Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2016 r. sygn. akt II SA/Sz 291/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę M.C. na postanowienie Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2016 r. w przedmiocie opłaty legalizacyjnej oraz zwrócił skarżącej kwotę 750 zł uiszczoną tytułem wpisu od skargi.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że przedmiotowa skarga podlegała odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", albowiem skarżąca – mimo wezwania – nie uzupełniła braków formalnych skargi w postaci jej dwóch odpisów. O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 P.p.s.a.
Odnosząc się zaś do wniosku skarżącej o przesłanie jej kopii skargi celem sporządzenia przez nią uwierzytelnionych odpisów Sąd stwierdził, że wniosek ten nie mógł zostać uwzględniony. W ocenie Sądu skarżąca mogła osobiście lub przez osobę umocowaną zgodnie z art. 35 P.p.s.a. wykonać fotokopie pisma w siedzibie Sądu. Mogła także zwrócić się do Sądu pisemnie o doręczenie jej kserokopii lub odpisu skargi, w terminie umożliwiającym wykonanie zobowiązania. Sąd wyjaśnił także, że nie udostępnił mężowi skarżącej akt sprawy celem sporządzenia fotokopii skargi, gdyż ww. nie legitymował się stosownym pełnomocnictwem.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca domagając się jego uchylenia.
W uzasadnieniu skarżąca podała, że zarówno wezwanie do uiszczenia wpisu jak i wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie dwóch jej odpisów lub jej uwierzytelnionych fotokopii, otrzymała w dniu 1 kwietnia 2016 r. Opłata została dokonana niezwłocznie, jednak w wyniku nieszczęśliwego zbiegu okoliczności w postaci awarii komputera skarżąca utraciła plik skargi na postanowienie organu w tej sprawie. W tych okolicznościach mąż skarżącej pojawił się w sądzie celem wykonania kserokopii skargi, co dałoby skarżącej możliwość uzupełnienia braku formalnego, jednakże akta nie zostały mu udostępnione.
Następnie w dniu 6 kwietnia 2016 r. skarżąca przesłała do sądu wniosek o wydanie kserokopii wcześniej złożonej skargi oraz zakreślenie siedmiodniowego terminu od dnia jej otrzymania, na uzupełnienie przedmiotowego braku. Natomiast Sąd nie zajął się wnioskiem skarżącej i odrzucił skargę. Z takim rozstrzygnięciem nie zgadza się skarżąca nie widząc powodu pozbawiania jej prawa do sądu z powodu awarii komputera. Wskazał także, że organ nie pouczył skarżącej w jakiej ilości egzemplarzy ma złożyć skargę. Zdaniem pełnomocnika skarżącej mamy tutaj do czynienia z obiektywną przeszkodą uniemożliwiającą wykonanie w terminie uzupełnienia braków skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie wniesiona skarga została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Niewątpliwie takim brakiem formalnym uzasadniającym odrzucenie skargi jest brak odpisów tego pisma, który nie został usunięty, mimo że wezwanie do usunięcia tego braku zostało stronie doręczone, a ustawowy termin do usunięcia tego braku upłynął bezskutecznie. Powyższy pogląd znajduje oparcie w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013 r. sygn. akt I OPS 13/13, który przyjął, że "niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 P.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd".
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że na podstawie zarządzenia z dnia 21 marca 2016 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi w postaci dwóch jej odpisów lub uwierzytelnionych fotokopii, celem doręczenia uczestnikom postępowania, w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego wezwania pod rygorem jej odrzucenia. Wezwanie w tym zakresie zostało doręczone skarżącej w dniu 1 kwietnia 2016 r., co jest niesporne. Zatem ww. termin do usunięcia braków skargi upłynął z dniem 8 kwietnia 2016 r. Niekwestionowane jest także, że skarżąca w zakreślonym terminie braków formalnych skargi nie usunęła. A nieuzupełnienie braków formalnych skargi w terminie jest podstawą do odrzucania skargi na mocy art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Natomiast podawane w zażaleniu argumenty mające świadczyć o niezasadnym odrzuceniu skargi nie zasługiwały na uwzględnienie. Po pierwsze podnieść należy, że termin siedmiu dni do usunięcia braków formalnych skargi wskazany w art. 49 § 1 P.p.s.a. jest terminem ustawowym, a zatem nie może być on przez przewodniczącego wydziału, nawet na wniosek strony, przedłużany. Po wtóre wprawdzie w dniu 6 kwietnia 2016 r. w siedzibie sądu stawił się mąż skarżącej – r.pr. M.H. wnioskując o umożliwienie wglądu w akta niniejszej sprawy i umożliwienie wykonania fotokopii skargi, jednakże akta te nie zostały udostępnione z uwagi na brak pełnomocnictwa. Okoliczności tej skarżąca nie kwestionuje. Przy czym mąż skarżącej nie jest stroną niniejszego postępowania sądowadministracyjnego.
Zatem nie można zarzucić Sądowi, że w tym zakresie działał niezgodnie z prawem. Również i niewysłanie skarżącej, na jej wniosek, kopii skargi, nie miało wpływu na wynik sprawy. Zwrócić bowiem należy uwagę, że wniosek skarżącej o przesłanie kopii skargi wpłynął do Sądu w dniu 8 kwietnia 2016 r., a więc w ostatnim dniu terminu otwartym do uzupełnienia braków formalnych skargi. Zatem nawet sporządzenie odpisu skargi jeszcze w tym samym dniu i nadanie jej za pośrednictwem operatora pocztowego nie pozwoliłoby skarżącej na zachowanie terminu do uzupełnienia braków skargi. A jak już wyżej wskazano ustawowy siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków skargi nie może być skracany ani przedłużany. Przy czym złożenie tego typu wniosku nie ma żadnego wpływu na bieg terminu do uzupełnienia braków.
Również i kwestia niepouczenia skarżącej o ilości egzemplarzy skargi jakie należy złożyć wnosząc skargę do sądu nie podważa prawidłowości rozstrzygnięcia sądu. Obowiązkiem organu jest pouczenie stron o sposobie i trybie zaskarżenia wydanego przez niego rozstrzygnięcia. Złożenie pisma w sądzie obarczonego brakami co do zasady nie wywołuje dla strony negatywnych skutków. Obowiązkiem przewodniczącego wydziału jest bowiem wdrożenie trybu naprawczego, co też w tej sprawie zostało uczynione. I dopiero nieusunięcie braków skargi w zakreślonym terminie, mimo wezwania, skutkuje odrzuceniem skargi, stosownie do normy art. 58 § 1 pkt 3 K.p.a. Przy czym podkreślić należy, że odrzucenie skargi z powodu nieuzupełnienia jej braków nie stanowi działania Sądu naruszającego konstytucyjną zasadę prawa do sądu. Sądy administracyjne orzekają na podstawie procedury, w obrębie której toczy się postępowanie, z wykorzystaniem instrumentów będących w ich dyspozycji oraz przysługujących im kompetencji.
Okoliczność, że w ramach procedury ustawodawca przewidział, iż nieuzupełnienie braków formalnych skargi, mimo uprzedniego wezwania w tym zakresie, skutkuje jej odrzuceniem, nie powoduje przecież, że w sytuacji gdy strona nie uzupełni braków i w konsekwencji poniesie z tego tytułu negatywne konsekwencje, zostaje naruszone prawo do sądu. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zamyka drogi sądowej do dochodzenia naruszonych praw i wolności jednostki, lecz umożliwia każdemu skorzystanie z tego prawa w ramach określonej procedury.
Reasumując podnieść należy, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. A zatem, na mocy art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.