Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 21 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 1148/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2013 r., znak: [...] i poprzedzającej ją decyzji Starosty N. z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...], o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, pn. Rozbudowa drogi gminnej nr [...] od km 0+002,58 do km 0+225,52 "B." w R..
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżący – E. T. i E. G. w skardze zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji Starosty N. z dnia [...] lipca 2012 r. Podnieśli, że wykonanie zaskarżonej decyzji jak i decyzji poprzedzającej mogłoby wywołać negatywne dla nich skutki, spowodować trudne do odwrócenia skutki i wyrządzić znaczną szkodę poprzez zajęcie części nieruchomości pod inwestycje drogową..
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie nie przychylił się do tego wniosku. W motywach zaskarżonego postanowienia przytoczył treść art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", stwierdzając, że skarżący nie uzasadnili należycie swojego wniosku, ponieważ nie wskazali konkretnych okoliczności, które mogłyby spowodować możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, w szczególności nie wykazali konkretnie w wyniku jakich działań wynikających z zaskarżonej decyzji miałoby dojść i w jaki sposób do nieodwracalnych zniszczeń na ich nieruchomości.
Sąd wyjaśnił, że wstrzymanie wykonania decyzji nie jest instytucją służącą do powstrzymania procesu inwestycyjnego w ogóle, lecz tylko ze względu na negatywne, a nieakceptowane prawem i mogące realnie powstać, skutki o jakich mowa w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. Normalne następstwa procesu inwestycyjnego, chociaż przez osoby zainteresowane mogą być postrzegane jako negatywne czy uciążliwe, nie są objęte dyspozycją omawianego przepisu.
Zażalenie od ww. postanowienia wniósł E. G., podnosząc, że zezwolenie na realizację inwestycji drogowej opierało się na błędnych podstawach faktycznych, a ponadto wiąże się ze znacznymi szkodami w postaci pozbawienia skarżącego jego własności, tj. części działki siedliskowej, oraz utratą wartości nieruchomości. Realizacja drogi doprowadzi też do negatywnego i szkodliwego oddziaływania na nieruchomość, na której skarżący prowadzi działalność rolniczą.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z brzmieniem art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże po przekazaniu sądowi skargi Sąd może – na wniosek skarżącego – wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, o czym stanowi art. 61 § 3 wskazanej wyżej ustawy. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty. Podkreślenia wymaga także, że na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia Sąd nie bada zasadności samej skargi.
Zgodnie z brzmieniem art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże po przekazaniu sądowi skargi Sąd może – na wniosek skarżącego – wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, o czym stanowi art. 61 § 3 wskazanej wyżej ustawy. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty. Podkreślenia wymaga także, że na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia Sąd nie bada zasadności samej skargi.
W doktrynie i orzecznictwie nie budzi też wątpliwości, że analizą objęte są wyłącznie argumenty podane przez stronę, toteż winny one być przekonujące, rzetelne i wiarygodne. Jedną z przesłanek wstrzymania danego aktu lub czynności jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, przy czym ustalenie, czy grożąca szkoda jest szkodą znaczną jest możliwe tylko w oparciu o okoliczności konkretnej sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że o znacznej szkodzie można mówić wówczas, kiedy rozmiar szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego jest większy niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju, a oceniając rozmiar ewentualnej szkody należy uwzględnić okoliczności obiektywne i subiektywne – indywidualne dotyczące strony. Przesłanka spowodowania trudnych do odwrócenia skutków obejmuje taką materię, którą niełatwo jest zmienić w razie wykonania aktu. Zatem musi być także rozważana w kontekście specyfiki aktu administracyjnego, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji zasadnie stwierdził, że skarżący nie uzasadnili należycie swojego wniosku. W tym miejscu wskazania wymaga, że możliwość udzielenia ochrony tymczasowej przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a. została ograniczona do wystąpienia jednej z dwóch przesłanek zawartych w omawianym przepisie. Obowiązkiem strony jest wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z tychże przesłanek, tj. znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków prawnych. Innymi słowy uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku, poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338-339/07, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi w sposób przekonywujący pokazać konkretne relacje między brakiem wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. post. NSA z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. akt I FZ 525/06, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W powyższym kontekście również argumenty podniesione w zażaleniu nie zasługują na uwzględnienie.
Po pierwsze, zarzuty dotyczące błędnych ustaleń stanu faktycznego mogą być rozpoznawane przez Sąd Administracyjny tylko na rozprawie, a nie etapie rozpoznawania wniosku o wstrzymanie. W innym wypadku przed rozprawą mogłoby dojść bowiem do przedsądu, co w świetle obowiązujących przepisów byłoby niedopuszczalne.
Po drugie, należy mieć też na względzie charakter unormowania, na podstawie którego następuje wydawanie zezwoleń na realizacje inwestycji drogowej. Zastosowanie mają tu bowiem przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Uregulowanie to ma szczególny charakter. Jego celem jest bowiem regulacja prawnych instrumentów zapewniających sprawny przebieg inwestycji drogowych. Specyfika uregulowań ustawowych wyraża się w uproszczeniu postępowania administracyjnego w sprawach związanych z nabyciem nieruchomości oraz dysponowania nimi przez inwestora w celu budowy drogi. Kwestia wywłaszczenia jest zatem jednym z elementów decyzji o zezwoleniu na realizacje inwestycji drogowej. Dlatego z samej istoty wywłaszczenia nie można upatrywać negatywnych skutków lub niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, tym bardziej, że stronie za wywłaszczony grunt przysługuje odszkodowanie, ale wydawane w zupełnie innym postępowaniu. Ponadto skarżący nie wykazał, czy realizacja inwestycji rzeczywiście będzie miała wpływ na obniżenie wartości jego nieruchomości, poza kwestią związaną z wywłaszczeniem części jego gruntu.
Po trzecie, skarżący nie wykazał jaki negatywny wpływ będzie miało usytuowanie drogi na jego działalność rolniczą, w sytuacji gdy jak sam skarżący podnosi, przedmiotowa droga gminna będzie służyła jako dojazdowa do kilku zabudowań. Co do zasady brak jest bowiem związku pomiędzy usytuowaniem takiej drogi, a powstaniem negatywnych i nieodwracalnych skutków dla prowadzonej na sąsiedniej nieruchomości działalności rolniczej.
A zatem zażalenie nie podlegało uwzględnieniu.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił oddalić zażalenie.