odpisów skargi, określono wyraźnie, że strona zobowiązana jest do usunięcia braków formalnych skargi z dnia 18 września 2014 r. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. W stanie faktycznym niniejszej sprawy wymaga podkreślenia, że wobec prawidłowego i czytelnego pouczenia skarżącego przez Sąd nie można uznać za zasadnej argumentacji skarżącego zmierzającej do wykazania, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie pouczył skarżącego w sposób jednoznaczny co do rodzaju skargi, której braki powinien uzupełnić.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia i w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.