Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SA/Gl 80/13 oddalił wniosek Z. T. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej przez niego decyzji Wojewody Śląskiego z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] w przedmiocie wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że decyzją z dnia [...] września 2012 r. Starosta Z., na skutek wniosku Wójta Gminy Ż., orzekł o niezbędności wejścia na teren działek nr ew. [...],[...],[...] położonych w Ż., stanowiących własności Z. T. Zajęcie odnosiło się do pasa o szerokości do 5 m, po obu stronach rowu melioracyjnego, usytuowanego na działce nr ew. [...] i [...] w Ż., celem wykonania prac remontowych w terminie od dnia 1 października do dnia 31 października 2012 r. Jednocześnie zobowiązano inwestora do naprawienia po zakończeniu robót ewentualnych szkód powstałych w wyniku korzystania z wejścia na teren w/w działek poprzez przywrócenie stanu poprzedniego lub zapłatę odszkodowania.
Wojewoda Śląski decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. uchylił powyższą decyzję w części określającej termin wejścia na teren działek Z. T. i wyznaczył nowy termin od dnia 16 listopada 2012 r. do dnia 31 marca 2013 r. w okresie 30 dni roboczych, a w pozostałym zakresie utrzymał decyzję w mocy. Jak wynika z uzasadnienia decyzji przedmiotowy rów po uszczelnieniu ma odprowadzać oczyszczone ścieki komunalne z oczyszczalni ścieków Ż. do rzeki [...].
Z. T., po wniesieniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargi na powyższą decyzję Wojewody Śląskiego, złożył w dniu 28 lutego 2013 r. wniosek o wstrzymanie wykonania tego aktu, wskazując, że w dniu [...] lutego 2013 r. rozpoczęte zostały roboty budowlane na rowie melioracyjnym. Uzupełniając wniosek pismem z dnia 12 marca 2013 r. skarżący podniósł, że wykonywane roboty spowodują dla niego duże straty w paszy dla bydła. Nadto, wyraził obawę co do funkcjonowania oczyszczalni ścieków oraz wskazał na związane z tą inwestycją uciążliwości dla mieszkańców. Poddał również w wątpliwość fakt uzyskania ewentualnego odszkodowania za poniesione straty.
Wójt Gminy Ż. ustosunkowując się do wniosku skarżącego wskazał, że wykonawca wykonał już wstępne oczyszczenie na rowie melioracyjnym i w chwili obecnej pozostało jedynie ułożenie betonowych płyt wewnątrz rowu. Inwestor podkreślił, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji pociągnie za sobą poważne straty finansowe, albowiem remont rowu jest niezbędny celem uruchomienia wybudowanej oczyszczalni ścieków, zaś inwestycja ta jest dofinansowana w 75 % ze środków unijnych. Przekroczenie terminów grozi zaś koniecznością zwrotu tych funduszy. Inwestor załączył sporządzone przez wykonawcę robót pismo z dnia [...] marca 2013 r., w którym opisano obecny etap prowadzonych prac udrożnienia rowu melioracyjnego oraz zawarto stanowisko deklarujące daleko idącą współpracę ze skarżącym, zmierzającą do uporządkowania terenu oraz ewentualnych robót rekultywacyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, powołując się na art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) stwierdził, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Jak podkreślił Sąd, nie każda szkoda stanowi przesłankę wstrzymania wykonania aktu, lecz ta która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu.
W uzasadnieniu wniosku skarżący wyraził swoją obawę dot. negatywnych skutków robót budowlanych w odniesieniu do prowadzonego przez niego gospodarstwa rolnego, w tym hodowli bydła. Nawiązał również do kwestii przyszłego funkcjonowania oczyszczalni ścieków i związanych z tym uciążliwości.
Należy jednak mieć na uwadze, że zaskarżoną decyzją inwestor został zobowiązany, po zakończeniu prowadzonych robót, do naprawienia ewentualnych szkód powstałych w wyniku wejścia na teren nieruchomości Z. T., doprowadzając ten teren do stanu poprzedniego lub wypłacając odszkodowanie. Obowiązek w tym zakresie wynika zaś z regulacji art. 47 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.). Wobec powyższego, nie jest uzasadniona obawa skarżącego co do przysługujących mu uprawnień w tym zakresie. Jako przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej nie można również uznać przywołanych przez skarżącego argumentów wskazujących na ewentualne uciążliwości związane z przyszłą działalnością oczyszczalni ścieków, albowiem są one jedynie subiektywną oceną skarżącego, mającą charakter hipotetyczny, przede wszystkim zaś nie dotyczą przedmiotu niniejszej sprawy, tj. wykonywanych obecnie prac remontowych przy rowie melioracyjnym.
Jak podkreślił Sąd, należy mieć także na względzie, że na obecnym etapie postępowania wykonawca wykonał już wstępne oczyszczenie na rowie melioracyjnym, a pozostałe roboty, zgodnie z informacją inwestora, sprowadzają się jedynie do ułożenia betonowych płyt wewnątrz rowu. Ponadto, jak podkreślił Sąd istotną okolicznością jest, że jak wynika z wyjaśnień udzielonych przez Wójta Gminy Ż., remont rowu melioracyjnego jest konieczny do uruchomienia wybudowanej oczyszczalni ścieków, zaś inwestycja w tym zakresie jest dofinansowana ze środków budżetu unijnego. Oznacza to, że wstrzymanie zaskarżonej decyzji, a tym samym wstrzymanie prowadzonych robót, może skutkować koniecznością zwrotu uzyskanych środków finansowych, które niewątpliwie stanowią poważną stratę finansową.
W zażaleniu na powyższe postanowienie Z. T. wskazał, że nie jest prawdą jakoby prowadzone były roboty na rowie melioracyjnym. Został on tylko wstępnie oczyszczony i przy tych pracach powstały duże szkody na działkach skarżącego. Dopiero teraz wykonawca rozpoczął dokładne oczyszczanie rowu i układanie betonowych płyt, do których to prac wykorzystuje ciężki sprzęt, który powoduje duże szkody. Wykonawca miał zakończyć prace do 30 marca 2013 r. i prace te nie zostały zakończone.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Jest to wyjątek od zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek z tego przepisu spoczywa na wnioskodawcy.
W niniejszej sprawie zgodzić się należy z Sądem I instancji, że skarżący nie wykazał, aby w okolicznościach tej konkretnej sprawy zachodziły przesłanki udzielenia ochrony tymczasowej. Należy zauważyć, że we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skarżący powołuje się na możliwość wystąpienia dużych strat spowodowanych prowadzonymi pracami remontowymi na rowie melioracyjnym. Wyraził również obawę, że nikt nie pokryje powstałych na jego łące szkód. W związku z tym nie zgadza się na prowadzenie dalszych prac.
Podzielić należy pogląd wyrażony przez Sąd I instancji, że taka argumentacja nie mogła stanowić wystarczającej podstawy dla uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji stwierdzającej konieczność wejścia na teren działek stanowiących własność skarżącego celem wykonania remontu rowu melioracyjnego.
Rozpatrując powyższe okoliczności w świetle przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. stwierdzić należy, że nie będzie zachodziła sytuacja nieodwracalnych lub trudnych do odwrócenia skutków wywołanych wykonaniem zaskarżonej decyzji. Jak wynika z akt sprawy trudności w odwróceniu skutków mogą wynikać jedynie z konieczności poniesienia nakładów finansowych i uciążliwości wynikających z prac. Nie są to jednak trudności na tyle duże, aby można było mówić o trudnych do odwrócenia skutkach w rozumieniu tego przepisu. Skarżący nie wskazał też, aby tego rodzaju uciążliwości miały miejsce. Powtórzyć należy za Sądem I instancji, że inwestor na mocy zaskarżonej decyzji został zobowiązany do naprawienia szkód powstałych na nieruchomościach skarżącego, bądź też do wypłaty odszkodowania. Powyższe wyklucza również możliwość stwierdzenia, iż w niniejszej sytuacji wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje znaczne szkody.
Co prawda prowadzenie długotrwałych – jak podnosi skarżący - prac remontowych rowu melioracyjnego będzie wiązało się z pewnymi stratami, te jednak – jak wskazano wyżej - inwestor zobowiązany jest pokryć lub naprawić.
Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia zażalenia Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.