Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 9 maja 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 262/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ostrołęce z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy K. z [...] września 2013 r. w przedmiocie czasowego odebrania czterech psów.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że na obecnym etapie rozpoznawania tej sprawy skarżący jest zobowiązany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100,-zł. Z uzasadnienia wniosku skarżącego wynika, że źródłem jego utrzymania jest wynagrodzenie otrzymywane w wysokości 2.000,-zł za pracę w [...] w O. Zgodnie z oświadczeniem skarżący jest właścicielem mieszkania w O. o pow. 21,80 m2, garażu o pow. 20 m2 oraz współwłaścicielem nieruchomości o pow. 2 ha położonej w miejscowości J. [...].
Powyższy wniosek o przyznanie prawa pomocy rozpoznany został postanowieniem referendarza sądowego z dnia 10 kwietnia 2014 r., którym odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Od powyższego postanowienia skarżący, w piśmie z dnia 24 kwietnia 2014 r., wniósł sprzeciw. Do sprzeciwu skarżący dołączył kserokopie czterech wyroków nakazowych Sądu Rejonowego w Ostrołęce II Wydziału Karnego z dnia: 20 czerwca 2012 r., II W 631/12; 27 czerwca 2012 r., II W 601/12; 2 września 2013 r., II W 758/13 i 2 grudnia 2013 r., II W 1142/13, z których wynika, że Sąd Rejonowy uznał W. K. winnego dokonania zarzucanego mu czynu stanowiącego wykroczenie z art. 77 kw i za czyn ten na podstawie powołanego przepisu wymierzył mu karę grzywny w wysokości 200,-zł w każdej z wymienionych pierwszych trzech sprawach, zaś w czwartej sprawie w wysokości 250,-zł, a ponadto w każdej z tych spraw skarżący obciążony został kosztami postępowania sądowego w łącznej kwocie po 80,-zł. Do sprzeciwu dołączono również kserokopie dwóch wezwań Sądu Rejonowego w Ostrołęce Sekcji Wykonawczej przy II Wydziale Karnym z dnia 11 lipca 2013 r., II W 601/12 i z dnia 13 lutego 2014 r., II W 877/12 do uiszczenia grzywien i kosztów sądowych, z których każde wezwanie opiewa na łączną kwotę 460,-zł, które to opłaty skarżący uiścił odpowiednio w dniu 19 sierpnia 2013 r. i w dniu 10 marca 2014 r. Do sprzeciwu skarżący dołączył także zeznanie podatkowe za 2013 r. (PIT-40), z którego wynika, że w 2013 r. skarżący osiągnął ze stosunku pracy dochód w wysokości 34.413,-zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że po dokonaniu analizy sytuacji finansowej wnioskodawcy oraz oceny czy jest on w stanie ponieść pełne koszty postępowania stwierdzić należy, że przedstawiona przez wnioskodawcę sytuacja majątkowa nie daje podstaw do uwzględnienia zgłoszonego przez niego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd I instancji zaznaczył, że w ramach niniejszego postępowania uwzględniono, iż wysokość wpisu sądowego od skargi wynosi 100,-zł, zaś skarżący, jak podał, posiada comiesięczny stały dochód w kwocie 2.000,-zł i nie ma nikogo na utrzymaniu, natomiast w roku 2013 osiągnął dochód w wysokości 34.413,-zł. Powyższe, w ocenie Sądu I instancji przeczy temu, by skarżący nie był w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania – nawet przy uwzględnieniu dokonanych wpłat w dniu 19 sierpnia 2013 r. w kwocie 460,-zł i w dniu 10 marca 2014 r. również w kwocie 460,-zł na skutek wezwań Sądu Rejonowego w Ostrołęce Sekcji Wykonawczej – a w konsekwencji, że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Sąd I instancji podniósł, że wnioskodawca nie wykazał, iż jest obecnie w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie pełnych kosztów prowadzonego postępowania sądowego w kwocie 100,-zł, a to oznacza, że nie wykazał, by spełniona została przesłanka z art. 246 § 1 pkt 2 powołanej wyżej ustawy. Przeciwnie, wykazana sytuacja materialna wnioskodawcy wskazuje, że poniesienie kosztów postępowania sądowego jak najbardziej pozostaje w granicach jego możliwości finansowych.
Sąd I instancji podkreślił, że skarżący nie wykazał, iż zasługuje na dofinansowanie go z budżetu państwa – a prawo pomocy jest w istocie taką formą dotowania – w zakresie zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący i wskazał, że grozi mu ubóstwo, jak wskazywał w sprzeciwie z dnia 24 kwietnia 2014 r. załączając kserokopie spraw toczących się w ostrołęckich sądach.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa do pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z powyższego wynika więc, że instytucja zwolnienia od kosztów ma charakter wyjątkowy i jest stosowana wobec osób o bardzo trudnej sytuacji materialnej, czyli takich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, lub środki te są tak bardzo ograniczone, iż wystarczają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych.
W niniejszej sprawie skarżący posiada stały dochód w wysokości 2.000 złotych miesięcznie, nie ma nikogo na utrzymaniu, w roku 2013 osiągnął dochód w wysokości 34.413 złotych. Zasadnie zatem, wskazał Sąd I instancji, że powyższe przeczy stwierdzeniu, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Sąd I instancji, słusznie wskazał, że takiej oceny nie może zmienić także fakt, iż skarżący dokonał wpłaty w dniu 19 sierpnia 2013 r. w kwocie 460 złotych i w dniu 10 marca 2014 r. również w kwocie 460 złotych na skutek wezwań Sądu Rejonowego w Ostrołęce Sekcji Wykonawczej.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.