Uzasadnienie
W skardze na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2012 r., utrzymującą w mocy decyzję Starosty Ł. z dnia [...] października 2012 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego – dobudowa schodów wejściowych z zadaszeniem, zlokalizowanego na działce położonej w N. H. [...] gm. S. na działce oznaczonej nr [...], E.R. zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji.
Postanowieniem z dnia 12 marca 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 158/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił ww. wniosek skarżącej.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia wskazano, że skoro wniosek nie został w żaden sposób uzasadniony, to brak jest podstaw do jego pozytywnego załatwienia. Wniosek zawiera jedynie żądanie wstrzymania wykonania, nie wskazuje natomiast na okoliczności, które czyniłyby ten wniosek zasadnym. Nie można bowiem w sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku jakichkolwiek okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd.
Sąd dodał ponadto, że sam fakt wydania pozwolenia na budowę nie może stanowić przesłanki uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Ze swej natury decyzje dotyczące pozwolenia na budowę zmieniają stan rzeczy i mogą spowodować powstanie trudnych do odwrócenia skutków, jednakże skutki te należy szczegółowo uzasadnić oraz wykazać wystąpienie ich w stosunku do składającego dany wniosek. Nawet w wyniku wyroku uchylającego decyzję o pozwoleniu na budowę, w przypadku gdy inwestycja jest poważnie zaawansowana lub ukończona, organ nadzoru budowlanego uprawniony będzie do wydawania szeregu nakazów mających na celu doprowadzenie zrealizowanych robót budowlanych do stanu zgodności z prawem, a wówczas to inwestora, a nie skarżącego obciążać będą dodatkowe koszty przy ewentualnym rozebraniu przedmiotowej inwestycji.
Zażaleniem E. R. zaskarżyła powyższe postanowienie w całości, zarzucając mu naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) polegającą na mylnym przyjęciu, że treść skargi złożonej przez E. R. nie wskazuje okoliczności uzasadniających natychmiastowe wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, w sytuacji, gdy z treści uzasadnienia skargi, jak też z zebranego w sprawie materiału dowodowego w sposób bezsporny wynika, że przystąpienie do wykonywania zaskarżonej decyzji prowadzić może do powstania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Z uwagi na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norma przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że skarżąca w skardze wykazała, że przystąpienie do realizacji zaskarżonej decyzji skutkować może powstaniem stanu bezpośredniego niebezpieczeństwa znacznej szkody po stronie skarżącej. Przystąpienie do wykonywania projektowanej inwestycji skutkować będzie bowiem pozbawieniem nieruchomości skarżącej jakiegokolwiek dostępu do drogi publicznej. W związku z tym, że na tej nieruchomości znajdują się budynki mieszkalne, taki stan rzeczy prowadzić będzie nie tylko do pozbawienia skarżącej możliwości dojazdu, ale również wyłączy możliwość dojazdu karetki pogotowia czy straży pożarnej. Stan taki jako stwarzający bezpośrednie niebezpieczeństwo powstania po stronie skarżącej szkody winien zostać przez Sąd uwzględniony. Skarżąca przytoczyła na poparcie swoich argumentów treść postanowienia NSA z dnia 31 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 155/05.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z konstrukcji tej normy prawnej wynika, iż to na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli uzna, że spełniona jest ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostaną wykonane. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, strona ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (postanowienie NSA z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06).
Na stronie skarżącej spoczywa zatem obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej (postanowienie NSA z dnia 8 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 666/06).
Podzielając powyższe poglądy należy stwierdzić, że skarżąca nie wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Trafnie bowiem zauważył Sąd I instancji, że wniosek skarżącej nie został w żaden sposób uzasadniony. Brak uzasadnienia wniosku uniemożliwił natomiast Sądowi jego merytoryczną analizę pod kątem spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie można podzielić poglądu skarżącej, iż to na sądzie ciąży obowiązek wykazania okoliczności, o których mowa w powołanym wyżej przepisie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podziela tym samym poglądu wyrażonego w przywołanym w zażaleniu postanowieniu NSA z dnia 31 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 155/05, zgodnie z którym sąd ma obowiązek z urzędu uwzględniać okoliczności decydujące o wstrzymaniu wykonania decyzji, bowiem zasada skargowości ogranicza się w takim przypadku wyłącznie do złożenia wniosku przez stronę.
Zdaniem Sądu, na aprobatę zasługuje prezentowane w orzecznictwie stanowisko wskazujące, że skarżący jest zobligowany do wnikliwego przedstawienia argumentów i materiałów pozwalających sądowi na wszechstronną analizę przesłanek skorzystania z art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. postanowienie NSA z dnia 6 lutego 2009 r., sygn. akt II FZ 39/09). I choć sąd może wówczas sięgać do informacji wynikających z akt sprawy, to nie może jednak zastępować strony w poszukiwaniu racji przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu.
Wskazać należy także, że mając na uwadze wyjątkowy charakter instytucji wstrzymania wykonania decyzji i ustawowe wymogi z tym związane, określenie dopiero w zażaleniu przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie może prowadzić do uznania zażalenia za zasadne (zob. postanowienie NSA z dnia 10 listopada 2011 r., sygn. akt II OZ 1074/11).
W powyższej sytuacji należy uznać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie zaskarżonym postanowieniem odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2012 r.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.