Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 1 marca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącej D. W. zmiany prawomocnego postanowienia tego Sądu z dnia 25 marca 2015 r.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż postanowieniem z dnia 25 marca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 12 maja 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na to orzeczenie. Skarżąca ponownie zwróciła się o udzielenie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Sąd pierwszej instancji wskazał, iż z poprzednio nadesłanego formularza wynika, iż skarżąca prowadzi wspólnie z mężem gospodarstwo domowe. Posiadają dwie działki o łącznej powierzchni 2488 m2. Obydwoje są emerytami, ich dochód z tytułu otrzymywanych emerytur wynosi łącznie 2781 zł. Nie posiadają innych nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Mieszkają w mieszkaniu o powierzchni 57 m2, pozbawionym zimnej wody i ogrzewania. Skarżąca oświadczyła, że nie posiadają domu, mieszkania, innych nieruchomości, zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych oraz kont bankowych. Nikt z nimi nie mieszka i nie prowadzi gospodarstwa domowego. Emerytury są na poziomie minimum socjalnego, a wydatki z uwagi na prowadzenie tak licznych spraw sądowych są nie do wytrzymania. Dzieci wnioskodawców nie prowadzą z nimi wspólnego gospodarstwa, są tylko zameldowane pod tym adresem. Nie mają pojazdów mechanicznych poza rowerem, nie otrzymują pomocy od dzieci, znajomych i organizacji społecznych.
J. W. nie prowadzi żadnej firmy, podobnie jak M. W., która nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, przy czym być może założyła działalność gospodarczą, ale nie osiąga jeszcze żadnych dochodów. Skarżąca dodała, że na żywność mają mniej niż 900 zł, z leków kupują tylko te ratujące życie. Załączyła kopie dokumentów PIT 40A za 2013 r., z których wynika, że M. W. osiągnął w 2013 r. dochód w kwocie: 21.401 zł, a D. W. w kwocie: 17.673 zł.
Jak wynika z aktualnie nadesłanego formularza PPF wnioskodawczyni prowadzi nadal z mężem wspólne gospodarstwo domowe, utrzymują się z kwoty 3047 zł miesięcznie w tym jest dodatek pielęgnacyjny, którego wysokości skarżąca nie podała. Koszty utrzymania mieszkania wynoszą 500 zł miesięcznie, ok. 800 zł miesięcznie wynoszą koszty leczenia, w zależności od stanu zdrowia na wykup leków nie mają nie mają pieniędzy - wykupują tylko leki ratujące życie, koszty postępowania sądowego przewyższają ich dochody, a same kserokopie, listy polecone to koszt 1000 zł miesięcznie.
Odmawiając zmiany postanowienia z dnia 25 marca 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że prawomocne orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy może być zmienione pod warunkiem zmiany okoliczności sprawy, która to zmiana powinna zaistnieć po tym, gdy sąd rozstrzygnął pierwszy wniosek strony w tej materii. Zmiana okoliczności faktycznych sprawy odnosić się może nie tylko do wysokości uzyskiwanych przez stronę skarżącą dochodów, ale także wysokości obciążających ją wydatków. W rozpatrywanej sprawie aktualnie brak jest okoliczności, które dawałyby podstawę do przyjęcia, iż wystąpiły przesłanki z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.). Wprawdzie skarżąca wskazała ponoszone koszty miesięczne, jednak bez wyszczególnienia istotnych składników tych kosztów.
Wskazała, że miesięczne koszty utrzymania mieszkania wynoszą 500 zł, leki 800 zł zaś ok. 1000 zł ponosi na koszty sądowe z uwagi na prowadzone postępowania: listy polecone, kserokopie. Wskazała też że do kwoty emerytur skarżącej i męża w łącznej wysokości 2781 zł doszedł dodatek pielęgnacyjny. Aktualnie wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym miesięcznie utrzymuje się wraz z mężem z kwoty 3047 zł. Sytuacja finansowa skarżącej zmieniła się, zatem na korzyść.
Sąd podkreślił również, że koszty ponoszone w związku z licznymi sprawami sądowymi nie należą do kosztów utrzymania koniecznego. Skarżąca nie wywiązała się też z obowiązku uprawdopodobnienia, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania oraz ustanowienia adwokata.
Z przyczyn powyżej wskazanych, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 165 P.p.s.a. orzekł jak na wstępie.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła D. W. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. stronie może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie z kolei do art. 165 P.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Uwzględniając treść powyższych norm prawnych stwierdzić trzeba, że Sąd pierwszej instancji zasadnie zaskarżonym postanowieniem odmówił zmiany prawomocnego postanowienia z dnia 25 marca 2015 r. i przyznania skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Strona skarżąca nie wykazała bowiem, aby od momentu wydania ww. postanowienia do dnia wydania skarżonego postanowienia jej sytuacja materialna zmieniła się na tyle, że teraz nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Obowiązkiem skarżącej domagającego się zmiany postanowienia w tym przedmiocie było wykazanie, że nastąpiła zmiana sytuacji majątkowej w porównaniu do tej ocenianej poprzednio, czego jednak nie uczyniła. Skarżąca nie przedstawił żadnych nowych okoliczności, które uzasadniałyby zmianę dotychczasowego stanowiska, a wprost przeciwnie – jak trafnie ocenił to Sąd pierwszej instancji – jej sytuacja poprawiła się obecnie w porównaniu do sytuacji majątkowej analizowanej w postanowieniu z dnia 25 marca 2015 r.
Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. oddalił wniesione zażalenie.