Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2009 r., sygn. akt II SO/Bd 5/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił wniosek Stowarzyszenia M. i M. P. nad B. |
,,[...]" w przedmiocie wymierzenia grzywny Radzie Gminy G.. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, jest obowiązany przekazać sądowi skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Jedną z konsekwencji niezastosowania się do powyższego obowiązku jest - w myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. możliwość nałożenia przez sąd administracyjny na organ grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Jak wynika z akt sprawy o sygn. II SA/Bd 139/09, strona skarżąca wniosła, wbrew przepisowi art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy.
Zgodnie z przewidzianą w takich wypadkach procedurą, skarga niezwłocznie przekazana została właściwemu organowi, celem udzielenia na nią odpowiedzi i nadesłania akt sprawy, zgodnie z art. 54 § 2 p.p.s.a. Jak wynika z akt sprawy, przekazując odpowiedź na skargę, organ dokonał tego nie przekraczając określonego w ww. artykule trzydziestodniowego terminu. Co prawda wraz z odpowiedzią na skargę nie zostały nadesłane akta administracyjne, brak ten jednak został niezwłocznie przez organ uzupełniony w wykonaniu wezwania Sądu. Powyżej wskazane okoliczności pozwalają na stwierdzenie, iż nie ma w niniejszym stanie faktycznym podstaw do zastosowania art. 55 § 1 p.p.s.a. i wymierzenia organowi grzywny w trybie w nim przewidzianym, bowiem - jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 5 lipca 2006r. (sygn. akt II OSK 1024/06) wyłączną przesłanką orzeczenia wymierzenia organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 powołanej ustawy w terminie przewidzianym w tym przepisie.
Odnośnie natomiast przedstawionej we wniosku argumentacji przekroczenia przez Przewodniczącego Rady Gminy G. kompetencji w związku z podpisaniem i wniesieniem odpowiedzi na skargę, wskazać należy, iż zgodnie z art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (t. jedn. Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591) przewodniczący organizuje prace rady gminy i organizuje jej obrady. Zgodnie natomiast z art. 22 ww. ustawy, organizację wewnętrzną oraz tryb pracy organów gminy określa statut gminy, podlegający ogłoszeniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Jak z kolei wynika z informacji udzielonej przez Przewodniczącego Rady Gminy G., zgodnie z § 19 ust. 1 statutu "Przewodniczący, oprócz uprawnień przewidzianych w § 18 Statutu, jest upoważniony do reprezentowania Rady na zewnątrz". W skierowanym do Sądu piśmie, Przewodniczący podniósł ponadto, iż zawarte w odpowiedzi na skargę stanowisko nie różni się od stanowiska Rady Gminy, która po wezwaniu strony skarżącej do usunięcia naruszenia prawa, opowiedziała się, w drodze uchwały, za utrzymaniem zakwestionowanej uchwały w mocy.
W zażaleniu na powyższe postanowienie wniesiono o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Bydgoszczy, ewentualnie o jego zmianę poprzez uwzględnienie wniosku o wymierzenie grzywny Radzie Gminy G.. Wskazano, że Sąd I instancji błędnie ustalił stan faktyczny poprzez przyjęcie, że Rada Gminy w formie uchwały opowiedziała się za utrzymaniem zaskarżonej uchwały w mocy w formie uchwały. Jak podano, powyższym działaniem Sąd Wojewódzki naruszył art. 55 § 1 w zw. z art. 54 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Żalący się wskazał dalej, że zgodnie z wyrokiem NSA z 27 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OSK 209/06 forma podejmowania decyzji przez radę gminy, stosownie do art. 14 ustawy o samorządzie gminnym, następuje w drodze uchwał. Wskazał także, że w niniejszej sprawie od momentu złożenia przez stronę skarżącą wezwania do usunięcia naruszenia prawa (pismo z dnia 3 listopada 2008), pomimo odbycia 9 posiedzeń w dniach 7 listopada 2008 - 23 kwietnia 2009 r., Rada Gminy G. nie podjęła uchwały w sprawie stanowiska w przedmiocie wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
Treść,,rzekomej" odpowiedzi Rady Gminy z 18 lutego 2009 r. nie została też m.in. przedstawiona przez Przewodniczącego Radzie, pomimo takiej możliwości, na sesji odbytej w dniu następnym – tj. w dniu 19 lutego 2009 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę wnosi się za pośrednictwem organu i organ ten zobligowany jest przekazać do sądu skargę wraz z aktami oraz odpowiedzią na skargę w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia. Niedopełnienie tego obowiązku we wskazanym terminie może skutkować wymierzeniem organowi grzywny. Tak więc omawiana grzywna ma charakter dyscyplinująco - represyjny. Wymierzenie jej uzależnione jest od łącznego zaistnienia dwóch warunków, tj. złożenia przez skarżącego wniosku oraz niewykonanie w ogóle lub wykonanie po upływie ustawowego terminu obowiązku przewidzianego w art. 54 § 2 P.p.s.a. Spełnienie tych wymogów umożliwia jedynie, a nie obliguje sąd do wymierzenia organowi grzywny na wskazanej podstawie. Zawarte w komentowanym przepisie określenie, że,,sąd (...) może orzec" o wymierzeniu grzywny oznacza, że rozstrzygając tę kwestię, sąd powinien brać pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc także przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, a także, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny organ wypełnił ten obowiązek.
Jeżeli np. sąd dojdzie do przekonania, że niedopełnienie obowiązku przekazania w terminie dokumentów wskazanych w art. 54 § 2 jest celowym działaniem organu, podjętym w zamiarze niedopuszczenia do szybkiego rozpoznania sprawy sądowoadministracyjnej, to wymierzenie organowi grzywny będzie jak najbardziej zasadne.
W przedmiotowej sprawie taka sytuacja nie ma miejsca. W ocenie NSA brak załączenia przez organ do odpowiedzi na skargę akt administracyjnych nie jest uchybieniem stanowiącym podstawę do nałożenia grzywny. Brak ten jest w istocie zwykłą omyłką dokonaną przez organ w trakcie procedowania. Podkreślić należy, że wobec wezwania sądu brak ten został niezwłocznie przez organ uzupełniony jeszcze przed wystąpieniem przez skarżącego z wnioskiem o ukaranie organu grzywną.
Ustosunkowując się natomiast do zarzutów, które dotyczą braku kompetencji Przewodniczącego Rady Gminy G. do podpisania i wniesienia odpowiedzi na skargę wskazać trzeba, iż są one bezzasadne. Zadania i kompetencje przewodniczącego gminy określa po części ustawa samorządowa, a po części statut gminy lub regulamin gminy. Zgodnie z art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. jedn. Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591) przewodniczący organizuje prace rady gminy i organizuje jej obrady. Stosownie zaś do art. 22 ww. ustawy, organizację wewnętrzną oraz tryb pracy organów gminy określa statut gminy, Jak wynika natomiast z § 19 ust. 1 statutu Rady Gminy G. "Przewodniczący, oprócz uprawnień przewidzianych w § 18 Statutu, jest upoważniony do reprezentowania Rady na zewnątrz". Prawo reprezentowania oznacza m.in. kompetencję do dokonywania w imieniu Rady czynności prawnych, w tym czynności sądowych. Oznacza to, że przewodniczący posiada umocowanie do nadania odpowiedzi na skargę właściwego biegu tj. jej podpisania i wniesienia.
Odnośnie pozostałych zarzutów zażalenia wskazać należy, iż nie mają one wpływu na wynik sprawy. Na obecnym etapie postępowania bowiem NSA bada jedynie zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia z dnia 24 kwietnia 2009 r.
W tym stanie rzeczy zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, należało uznać za odpowiadające prawu.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art.184 w związku z art. 197 p.p.s.a.