Postanowienie NSA z 5 lipca 2006 r., II OZ 677/06

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 5 lipca 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. W., M. W. i J. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 1091/05 odrzucające zażalenie na postanowienie tego Sądu z dnia 20 stycznia 2006 r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy D. W.

Sprawa

w sprawie ze skargi D. W., M. W., M. W. i J. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 czerwca 2005 r., znak: [...] w przedmiocie niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy postanawia: oddalić zażalenie

Skład

Sędzia NSA Stanisław Nowakowski przewodniczący

Uzasadnienie

W niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy złożyła skarżąca D. W., wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając wniosek skarżącej, postanowieniem z dnia 20 stycznia 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 1091/05 oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Od powyższego postanowienia zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli D. W., M. W., M. W.i J. W.. Z treści zażalenia wynika, że wnieśli o jego uchylenie i zmianę.

Postanowieniem z dnia 22 lutego 2006 r. Sąd pierwszej instancji odrzucił zażalenie M. W., M. W. i J. W. na postanowienie tego Sądu z dnia 20 stycznia 2006 r. w przedmiocie odmowy przyznania D. W. prawa pomocy. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji uznał, że zażalenie było niedopuszczalne, gdyż postanowienie to było skierowane jedynie w stosunku do D. W..

Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. W., M. W. i J. W..

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Postępowanie w przedmiocie prawa pomocy jest postępowaniem incydentalnym i autonomicznym, wszczynanym na wniosek strony. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony jeszcze przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Stosownie natomiast do treści art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi, a zgodnie z art. 64 § 3 p.p.s.a. również i wniosku, jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Należy zatem stwierdzić, iż stroną postępowania w przedmiocie prawa pomocy jest wnioskodawca, bowiem jego interesu prawnego dotyczy przedmiotowe postępowanie.

Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w zaskarżonym postanowieniu, iż zażalenie wniesione przez M.W., M. W. i J. W. jako niedopuszczalne należało odrzucić, bowiem postanowienie z dnia 20 stycznia 2006 r. rozstrzyga kwestie prawa pomocy w incydentalnym, autonomicznym postępowaniu wszczętym wnioskiem D. W..

Zgodnie z przyjętą praktyką orzeczniczą, uprawnienie do wniesienia zażalenia przysługuje jedynie tym osobom, których praw lub obowiązków dotyczą, czyli tym, którym przyznaje się prawo pomocy lub odmawia się przyznania (por. J.P. Tarno Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2006, str. 533). Skoro zatem postanowienie z dnia 20 stycznia 2006 r. wydane zostało w przedmiocie odmowy przyznania D. W. prawa pomocy, to nie można było uznać, że M. W., M. W. i J. W. służy prawo do jego zaskarżenia.

Ustosunkowując się natomiast do podniesionych w zażaleniu argumentów, należy wskazać, iż na tym etapie postępowania Naczelny Sąd Administracyjny bada jedynie, czy Sąd pierwszej instancji odrzucając zażalenie skarżących jako niedopuszczalne nie naruszył przepisów prawa, nie rozstrzyga natomiast sprawy co do meritum. Tym samym zaskarżone postanowienie z dnia 22 lutego 2006 r. należy uznać za prawidłowe.

Na marginesie wskazać należy, iż zarządzenie Sądu z dnia 11 kwietnia 2006 r. (k. 68 akt) wzywające do uzupełnienia braków formalnych wniesionego zażalenia poprzez uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 100 zł było nieprawidłowe, bowiem w myśl przepisu art. 261 p.p.s.a. od sprzeciwu i zażaleń, o których mowa w art. 259 p.p.s.a. i art. 260 p.p.s.a. (tj. wniesionych na postanowienia w przedmiocie przyznania bądź odmowy przyznania prawa pomocy), nie pobiera się opłat sądowych. Powołane przepisy winny mieć zastosowanie również w niniejszej sprawie, bowiem przedmiotem zażalenia było odrzucenie zażalenia na postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy.

Ponadto zauważy należy, iż w piśmie z dnia 15 maja 2006 r. (k. 72 akt) zawarty jest wniosek skarżących o zwolnienie od kosztów sądowych, do którego rozpoznania właściwy jest Sąd pierwszej instancji.

Wobec tego, że wniesione zażalenie nie ma żadnych usprawiedliwionych podstaw Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.