Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/Ol 180/15, odrzucił wniosek M. K. i M. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie z ich skargi na decyzję Warmińsko – Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Olsztynie z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki samowolnie postawionej wiaty, trwale związanej z gruntem, konstrukcji stalowej (szkielet) krytej plandeką, służącej działalności handlowej, w obrębie działki nr [...] (przed budynkiem mieszkalno-usługowym od strony drogi wojewódzkiej) w miejscowości Ś., gmina R..
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że postanowieniem z dnia 18 marca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił wniesioną skargę, wskazując, że została ona wniesiona z uchybieniem ustawowego terminu do dokonania tej czynności. Termin do wniesienia skargi upłynął bowiem z dniem 4 lutego 2015 r., a skarżący nadali skargę listem poleconym w dniu 5 lutego 2015 r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym).
W dniu 19 marca 2015 r. (data nadania pocztowego) skarżący złożyli wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia ww. skargi. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że skarżący M. K. od dnia 8 stycznia 2015 r. przebywa na zwolnieniu lekarskim. Natomiast skarżąca M. K. w dniu 4 lutego 2015 r., w drodze na pocztę w celu wysłania przedmiotowej skargi, poślizgnęła się i skręciła nogę, w związku z czym została odprowadzona do przychodni chirurgicznej w Ośrodku Zdrowia w M., a stamtąd do domu. Dopiero następnego dnia, tj. w dniu 5 lutego 2015r. skarżący z pomocą sąsiada wysłali skargę na poczcie.
Powodem odrzucenia wniosku skarżących o przywrócenie terminu do złożenia skargi przez Sąd było uchybienie przez skarżących terminowi do złożenia przedmiotowego wniosku. Zgodnie bowiem z treścią art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako: P.p.s.a.) wniosek o przywrócenie terminu powinien być złożony w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminowi. Sąd zauważył, że skoro skarga została wniesiona z uwagi na chorobę skarżących z pomocą sąsiada w dniu 5 lutego 2015 r., to w tym dniu ustała wskazywana przez skarżących przeszkoda do wniesienia skargi. Od tego momentu należało liczyć bieg terminu 7 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi.
Sąd wskazał, że termin ten upływał 12 lutego 2015 r. a zatem za spóźniony należało uznać wniosek skarżących wniesiony dopiero w dniu 19 marca 2015r. (data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym). W tych okolicznościach mając na uwadze treść art. 88 P.p.s.a. Sąd zobligowany był wniosek skarżących o przywrócenie terminu odrzucić.
Skarżący złożyli zażalenie na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie. Zarzucili, że Sąd naruszył art. 87 § 1 P.p.s.a. przez przyjęcie, że skarżący uchybili terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W ocenie skarżących fakt wniesienia skargi w dniu 5 lutego 2015 r. nie może świadczyć o tym, że z tym dniem ustała przyczyna uchybienia i skarżący mogli w terminie następnych 7 dni złożyć wniosek o przywrócenie uchybionego terminu. Fakt, że skarżący złożyli w tym dniu skargę korzystając z pomocy sąsiada nie upoważnia do twierdzenia, że ustały dolegliwości chorobowe skarżących (M. K. na zwolnieniu chorobowym nieprzerwanie od [...] stycznia 2015 r. do [...] marca 2015 r., M. K. nie mogła chodzić do [...] marca 2015 r.). Ich zdaniem jednorazowa pomoc sąsiada nie stanowi zdarzenia, które usuwa przyczynę uchybienia terminowi jaką była choroba skarżących.
Ponadto skarżący podnieśli, że termin do złożenia skargi nie rozpoczął swego biegu albowiem doręczenie skarżącym zaskarżonej decyzji było wadliwe z powodu doręczenia go pełnomocnikowi skarżących, który miał umocowanie ograniczone tylko do występowania przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego, zamiast stronom.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 86 § 1 P.p.s.a. uchybiony termin do dokonania określonej czynności procesowej Sąd może przywrócić na wniosek strony, jednakże wniosek ten musi spełniać określone przepisami warunki. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie siedmiu dni od momentu ustania przyczyny uchybienia, dokonać uchybionej czynności, uprawdopodobnić okoliczność wskazując na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 P.p.s.a.). Wymogi te muszą być spełnione łącznie, brak któregokolwiek z nich uniemożliwia przywrócenie terminu. Warunkiem rozpoznania takiego wniosku jest jego złożenie w terminie siedmiu dni od dnia, w którym ustała przyczyna uniemożliwiająca dokonanie czynności procesowej w terminie. Niezachowanie siedmiodniowego terminu powoduje odrzucenie wniosku na podstawie art. 88 P.p.s.a.
Zdaniem NSA, Sąd I instancji postąpił prawidłowo odrzucając w oparciu o art. 88 P.p.s.a. spóźniony wniosek skarżących o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Poza sporem pozostaje fakt, że przedmiotowy wniosek został złożony w dniu 19 marca 2015 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym k. 37). Wraz z wnioskiem dopełniono uchybionej czynności (złożono skargę) oraz wskazano okoliczności przemawiające za przywróceniem terminu. Nie ulega również wątpliwości, że pierwotnie skarga została złożona w dniu 5 lutego 2015 r. (data stempla pocztowego k. 8). Z treści wniosku o przywrócenie terminu wynikało, że złożenie skargi po terminie nastąpiło z powodu choroby skarżących. Skargę nadał na poczcie ich sąsiad.
NSA wyjaśnia, że wskazany w art. 87 § 1 P.p.s.a. moment, od którego należy liczyć bieg terminu 7 dni na złożenie wniosku został określony, jako moment kiedy "ustała przyczyna uchybienia terminowi". Przyczyną uchybienia terminowi może być takie zdarzenie, którego zaistnienie czyni niemożliwym wykonanie uchybionej czynności w przewidzianym do tego terminie. Zazwyczaj trwa ono od momentu zaistnienia do momentu złożenia wniosku, a jeśli zdarzenie to zakończyło swój byt wcześniej, to ustawodawca przewidział 7 dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.
Mając powyższe na uwadze wskazać należy, że okoliczności uzasadniające niedokonanie czynności w terminie nie mogą uzasadniać przedłużenia terminu do dokonania czynności dłużej niż do czasu, kiedy chybiona czynność zostanie faktycznie dokonana.
Jeśli zatem choroba uzasadnia przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej (złożenia skargi), to chroni ona zainteresowaną stronę przed skutkami uchybienia terminu tylko do czasu rzeczywistego dokonania czynności. Skoro bowiem możliwe stało się dokonanie czynności, to należy uznać, że przestały istnieć przyczyny uniemożliwiające jej dokonanie.
Odnosząc powyższe do realiów niniejszej sprawy, skoro skarżący z uwagi na chorobę uchybili terminowi do złożenia skargi, to tak długo choroba chroniła ich przed skutkami niezłożenia skargi w terminie, dopóki skarga ta faktycznie nie wpłynęła do sądu. Twierdzenie odwrotne kłóciłoby się z istotą instytucji przywrócenia terminu do dokonania czynności bowiem wówczas dokonanie czynności nie miałoby żadnego wpływu na ustanie przyczyn, które uniemożliwiały jej dokonanie. Logicznym jest, że dokonanie czynności świadczy, że przestały istnieć przeszkody do jej dokonania.
Mając powyższe na uwadze NSA stwierdza, że Sąd I instancji słusznie uznał, że przyczyny uchybienia terminowi wskazane przez skarżących (choroba) ustały w dniu nadania skargi na poczcie przez sąsiada skarżących tj. 5 lutego 2015 r. Od tego momentu zaczął biec termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu i upłynęła w dniu 12 lutego 2015 r. W związku z tym twierdzenia skarżących, że choroba ich trwała dłużej nie mają znaczenia w sprawie. Termin zakończenia choroby nie jest w tym przypadku tożsamy z terminem ustania przyczyn uchybienia terminowi do złożenia skargi.
Powołane dodatkowo w zażaleniu okoliczności doręczenia skarżącym zaskarżonej decyzji nie mają wpływu na podlegające ocenie NSA rozstrzygnięcie Sądu I instancji i jako takie nie stanowiło przedmiotu jego rozważań.
Ze wskazanych wyżej przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., oddalił zażalenie.