Postanowienie NSA z 29 kwietnia 2010 r., II OZ 367/10

Wydany

29 kwietnia 2010 r.

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 29 kwietnia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 1 marca 2010 roku, sygn. akt II SA/Gd 628/09 odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie z kosztów sądowych

Skład

Sędzia NSA Krystyna Borkowska

Sprawa

w sprawie ze skargi K. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia [...] sierpnia 2009 roku, Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach postanawia: oddalić zażalenie

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 1 marca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił K. G. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie z kosztów sądowych. W uzasadnieniu swojego stanowiska Sąd I instancji podał, że skarżący posiada gospodarstwo rolne oraz dom o powierzchni 200m2, jak również osiąga dochód miesięczny w wysokości 710 zł brutto. Skarżący uchylił się jednak od podania faktycznie osiąganych dochodów z gospodarstwa. Skarżący nie ma nikogo na utrzymaniu i zamieszkuje wspólnie z rodzicami, którzy partycypują w kosztach utrzymania skarżącego. Ponadto twierdzenie skarżącego o ciążącym na nim zadłużeniu nie znajduje potwierdzenia w przedłożonych przez niego dokumentach. Sąd stwierdził również, że skarżący jako właściciel zlokalizowanego w Gdańsku domu o powierzchni 200 m2 i nieruchomości rolnej, może czerpać z nich dochód, na przykład wydzierżawiając część nieruchomości rolnej. Zdaniem Sądu powyższe okoliczności świadczą, iż skarżący ma możliwość uiszczenia kosztów sądowych w wysokości 100 zł.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł K. G. domagając się jego uchylenia i przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym. W zażaleniu podniesiono, że z udziałem skarżącego toczy się więcej niż jedno postępowanie sądowe, w związku z czym koszty sądowe jakie ma on uiścić wynoszą ponad 600 złotych, co przekracza jego dochody.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od generalnej zasady wyrażonej w art. 214 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zgodnie z którą do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa Sąd może przyznać osobie fizycznej prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powołany przepis nie pozostawia wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki dla uwzględnienia wniosku, spoczywa na wnioskodawcy.

Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Zasadą jest, iż strona powinna partycypować w kosztach postępowania.

W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, że poniesienie kosztów sądowych spowoduje powstanie uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla niego i jego rodziny. Ze złożonego przez skarżącego oświadczenia wynika iż osiąga on miesięcznie dochód w wysokości 710 zł miesięcznie, jednakże skarżący zamieszkuje wraz z rodzicami, których dochodu nie ujawnił oraz nie ma na utrzymaniu innych osób. Ponadto, jak słusznie zauważył Sąd i instancji, skarżący nie przedstawił dowodu potwierdzającego jego rzeczywisty dochód z prowadzonego gospodarstwa rolnego, a złożone przez niego zaświadczenie zawiera informacje o dochodzie szacowanym na podstawie danych statystycznych. Jak wynika z przytoczonych wyżej przepisów, to na skarżącym spoczywa obowiązek udowodnienia, iż spełnia on wymogi niezbędne do przyznania mu prawa pomocy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący nie wykazał, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej niepozwalającej mu na poniesione kosztów sądowych. Zatem zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku uznać należało za zasadne i zgodne z przepisami.

Z powyższych przyczyn, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.