Uzasadnienie
II OZ 644 / 09
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 maja 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, odmówił K. R. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu swego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż we wniosku skarżący wykazał, że uzyskuje dochody z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w kwocie 2.000 zł miesięcznie, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, która z tytułu umowy o pracę osiąga dochód w wysokości 1.000 zł brutto miesięcznie, a na ich utrzymaniu pozostaje dwóch małoletnich synów. Wspólnie zamieszkują w budynku o wielkości 150 m2. Ponadto skarżący posiada nieruchomości o powierzchni 1.80 ha. W uzupełnieniu oświadczenia majątkowego skarżący wskazał, iż prowadzi działalność handlowo- usługową (zakład wulkanizacji i stację auto- gaz). Roczny przychód z prowadzonej działalności gospodarczej w 2007 r. wyniósł 784.364,63zł (dochód 33.336,42 zł), natomiast dochód brutto małżonki wnioskodawcy w powyższym okresie wyniósł 40.095,14 zł. Wnioskodawca podał również, że posiada oszczędności w kwocie 13.000 zł., natomiast zgodnie z przedłożonym wyciągiem z rachunku bankowego saldo końcowe na dzień 30 listopada 2008 r. wynosiło 28.606,75 zł. Wnioskodawca określił również miesięczne koszty utrzymania rodziny w okresie zimowym (w tym ogrzewanie domu: 800 zł), obejmujące także wydatki na leczenie i rehabilitację dziecka (500 zł), na kwotę około 3.600 zł. Sąd stwierdził, iż uzyskiwanie dość wysokich przychodów z prowadzonej działalności, umożliwiające osiągnięcie zysku i poczynienie oszczędności w kwocie 13.000 zł oraz utrzymanie majątku nieruchomego (domu i nieruchomości gruntowej), prowadzi do wniosku, że skarżący nie jest w sytuacji, pozwalającej na uwzględnienie wniosku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odmawiając skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie stwierdził, iż z przedłożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach oraz innych dokumentów wynika, że sytuacja wnioskodawcy i jego rodziny nie uzasadnia udzielenia mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie i na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.) wniosek oddalił.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł K. R., zaskarżając je w całości i zarzucając mu:
- 1. błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę do wydania postanowienia, a polegający na ustaleniu, że sytuacja majątkowa i finansowa skarżącego pozwala na ponoszenie kosztów postępowania w tej sprawie, podczas gdy całościowo i kompleksowo oceniana sytuacja nie daje podstaw do stawiania takiej tezy;
- 2. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanego postanowienia, a polegający na przyjęciu, iż wnioskodawca posiada oszczędności w kwocie 13.000 zł, podczas gdy środki te nie stanowią oszczędności, ale są środkami obrotowymi w firmie skarżącego, które są niezbędne do bieżącego funkcjonowania prowadzonej działalności;
- 3. naruszenie normy prawnej zawartej w przepisach art. 243 i następne p.p.s.a. poprzez wydanie postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy skarżącemu w sytuacji, gdy podmiot ten spełnia przesłania wskazane w cyt. art. upoważniające do uzyskania takiego prawa.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi, który wydał orzeczenie.
W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, iż wskazane przez Sąd kwoty są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania prowadzonej przez wnioskodawcę działalności gospodarczej (zakup towaru, wynagrodzenia pracowników, opłaty lokali). Część środków przeznaczona jest na rehabilitację chorego dziecka oraz podstawowe wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa i utrzymaniem rodziny.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wskazania wymaga, iż zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest obowiązek ponoszenia kosztów sądowych przez wnoszącego sprawę. Zwolnienie od tegoż obowiązku ma charakter wyjątkowy i muszą za nim przemawiać uzasadnione okoliczności faktyczne wskazujące, że obiektywna sytuacja finansowa strony nie daje jej możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Z konstrukcji powołanego powyżej przepisu art. 246 § 1 p.p.s.a. wynika, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W przedmiotowej sprawie, co prawidłowo ustalił Sąd pierwszej instancji, nie zostało wykazane przez wnioskodawcę, że nie jest on w stanie ponieść kosztów postępowania. Stan majątkowy i rodzinny wnioskodawcy nie uzasadnia przyjęcia, iż została spełniona przesłanka niemożności poniesienia przez wnioskodawcę kosztów sądowych postępowania w niniejszej sprawie.
Przedstawione przez skarżącego zarzuty nie pozwalają na skuteczne zakwestionowanie ustaleń, jak i oceny dokonanej przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu.
Mając wskazane wyżej okoliczności na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniesione zażalenie na mocy art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., jako pozbawione uzasadnionych podstaw.