Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 20 września 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę W. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...]. W dniu 30 października 2007 r. skarżący wniósł skargę kasacyjną od powyższego postanowienia, sporządzoną w jego imieniu przez pełnomocnika adwokat A. Z..
Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił tę skargę kasacyjną, wskazując w uzasadnieniu postanowienia, iż z racji tego, iż pełnomocnictwo skarżącego zawierało umocowanie jedynie do sporządzenia skargi kasacyjnej, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 22 listopada 2007 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 250 zł., w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Odpis zarządzenia w tym przedmiocie został doręczony skarżącemu w dniu 30 listopada 2007 r., jednakże wpis w ciągu ustawowego terminu nie został przez skarżącego uiszczony. Powyższe orzeczenie zostało doręczone dorosłemu domownikowi – matce skarżącego – w dniu 7 stycznia 2008 r.
W dniu 10 stycznia 2008 r. W. K. złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wskazał, iż dopiero w dniu 7 stycznia 2008 r., gdy zapoznał się z uzasadnieniem postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej, dowiedział się o wezwaniu z dnia 22 listopada 2007 r. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Wyjaśnił, iż wezwanie to odebrała jego [...]-letnia matka, która zapomniała mu je przekazać. Skarżący oświadczył ponadto, iż do dnia 7 stycznia 2008 r. nie posiadał żadnej wiedzy o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, natomiast informacje o doręczeniu wezwania uzyskał z akt sprawy w dniu 9 stycznia 2008 r. Zdaniem skarżącego z powodu tego, iż nie wiedział o wezwaniu, nie miał możliwości wykonania zobowiązania i uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Do niniejszego wniosku skarżący dołączył dowód wpłaty wpisu w kwocie 250 zł z dnia 10 stycznia 2008r.
Postanowieniem z dnia 7 lutego 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, wskazując, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w niedochowaniu terminu do dokonania czynności. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, iż o braku winy można mówić jedynie wówczas, gdy strona uchybiła terminowi na skutek okoliczności od niej niezależnych, którym nie mogła zapobiec mimo dołożenia najwyższej staranności. Owszem brak wiedzy skarżącego o wezwaniu do wpisu powoduje, iż nie mógł dopełnić czynności w wyznaczonym terminie.
Nie można jednak przyjąć, iż strona skarżąca dołożyła najwyższej staranności w dbaniu o swoje interesy, tym bardziej, iż jak wynika z akt sprawy, dotychczasową korespondencję kierowaną do skarżącego również odbierała jego matka. Również nie pierwszy raz skarżący wnosił o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej z uwagi, na nieprzekazanie wezwania przez matkę. Uczynił tak chociażby w piśmie z dnia 8 października 2007r., którym wniósł o przywrócenie terminu do złożenia skargi. W piśmie tym skarżący pisał również, iż uchybił terminowi do uiszczenia wpisu od skargi gdyż starsza matka, która odebrała wezwanie zapomniała mu je przekazać. Powyższe wskazuje, iż nie pierwszy raz skarżący miał problemy z zapoznaniem się z korespondencją odebraną przez matkę.
Skarżący wnosząc skargę do Sądu winien liczyć się z koniecznością dokonywania określonych czynności procesowych w wyznaczonym terminie. Z pism skarżącego wynika, iż zależy mu na wyniku postępowania, dlatego też w momencie gdy już raz matka skarżącego nie przekazała mu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, winien on zabezpieczyć swoje interesy np. poprzez zastrzeżenie na poczcie aby korespondencja była doręczana wyłącznie do rąk adresata.
Na postanowienie z dnia 7 lutego 2008 r. W. K. wniósł zażalenie, podnosząc, iż nie sposób zgodzić się z oceną WSA w Łodzi, że to skarżący ponosi winę za uchybienie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Brak wiedzy skarżącego o wezwaniu do uiszczenia wpisu był przyczyną niedopełnienia obowiązku zapłaty w wyznaczonym terminie. Natychmiast, gdy ta przyczyna odpadła – gdy skarżący dowiedział się o korespondencji sądowej – dokonał wpłaty na rzecz Sądu. Nie można zdaniem skarżącego czynić mu zarzutu niedopełnienia najwyższej staranności w prowadzeniu swoich spraw z powodu pozostawienia odbioru korespondencji sądowej osobie w podeszłym wieku, tym bardziej iż poinformował on listonosza, aby nie zostawiał korespondencji z Sądu, gdy nie będzie obecny w domu, lecz nie zdążył uczynić pisemnego zastrzeżenia w tej sprawie na poczcie. Jak podkreśla skarżący ostatnie miesiące [...] r., z racji prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej, były dla niego okresem bardzo intensywnej pracy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu do dokonania określonej czynności procesowej. Analiza instytucji wniosku o przywrócenie terminu, winna się rozpocząć od rozważenia przesłanek, jakie muszą być spełnione, aby można było tego rodzaju wniosek strony uwzględnić. Pozytywne rozpatrzenie wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z wystąpieniem czterech przesłanek łącznie, takich jak: złożenie wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie terminu do złożenia tego rodzaju wniosku, uprawdopodobnienie braku winy w niedokonaniu czynności procesowej w przewidzianym terminie oraz jednoczesne dokonanie wraz ze składanym wnioskiem o przywrócenie terminu czynności procesowej.
Ponadto, stosownie do treści art. 86 § 2 p.p.s.a., we wniosku o przywrócenie terminu, powinno zostać wskazane czy uchybienie terminu do dokonania określonej czynności, pociąga za sobą ujemne skutki dla strony w zakresie postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał, że działanie strony nie było niezawinione, a tym samym nie było podstaw do przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi kasacyjnej.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, argumentacja zaprezentowana w zażaleniu nie może znaleźć uznania. Oczywistym jest, że analiza przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu musi odbywać się na tle konkretnej sprawy, co nie oznacza, że w orzecznictwie nie ma co do nich wykrystalizowanego poglądu. Sąd I instancji uznał, że wniosek skarżącego o przywrócenie terminu nie może zostać uwzględniony, z uwagi na zawinione działanie strony w zakresie nieterminowego uiszczenia wpisu. Naczelny Sąd Administracyjny podziela ten pogląd. W orzecznictwie i w literaturze prawniczej przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Przywrócenie terminu może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
W rozpoznawanej sprawie, skarżący nie wskazał okoliczności, które mogłyby skutkować uznaniem zasadności jego wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Nie została wykazana podstawowa przesłanka przywrócenia terminu, jaką jest brak zawinienia strony nieterminowemu dokonaniu czynności procesowej. Ponadto w samym wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, skarżący podniósł, że już wcześniej zdarzały się przypadki, iż korespondencja z Sądu nie docierała do jego rąk lub docierała z opóźnieniem. Wobec tego skarżący należycie dbając o swoje interesy winien już wówczas podjąć kroki zmierzające do zmiany zaistniałej sytuacji i zapobieżenia dalszym tego typu przypadkom. Skoro tego nie uczynił, pomimo iż wobec wniesienia skargi do sądu administracyjnego, oczywistym było, że będą do niego nadawane przesyłki sądowe to zasadnie Sąd I instancji uznał, że nie wykazał braku winy w uchybieniu terminowi do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej.
Również fakt, iż skarżący prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą i był zajęty załatwianiem innych spraw, co podkreślono w zażaleniu, nie może usprawiedliwiać braku należytej staranności procesowej w sprawie niniejszej.
Mając powyższe na uwadze uznać należy, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zasadnie zaskarżonym postanowieniem z dnia 7 lutego 2008 r. odmówił W. K. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.