Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 2 lutego 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 3617/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) w Warszawie odrzucił skargę J. J. na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] października 2015 r. [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu postanowienia sąd I instancji wskazał, że J.J. wniósł do WSA w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] października 2015 r. w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego.
W dniu 30 października na rachunku bankowym sądu wojewódzkiego została odnotowana wpłata kwoty 100 zł uiszczonej tytułem wpisu od skargi na decyzję z dnia 15 października 2015 r.
Zarządzeniami Przewodniczącej Wydziału IV WSA w Warszawie z dnia 3 grudnia 2015 r. skarżący został wezwany do:
- uzupełnienia wpisu sądowego od skargi o kwotę 200 zł;
- usunięcie braku formalnego skargi przez nadesłanie 4 odpisów skargi – w terminie 7 dni – pod rygorem odrzucenia skargi.
Z załączonej do akt koperty wynika, że przesyłka, zawierająca ww. wezwania została doręczona w trybie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (wówczas: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej Ppsa) i po raz pierwszy awizowana w dniu 11 grudnia 2015 r. Następnie awizowano ją powtórnie w dniu 21 grudnia 2015 r. Ponieważ skarżący nie podjął jej w terminie, przesyłka została zwrócona do sądu w dniu 5 stycznia 2016 r. Przesyłka została uznana za skutecznie doręczoną skarżącemu w dniu 28 grudnia 2015 r. (k. 30 akt sądowych).
Wskazując na powyższe sąd I instancji podkreślił, że stosownie do § 2 ust. 3 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 z późn. zm.), wpis stały w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu gospodarki wodnej (jak w niniejszej sprawie), wynosi 300 zł, a zatem w sytuacji, gdy skarżący uiścił tytułem wpisu od skargi kwotę 100 zł, to sąd ten zasadnie wezwał go do uzupełnienia brakującej kwoty wpisu od skargi w kwocie 200 zł.
Skoro 7-dniowy termin do uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia uzupełniającego wpisu przez skarżącego upłynął w dniu 4 stycznia 2016 r., a z akt sprawy wynika, że skarżący nie uzupełnił ww. braków formalnych to zobligowany był do odrzucenia skargi.
Reprezentowany przez pełnomocnika J.J. zażaleniem zaskarżył ww. postanowienie w całości i zarzucił mu naruszenie przepisów prawa, mających istotny wpływ na wynik sprawy:
- art. 73 § 4 w zw. z ar. 73 § 1, § 2 i § 3 Ppsa poprzez przyjęcie przez sąd wojewódzki domniemania doręczenia przesyłki sądowej z dniem 28 grudnia 2015 r., podczas gdy w rzeczywistości brak było podstaw do uznania, że przesyłka zawierająca wezwanie do uzupełnienia wpisu sądowego, a także nadesłania odpisów złożonej skargi, była dwukrotnie awizowana, zgodnie z dyspozycją art. 73 § 1, § 2 i § 3 Ppsa, gdyż skarżący nie otrzymał powiadomienia, iż pismo tego sądu zostało złożone w placówce pocztowej,
- art. 220 § 3 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa poprzez odrzucenie skargi przez sąd z uwagi na nieziszczenie przez skarżącego wpisu, a także nieusunięcie braku formalnego poprzez złożenie 4 odpisów skargi, podczas gdy skarżący nie uchybił terminowi do uiszczenia wpisu i złożenia odpisów skargi, gdyż nie upłynął wyznaczony skarżącemu termin, ponieważ termin ten nie rozpoczął biegu, z uwagi na brak doręczenia wezwania.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty strona skarżąca wniosła o:
- uchylenie zaskarżonego postanowienia,
- zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
W uzasadnieniu zażalenia podnosi, że bardzo często zdarza się niedoręczanie przesyłek pocztowych pod właściwy adres, na co niejednokrotnie mieszkańcy budynków sąsiadujących ze sobą zwracali uwagę listonoszowi, a także w urzędzie pocztowym. Dodaje, że z tego względu żalący się złożył reklamację do Poczty Polskiej w przedmiocie niedoręczenia mu przesyłki pocztowej.
W dniu 30 czerwca 2016 r. zarządzeniem sędziego NSA zdjęto sprawę z wokandy posiedzenia niejawnego z dnia 30 czerwca 2016 r. i wezwano pełnomocnika skarżącego do nadesłania, w terminie 7 dni, odpowiedzi Poczty Polskiej na złożoną reklamację w dniu 24 lutego 2016 r. w zakresie braku pozostawienia awiza o przesyłce zawierającej odpisy zarządzeń o wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zażalenie nie zasługuje ma uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 73 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej Ppsa) doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu o którym mowa w § 1 tego przepisu, a więc okresu czternastu dni na jaki składa się pismo w placówce pocztowej albo urzędzie gminy w przypadku niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany przepisami art. 65 – 72 Ppsa przy jednoczesnym pozostawieniu zawiadomienia, o którym mowa w art. 73 § 2 tej ustawy. Przepis ten z kolei określa, że zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia powiadomienia umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej. W przypadku niepodjęcia pisma pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni do dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w palcówce pocztowej (art. 73 § 3 Ppsa).
Analiza odcisków stempli pocztowych oraz adnotacji pracownika poczty umieszczonych na kopercie i potwierdzeniu odbioru załączonym do przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi nie daje podstaw do przyjęcia odmiennego stanowiska, jak uczynił to sąd I instancji w kwestii domniemania dokonania doręczenia tego wezwania skarżącemu. Zwrotne poświadczenie odbioru załączone do korespondencji zawiera bowiem adnotację, że przesyłki nie doręczono adresatowi z uwagi na to, iż mieszkanie było zamknięte, wobec czego pozostawiono ją w placówce pocztowej. Stwierdzony stan doręczenia potwierdzony został datą 11 grudnia 2015 r. oraz podpisem doręczyciela. Na stronie adresowej przesyłki widnieje zaś informacja o jej awizowaniu w tej dacie oraz podpis tej samej osoby, która dokonała opisanych adnotacji na zwrotnym poświadczeniu odbioru. Na tej samej stronie przesyłki widnieje również odcisk stempla świadczący o dokonaniu powtórnego awizowania w dniu 21 grudnia 2015 r. oraz o niepodjęciu przesyłki w terminie i jej zwrocie do sądu I instancji przez placówkę pocztową w dniu 5 stycznia 2016 r. Przesyłka została uznana za skutecznie doręczoną skarżącemu w dniu 28 grudnia 2015 r. Na podstawie tych informacji brak jest uzasadnionych podstaw do stwierdzenia, aby czynności podejmowane przez doręczyciela, zmierzające do doręczenia przesyłki skarżącemu były niezgodne lub uchybiały procedurze opisanej w powołanym art. 73 § 2 i 3 Ppsa. Nie są w tym zakresie wystarczające podnoszone w uzasadnieniu zażalenia argumenty skarżącego o okolicznościach nie otrzymania awizo informującego o oczekującej na skarżącego korespondencji.
Obalenie, zaś fikcji doręczenia tylko na podstawie twierdzenia, że awiza nie pozostawiono, prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji z art. 73 Ppsa. W każdej bowiem sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie awizo poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej lub zaginęło (por. postanowienie NSA z dnia 9 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 368/11 i z dnia 14 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 180/12, [w:] orzeczenia.nsa.gov.pl). Obalenie domniemania doręczenia nie może nastąpić jedynie w oparciu o oświadczenie strony, czy jej sąsiadów w zakresie złego funkcjonowania doręczyciela, tj. Poczty Polskiej (por. postanowienie NSA z dnia 16 grudnia 2011 r., sygn. akt I FSK 1861/11, [w:] orzeczenia.nsa.gov.pl).
Obalenie domniemania doręczenia zastępczego jest możliwe jeśli adresat pisma wykaże, że dane wynikające z dowodu doręczenia są niezgodne z rzeczywistością. Procedurą zmierzająca do obalenia domniemania jest między innymi przeprowadzenie procedury reklamacyjnej. Jak wynika z dokumentów załączonych do zażalenia, skarżący złożył w placówce pocztowej reklamację (24 lutego 2016 r.). Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że złożona przez pełnomocnika skarżącego reklamacja wszczynająca procedurę reklamacyjną w swojej treści nie wskazuje nr przesyłki, której ta reklamacja dotyczy. Zgodnie zaś z aktami sprawy, reklamacja powinna wskazywać korespondencję o nr [...] – taki nr przesyłki ma koperta z wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych skargi (k. 30).
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając obecnie zażalenie od postanowienia o odrzuceniu skargi, zauważa, że skarżący – mimo wezwania Naczelnego Sądu Administracyjnego o nadesłanie przez pełnomocnika skarżącego odpowiedzi Poczty Polskiej w terminie 7 dni - nie przedłożył jakiegokolwiek dokumentu będącego odpowiedzią Poczty Polskiej na złożoną reklamację. Brak jest wobec tego podstaw do stwierdzenia zaistnienia okoliczności podnoszonych przez skarżącego, że to nieprawidłowo podjęte przez pracownika poczty czynności były przyczyną nieodebrania przez niego przesyłki z wezwaniem oraz błędnego przyjęcia przez sąd I instancji domniemania doręczenia tego wezwania w trybie art. 73 Ppsa.
Konsekwencją takiego stanu sprawy było prawidłowe uznanie, że siedmiodniowy termin do uzupełnienia braku formalnego skargi i uiszczenia uzupełniającego wpisu przez skarżącego upłynął w dniu 4 stycznia 2016 r. Trafnie zatem sąd I instancji stwierdził, że wobec nieuzupełnienia braku formalnego skargi i nieuiszczenia uzupełniającego wpisu od skargi do tego dnia, należało odrzucić skargę w oparciu o art. 220 § 3 Ppsa.
Z podanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Ppsa, postanowił jak w sentencji.