Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 785/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w B. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania, odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie skarżąca Spółka złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku fiskalnego skargi, a następnie wskazał, iż w uzasadnieniu wniosku podano, że przesyłkę skierowaną do Spółki odebrała osoba niezwiązana z nią żadnym stosunkiem cywilno-prawnym. Osoba ta odebrała przesyłkę, a następnie przekazała ją omyłkowo innemu podmiotowi (pod adresem siedziby skarżącej mieści się kilka podmiotów gospodarczych). I dopiero w dniu 21 maja 2015 r. korespondencja ta została przekazana skarżącej. Skarżąca wprowadzona w błąd co do daty otrzymania przesyłki, uiściła żądany wpis w przekonaniu, że powyższa czynność została dokonana prawidłowo. Wskazano także, że korespondencja została odebrana przez inną osobę nie z winy Spółki.
W ocenie Sądu powyższy wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie, gdyż strona nie uprawdopodobniła zaistnienia po jej stronie braku winy w uchybieniu terminu. Sąd odmówił wiary twierdzeniom Spółki, jakoby K.Z. nie była osobą uprawnioną do odbioru pism kierowanych do skarżącej, gdyż wyżej wymieniona przy odbiorze korespondencji zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu posługiwała się firmową pieczątką skarżącej oraz iż osoba ta odbierała również pozostałą korespondencję kierowaną do Spółki. Sąd zaznaczył, że brak jest informacji, by Spółka złożyła reklamację do operatora pocztowego, że korespondencja wydawana jest do rąk osoby nieuprawnionej. W tej sytuacji Sąd uznał, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, a zatem na mocy art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", Sąd odmówił skarżącej przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca Spółka domagając się jego uchylenia w całości. W treści zażalenia skarżąca podniosła, że pismo wzywające do uiszczenia wpisu od skargi zostało doręczone na adres B. ul. [...], pod którym to adresem mieści się kilka podmiotów. Korespondencja zawierająca przedmiotowe wezwanie została odebrana przez osobę nieuprawnioną (niezwiązaną ze Spółką stosunkiem cywilno-prawnym). Osoba ta przez omyłkę przekazała przedmiotowa przesyłkę innej firmie i dopiero w dniu 21 maja 2015 r. korespondencja ta dotarła do Spółki.
W związku z tym, że skarżąca została wprowadzona w błąd co do terminu odbioru przesyłki wpis uiściła w dniu 28 maja 2015 r. w przekonaniu, że dokonuje czynności w terminie. W ocenie skarżącej, mając na uwadze powyższe, nie można zgodzić się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji o nieuprawdopodobnieniu braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W świetle art. 87 § 1 i § 2 P.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, zaś w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). Oznacza to, że sąd może przywrócić termin jedynie pod warunkiem wniesienia prośby o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu z równoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony oraz uprawdopodobnieniem przez wnioskodawcę braku winy w uchybieniu terminu.
Przy czym brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy oraz przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć zatem miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa (por. postanowienie NSA z dn. 8.07.2008 r. sygn. akt II OZ 712/08, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Warunkiem przywrócenia terminu jest zatem uprawdopodobnienie braku winy strony w jego uchybieniu, przy czym pojęcie winy należy rozumieć w sposób obiektywny – wymagający od strony staranności (por. postanowienie SN z dn. 7.02.2000 r. sygn. akt I CKN 1261/99, publ. Biuletyn SN 2000/5/12; patrz także postanowienie NSA z dn. 17.09.2014 r. sygn. akt I OZ 779/14, npubl.).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wniesione zażalenie nie podważyło stanowiska Sądu pierwszej instancji zajętego w zaskarżonym postanowieniu. Rację ma bowiem ten Sąd, że skarżąca nie wykazała by uchybiła terminowi do uiszczenia wpisu bez swojej winy. Z akt sprawy wynika, że w toku całego postępowania sądowoadministracyjnego jak i incydentalnie w toku postępowania administracyjnego (patrz: potwierdzenie odbioru postanowienia Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. – w aktach administracyjnych) odbierała K.Z. Z akt sprawy nie wynika, by Spółka na którymkolwiek etapie kwestionowała u operatora pocztowego sposób doręczenia przesyłek sądowych. Wprost przeciwnie K.Z. odbierając korespondencję kierowaną do skarżącej, posługiwała się firmową pieczątką Spółki. W tej sytuacji twierdzenie, że przedmiotowa korespondencja została odebrana przez K.Z. jako osobę nieuprawnioną, nie zasługuje na aprobatę.
Wprost przeciwnie, stałe odbieranie korespondencji kierowanej do skarżącej i posługiwanie się jej firmową pieczątką świadczy o tym, że Spółka upoważniła wyżej wymienioną do odbioru korespondencji chociażby w sposób dorozumiany. I nie ma tutaj znaczenia akcentowany przez skarżącą fakt, że K.Z. nie była pracownikiem Spółki. Oczywiście Spółka ma prawo do zorganizowania takiego odbioru i obiegu korespondencji, jaki uzna za właściwy. Jednakże skutki działań osób przez nią upoważnionych obciążają samą Spółkę. Zaś zaniedbanie osoby, której powierzono dokonanie czynności, a której działania doprowadziły w rezultacie do uchybienia terminu, nie może być uznane za okoliczność usprawiedliwiającą brak winy w uchybieniu terminu.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał zaskarżone postanowienie Sądu pierwszej instancji za odpowiadające prawu. Dlatego, na mocy art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.