Uzasadnienie
W. W. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jej skargi na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...], w przedmiocie przekazania pisma według właściwości.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z dorosłym synem. Źródłem ich utrzymania jest emerytura skarżącej w wysokości [...]zł oraz zasiłek stały syna wypłacany z pomocy społecznej w wysokości [...] zł. Skarżąca wyjaśniła, że jest po operacji okulistycznej i leczy się również na inne schorzenia. Także jej syn jest po trzech operacjach okulistycznych i wymaga specjalistycznej pomocy lekarskiej, którą skarżąca finansuje. Jako miesięczne wydatki skarżąca wymieniła opłaty za mieszkanie i media - [...] złotych, wydatki na leki własne i syna - [...] złotych, wizyty lekarskie - [...] złotych, wyżywienie i środki czystości - [...] złotych oraz alimenty obciążające syna w kwocie [...] złotych. Jako majątek nieruchomy skarżąca wskazała mieszkanie o powierzchni 48 m2 stanowiące własność syna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w osobie referendarza sądowego postanowieniem z dnia 14 października 2009 r. odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Na skutek sprzeciwu skarżącej od powyższego postanowienia, stosownie do art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), utraciło ono moc.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt VIII SA/Wa 650/09, na podstawie art. 246 § 1 powołanej wyżej ustawy, oddalił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, iż skarżąca nie jest osobą pozbawioną źródła utrzymania, posiada stałe źródło dochodu i jej sytuacja materialna nie należy do szczególnie trudnej. Ponadto, Sąd wskazał, iż znana jest mu z urzędu okoliczność, że skarżąca jest właścicielką działki o powierzchni [...] m- położonej w Radomiu. W ocenie Sądu skarżąca nie udowodniła także wysokich kosztów leczenia swojego syna, jak również ponoszenia przez niego wydatków z tytułu alimentów.
W. W. wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na powyższe postanowienie dołączając do niego fakturę VAT za wizytę lekarską na kwotę [...] zł oraz wyrok Sądu Rejonowego w Radomiu III Wydział Rodzinny i Nieletnich zasądzający od D. W. na rzecz O. W. alimenty w wysokości [...] zł miesięcznie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), natomiast w zakresie częściowym, gdy nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Zatem instytucja udzielenia prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana wobec osób o bardzo trudnej sytuacji materialnej, czyli takich, które ze względu na okoliczności życiowe są pozbawione jakichkolwiek środków do życia lub środki te są tak bardzo ograniczone, że wystarczają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych.
Z konstrukcji tego przepisu wynika również, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę.
Biorąc więc pod uwagę powołane wyżej przepisy stwierdzić należy, iż uwzględniając nawet wykazane przez skarżącą koszty utrzymania jej i jej syna, w tym alimenty, trudno uznać, aby przy stałym miesięcznym dochodzie w wysokości [...] zł netto nie była ona w stanie pokryć kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie. Odnosząc się natomiast do podnoszonej w zażaleniu okoliczności korzystania z niepublicznej opieki zdrowotnej wskazać należy, iż z przedstawionych przez skarżącą dokumentów nie wynika, aby jej syn stale korzystał z usług prywatnej służby zdrowia. Jedynym dokumentem potwierdzającym w/w okoliczność jest bowiem faktura z dnia [...] maja 2009 r., co pozwala przypuszczać, iż są to wizyty sporadyczne i nie można ich uwzględniać w stałych wydatkach miesięcznych rodziny
W świetle powyższego uznać należy, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo oddalił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.