Uzasadnienie
II OZ 592 / 10
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 8 lutego 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na wniosek W. S. wymierzył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Wołominie grzywnę w wysokości 1000 zł.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż pismem z dnia 9 października 2009 r. W. S. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o ukaranie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wołominie grzywną za nieprzekazanie akt sprawy w przedmiocie bezczynności organu, polegającej na niepodjęciu działań w celu likwidacji samowoli budowlanej powstałej na działce nr ew. [...] w W., gm. K. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 14 października 2009 r. w dniu 7 grudnia 2009 r. doręczono organowi odpis wniosku w celu udzielenia odpowiedzi na skargę w terminie 7 dni, pod rygorem uruchomienia procedury określonej w art. 55 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wskazując na treść art. 55 § 1 p.p.s.a., podkreślił, iż zgodnie z art. 54 § 2 w zw. z art. 54 § 1 p.p.s.a., organ którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Ponieważ w niniejszej sprawie organ pomimo wezwania nie udzielił odpowiedzi na skargę to na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. orzeczono, jak na wstępie.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Wołominie, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Sąd pierwszej instancji.
W uzasadnieniu zażalenia organ nadzoru budowlanego wskazał, iż decyzją z dnia 5 listopada 2009 r. nałożono na inwestora- E. S. obowiązek, o którym mowa w art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budynku wybudowanego w sposób istotnie odbiegający od warunków pozwolenia na budowę na nieruchomości w Woli Rasztowskiej, gm. K. przy ul. [...]. Tym samym w zaskarżonym postanowieniu błędnie przyjęto, że Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w Wołominie, wykazał się bezczynnością skoro skargi i pisma kierowane do organów obu instancji składano po dacie wydanych aktów prawnych w przedmiocie określonym przez skarżącego "niepodjęciu działań w celu likwidacji samowoli budowlanej".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (§ 2 art. 54). Natomiast w myśl art. 55 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
Konstrukcja powyższego przepisu wskazuje, więc na dyscyplinująco- restrykcyjny (mieszany) charakter grzywny, a wyłączną materialnoprawną przesłanką jej orzeczenia jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Do obowiązków tych należy przekazanie przez organ: skargi, akt sprawy i odpowiedzi na skargę. Jednocześnie koniecznym jest zauważenie, że stwierdzenie zawarte w art. 55 § 1 p.p.s.a., iż "sąd (...) może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny oznacza, iż podejmując rozstrzygnięcie w tej kwestii sąd nie czyni tego automatycznie, ale powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a także czas jaki upłynął od wniesienia skargi i to, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten wypełnił obowiązek i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2008 r. sygn. akt I OZ 850/08, LEX nr 564264 i z dnia 31 marca 2009 r. sygn. I OZ 274/09, LEX nr 528357). Podstawową zatem powinnością sądu w tym zakres winno być uzasadnienie swojego stanowiska i przedstawienie motywów rozstrzygnięcia, które miał na względzie, podejmując rozstrzygnięcie na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a.
Analiza skarżonego postanowienia pod tym względem wskazuje na znaczne uchybienia. Sąd nie wyjaśnił bowiem, czy zaistniały wszystkie wymagane ww. przepisem elementy wymierzenia grzywny, ograniczając się jedynie w uzasadnieniu postanowienia do stwierdzenia, że organ nie udzielił odpowiedzi na skargę. Tymczasem uchybienie organu należy oceniać pod względem wszystkich elementów określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. W tym zakresie warto też zauważyć, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału był informowany jedynie o konieczności udzielenia odpowiedzi na skargę. Nie zostały natomiast wyjaśnione kwestie, czy akta administracyjne wraz ze skargą zostały przesłane Sądowi, a także czy znajdująca się w aktach sprawy skarga, nadesłana przez skarżącego została, a jeśli tak to kiedy, przesłana lub złożona do organu.
Rzeczą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego będzie ponowne rozpoznanie przedmiotowego wniosku i dokonanie jego oceny przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności sprawy.
Z przedstawionych wyżej przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie.